Jovo Kapičić

Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigaciju, pretragu
JOVO KAPIČIĆ
Jovo Kapičić
Jovo Kapičić
Datum rođenja 2. septembar 1919.
Mesto rođenja Gaeta, Zastava Italije Kraljevina Italija
Datum smrti 9. decembar 2013. (94 god.)
Mesto smrti Beograd, Zastava Srbije Srbija

Član KPJ od 1936.
Učešće u ratovima Narodnooslobodilačka borba
Služba NOV i PO Jugoslavije
Čin general-major JNA
u rezervi

Narodni heroj od 10. jula 1950.
Odlikovanja
Orden narodnog heroja
Orden jugoslovenske zastave
Orden Republike
Orden partizanske zvezde
Orden zasluga za narod sa zlatnim vencem
Orden bratstva i jedinsta
Orden za hrabrost
Partizanska spomenica 1941.

Jovan Kapičić – „Jovo Kapa“ (Gaeta, 2. septembar 1919Beograd, 9. decembar 2013), je bio učesnik Narodnooslobodilačke borbe, društveno-politički radnik i ambasador SFRJ i narodni heroj Jugoslavije. Kao zamenik ministra unutrašnjih poslova Jugoslavije, obavljao je komandne dužnosti vezane za Goli otok.[1]

Biografija[uredi]

Rođen je 2. septembra 1919. godine u gradu Gaeti, u Italiji, gde je tada bila velika baza izbegle crnogorske kraljevske vojske nakon Božićne pobune 1919. godine, protiv dinastije Karađorđević. Jovov otac Milo diplomirao je teologiju i bio je profesor bogoslovije, a 1918. crnogorski komita i član Crnogorske federalističke stranke. Pored Jova imao je još dvojicu sinova - Pavla i Vlada i kćerku Anku.

Jovo je odrastao na Cetinju gde je završio osnovnu školu i pet razreda gimnazije. U šestom razredu gimnazije bio je isključen iz škole zbog učešća u štrajku gimnazijalaca. Pošto je isključen bez prava na redovno školovanje u srednjim školama, morao je privatno da se priprema. Šesti, sedmi i osmi razred gimnazije i maturu položio je u kotorskoj gimnaziji.

Studije[uredi]

Veoma mlad se uključio u omladinski revolucionarni pokret. Kao petnaestogodišak, 1934. godine, je primljen u članstvo Saveza komunističke omladine Jugoslavije (SKOJ), a dve godine kasnije i u članstvo Komunističke partije Jugoslavije (KPJ). Posle maturiranja, upisao je Medicinski fakultet u Beogradu, gde je do 1941. godine završio četiri semestra. U vreme dvogodišnjeg studiranja bio je vrlo aktivan u redovima komunističke omladine i studentskog revolucionarnog pokreta. Na drugoj godini studija postao je sekretar partijske organizacije Medicinskog fakulteta, a nešto kasnije sekretar partijskog komiteta Beogradskog univerziteta. Učestvovao je u mnogim akcijama i demonstracijama koje je organizovala KPJ. Posebno je bio zapažen u demonstracijama 14. decembra 1940. godine i 27. marta 1941. godine. Zbog svog revolucionarnog rada nekoliko puta je hapšen i zatvaran.

Tokom studija Jovo se zabavljao sa Davorjankom Paunović Zdenkom, koja je tokom rata bila lična sekretarica Vrhovnog komandanta NOV i POJ Josipa Broza Tita i njegova nevenčana supruga.

Narodnooslobodilačka borba[uredi]

Aprila 1941. godine, posle kapitulacije Kraljevine Jugoslavije, po zadatku Partije, upućen je u Crnu Goru gde je, jula 1941. godine, postao član Okružnog komiteta KPJ za Cetinje. Kao član Okružnog komiteta, aktivno je radio na organizovanju prikupljanja oružja, formiranju gerilskih grupa, jačanju organizacije KPJ i opštim pripremama za ustanak.

