Irak

Iz projekta Википедија

Irak (العراق) je bliskoistočna država u Jugozapadnoj Aziji koja sačinjava antičku regiju Mesopotamiju reka Tigar i Eufrat i južni Kurdistan.


Zastava	Grb

krilatica: Bog je velik.
(Na arapskom: Allahu Akbar)

Himna: Mawtini

Glavni grad

Bagdad

Službeni jezik arapski, kurdski

Predsednik: Džalal Talabani

Premijer: Nuri al-Maliki

Nezavisnost: 3. oktobar 1932 od Ujedinjenog Kraljevstva

Površina

- Ukupno 438.317 km² (57.)

- Voda (%) 1,1

Stanovništvo

- 2005. 28.807.000 (44)

- Gustina 66/km²

Valuta Irački dinar (100 центи)

Vremenska zona UTC +3

Internet domen

.iq

Pozivni broj +964

Deli granice Kuvajtom i Saudijskom Arabijom na jugu, Jordanom na zapadu, Sirijom na sjeverozapadu, Turskom na sjeveru i Iranom na istoku. Ima usko područje obale kod Um Kasra u Persijskom zalivu. Nova, prelazna vlada izabrana je u januaru 2005, nakon američke invazije 2003. koja je zbacila s vlasti diktatora Sadama Husejna i njegovu partiju Bat.

[uredi] Istorija

Za više informacija pogledajte Istorija Iraka.

Irak, kolevka drevnih civilizacija koje su iznedrile prve poljoprivredne kulture i stvorile prvo pismo, raspolaže naftnim rezervama koje zaostaju samo za naftnim potencijalima Saudijske Arabije. U drevnoj istoriji, teritorija Iraka bila je poznata kao Mesopotamija, ili zemlja između dve reke - Eufrata i Tigra. U tom plodnom području, svoj pečat su od 4000 godine pre naše ere naovamo ostavile sumerska civilizacija, Vavilonci, Asirci, a potom Persijanci, Arapi i Turci. U 16. veku, teritorija Iraka pada pod otomansku vlast, koja traje sve do Prvog svetskog rata, kada zemlja postaje protektorat Velike Britanije.

Nakon osamostaljenja od Velike Britanije 1932. godine, Irak postaje uporište arapskog nacionalizma, što njegovu noviju istoriju obeležava čitavim nizom sukoba sa susedima i sa državama širom sveta. U ustanku arapskih nacionalista i vojnih oficira, 1958. godine, u Iraku je oborena monarhija, a 1968. godine vlast državnim udarom preuzima panarapska Baas partija, kojom dominiraju muslimani suniti. Rat Iraka sa, pretežno šitskim susedom, Iranom , od 1980. godine do 1988. godine, odneo je na stotine hiljada ljudskih života i ostao upamćen kao najduži i najkrvaviji rat u novoj istoriji Bliskog istoka. Bivši predsednik Iraka Sadam Husejn došao je na vlast 1979. godine, nakon što je već deset godina pre toga bio "siva eminencija" kao potpredsednik Revolucionarne komande.

Nakon što je vojnom akcijom srušen režim dotadašnjeg predsednika Sadama Huseina Irak se od aprila 2003. do juna 2004. nalazio pod okupacijom međunarodne koalicije pod vodstvom SAD-a. Dana 28. juna 2004. vlast je predana privremenoj iračkoj vladi koja je 30. januara 2005. provela izbore za prelaznu skupštinu. Američke, britanske i snage nekoliko drugih zemalja i dalje su u velikom broju prisutne u Iraku i bore se protiv iračkih gerilaca koji se protive okupaciji i teže ka stvaranju islamske države.

[uredi] Stanovništvo

Za više informacija pogledajte Demografija Iraka.

Stanovništvo Iraka etnički je i verski heterogeno, iako je Islam najzastupljenija religija i pripada mu više od 95% stanovništva. Tri dominantne zajednice su Arapi-Šijiti (oko 60% stanovništva), Arapi-Suniti (oko 20%) i Kurdi (oko 15%).

[uredi] Privreda

Za više informacija pogledajte Privreda Iraka.

Iračka privreda se većinom temelji na proizvodnji nafte. Proizvodnja nafte trenutno je ograničena zbog oštećenja infrastrukture za ekstrakciju i transport i nesigurnosti u zemlji.