Vučitrn
Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
Koordinate: 42° 49′ 23′′ SGŠ, 20° 58′ 03′′ IGD
| Vučitrn | |
|---|---|
| Grb grada
|
|
| Opšte informacije | |
| Službeni naziv | Vučitrn (Vučitrn) |
| Površina | km² |
| Stanovništvo (2002.) | Grad (20.204) (1981)
Opština (102.662) (procena UNMIK-a) |
| Geografski položaj | 42° 49' 23 - 20° 58' 03 |
| Poštanski broj | |
| Pozivni broj | +381(0) |
| Saobraćajna oznaka | |
| Internet adresa | http://www.kk-vushtrri.org/ |
| Položaj | |
| Pokrajina | Kosovo i Metohija |
| Okrug | Kosovsko-Mitrovački |
| Opština | Vučitrn |
| Politika | |
| Gradonačelnik | |
| Politička partija | |
| Lokacija | |
- Za tvrđavu oko koje se grad razvio, pogledajte članak Vučitrn.
Vučitrn (stari oblik Vučji Trn) je grad u Srbiji i sedište istoimene opštine u Kosovskomitrovačkom okrugu na severozapadu AP Kosovo i Metohija. Smešten je na ušću Trstene u Sitnicu, na nadmorskoj visini od 512m. Nalazi se na putnom pravcu koji povezuje Kosovsku Mitrovicu sa Prištinom odnosno na nekadašnjem karavanskom drumu koji je povezivao Dubrovačku republiku sa Skopljem. Grad je dobio ime po biljci Vučiji trn(lat. Ononis Spinosa). Podignut je na prostoru rimskog Vicijanuma (lat. Vitianum), dok se sam grad se razvio oko srpske srednjevekovne tvrđave i njenog podgrađa koje su po narodnom predanju podigli epski Vojinovići. U prvoj četvrtini XV veka u njemu se nalazila prestonica Brankovića i u njemu je u svom dvoru povelje izdavao budući despot Srbije Đurađ Branković(1427—1456). Od srpskog srednjevekovnog grada, danas su opstali samo ostaci tvrđave koju čini deo bedema sa tzv. kulom Vojinovića i veliki kameni most preko Sitnice poznat kao Vojinovića most. Tokom osmanlijske vladavine Vučitrn je bio jedan od značajnijih gradova u tom delu Balkanskog poluostrva i sedište jednog sandžaka. Posle NATO bombardovanja SRJ i dolaska UNMIKa na Kosovo i Metohiju oko 1.300 Srba je prema procenama OEBSa napustilo opštinu,a tokom martovskih nemira 2004. stradale su kuće Srba i Aškalija, a pravoslavna crkva u samom gradu je teško oštećena. U gradu se danas nalazi škola Kosovske policijske službe.
Sadržaj |
[uredi] Kulturne znamenitosti
[uredi] Vojinovića kula
 |
Za više informacija pogledajte Vojinovića kula |
Danas je od celokupnog nekadašnjeg utvrđenja opstala samo Donžon kula koja se u narodu naziva Vojinovića kula (po Vojinovićima iz epskih pesama) sa delom bedema u obliku kvadrata.
Sam Donžon spada u red najlepših kula tog tipa u ovom delu Srbije zbog svojih lepih proporcija i pravilno poređanog kamenja u njenim zidovima. Na njenim zidovima (debljine oko 3 m)se vide ostaci mašikula, strelnica odnosno puškarnica, a pored zatvorenog prizemlja, imala je sprat, nad kojim se nalazio otvoreni vrh kule sa grudobranom.
Visina bedema kvadratnog dvorišta je 4 m—5 m, sa izuzetkom južnog dela bedema koji je okrenut ka glavnoj ulici sa kosinom pri dnu (visina 1,2 m—1,5 m, ispad 0,35 m—0,4 m) čija je visina 6 m—7 m.
[uredi] Vojinovića most
|
Za više informacija pogledajte Vojinovića most |
Vojinovića most u Vučitrnu preko reke Sitnice na starom karavanskom drumu koji je povezivao Dubrovačku republiku sa Skopljem je najstariji očuvani kameni most na prostoru republike Srbije i potiče sa kraja XIV veka. Čini ga ukupno 9 lukova (5 prvobitnih i 4 naknadno dodata) sa ukupnom dužinom preko 135 m, dok širina kolovoza iznosi skoro 5 m. Sitnica više ne protiče ispod Vojinovića mosta, jer je, usled prirodnih geoloških promena promenila svoj tok, pa sada protiče u neposrednoj blizini Vojinovića mosta.
[uredi] Literatura
- Aleksandar Deroko. Srednjevekovni gradovi u Srbiji, Crnoj Gori i Makedoniji. Beograd, 1950.
- Ivan Zdravković. Srednjovekovni gradovi i dvorci na Kosovu. Beograd, 1975