Kao jedan od organizatora Trinaestojulskog ustanka u cetinjskom kraju, i član Okružnog komiteta KPJ, imao je vidnog uspeha u dizanju i razvoju ustanka, kao i u njegovom ponovnom oživljavanju krajem leta i u jesen 1941. godine. Kao član Okružnog komiteta, novembra 1941. godine, izabran je za političkog komesara Lovćenskog bataljona, koji je poslat u Sandžak. S ovom jedinicom učestvovao je u Pljevaljskoj bici, decembra 1941. godine.

Kada je, 21. decembra 1941. godine u Rudom, formirana Prva proleterska NOU brigada, u njen sastav je ušao i Lovćenski bataljon. Jovo je sve do oktobra 1942. ostao je u Prvoj proleterskoj, u kojoj se kao politički komesar Prvog crnogorskog bataljona više puta istakao u Igmanskom maršu najpre je pomagao u nošenju oružja, a onda je na leđima nosio svoje iznemogle i promrzle drugove; a februara 1942, zajedno sa komandantom bataljona Perom Ćetkovićem, prešao je hladnu i brzu reku Neretvu. Naročito se istakao u borbama s četnicima na sektoru Mojkovca i Kolašina.

U borbi na Durmitoru, 3. juna 1942. godine, među prvima je upao među nekoliko stotina četnika, što je izazvalo paniku u njihovim redovima i bataljonu omogućilo da bez gubitaka izvrši zadatak. Za ovaj podvig pohvaljen je od Vrhovnog komandanta NOP i DVJ Josipa Broza Tita. Bio je među bombašima u borbama za Konjic i Livno, a oktobra 1942. godine postavljen je za zamenika političkog komesara Druge dalmatinske udarne brigade. Godinu kasnije postao je politički komesar Treće udarne divizije, a krajem 1944. godine i komesar Dvanaestog vojvođanskog korpusa NOVJ.

Posleratni period[uredi]

Posle oslobođenja Jugoslavije, 1945. godine, obavljao je visoke dužnosti u resoru ministarstva unutrašnjih i inostranih poslova. Bio je ministar unutrašnjih poslova u prvoj Vladi Narodne Republike Crne Gore, pomoćnika ministra unutrašnjih poslova FNRJ Aleksandra Rankovića, a potom ambasador Jugoslavije u Mađarskoj i Švedskoj i na kraju pomoćnik sekretara za informisanje u Vladi SFRJ.

Kao general UDBE, početkom 1946. godine je iz Višegrada koordinirao operacijom hapšenja Draže Mihailovića, a potom je bio upućen u Crnu Goru, gde je kao ministar unutrašnjih, rešio pitanje oko 650 tadašnjih odmetnika. A kasnije kao zamenik ministra unutrašnjih poslova Jugoslavije, Aleksandra Rankovića, bio je na komandnim dužnostima vezanim za Goli otok.

Bio je član Centralnog komiteta Saveza komunista Crne Gore i član Revizione komisije Centralnog komiteta Saveza komunista Jugoslavije. Biran je za delegata za Peti, Šesti, Sedmi i Osmi kongres SKJ. Bio je član Predsedništva Savezne konferencije Socijalističkog saveza radnog naroda Jugoslavije i član Saveta federacije. Imao je čin rezervnog general-majora JNA.

U vreme raspada Jugoslavije, bio je protivnik politike Slobodana Miloševića, a kasnije se angažovao se u političkoj borbi za nezavisnost Crne Gore. Godine 2010. Tamara Nikčević je izdala knjigu „Goli otoci Jova Kapičića“, koja predstavlja obiman intervju s Jovom Kapičićem u kojem on priča o svom životu.

Jovov sin Dragan, je bivši košarkaš, a unuk Stefan, glumac.

Nosilac je Partizanske spomenice 1941. i više drugih jugoslovenskih odlikovanja. Ordenom narodnog heroja odlikovan je 10. jula 1950. godine.

Preminuo je u 94. godini života u Beogradu, 9. decembra 2013. godine posle kraće i teške bolesti.[2][3]

Reference[uredi]

Literatura[uredi]

Spoljašnje veze[uredi]