Kosovski vilajet
Iz projekta Википедија
Kosovski vilajet (tur. Kosova Vilayeti) je bila provincija Otomanskog carstva, čija teritorija se samo donekle poklapala sa teritorijom sadašnjeg Kosova i Metohije. Ime je dobio po Kosovskoj bici koja se tu odigrala 1389. i gde je život izgubio i tadašnji sultan Murat.
Osnovan je odvajanjem od Rumelije, obuhvatajući Prizrenski i Vučitrnski sandžak, kao deo administrativnih reformi Otomanskog carstva iz 1864. godine. Obuhvatao je celu savremenu pokrajinu Kosovo i Metohiju i jugozapadni deo centralne Srbije, kao i severoistočni deo Crne Gore, severozapadni deo Makedonije (uključujući i Skoplje) i severni deo Albanije. Sedište Kosovskog vilajeta bilo je u Skoplju.
U Prizrenu i Mitrovici postojali su ruski i austrijski konzuli. U Mitrovici je bazirana bila jedna turska divizija, a u Prištini se nalazilo sedište načelnika okruga — mutesarifa i muftije — verskog poglavara za Kosovski vilajet. Pojedinim srezovima, odnosno kazama, upravljali su kajmakami. To praktično znači da se vlast vilajetska nalazila u rukama dva čoveka — valije u Skoplju i mutesarifa u Prištini. [1]
Sandžaci Kosovskog vilajeta:
- Skoplje (tur. Üsküb), obuhvatao gradove Skoplje, Kumanovo, Kačanik, Štip, Kratovo i Kočani.
- Prizren (tur. Prizren), obuhvatao gradove Prizren i Tetovo.
- Peć (tur. İpek), obuhvatao gradove Peć, Đakovica, Gusinje, Berane i Trgovište.
- Priština (tur. Priştine), obuhvatao gradove Priština, Kosovska Mitrovica, Vučitrn, Gnjilane i Preševo.
- Novi Pazar (tur. Yenipazar), obuhvatao gradove Novi Pazar, Sjenica, Kolašin, Nova Varoš i Prijepolje.
Sadržaj |
[uredi] Vilajet posle Berlinskog kongresa
Nakon Berlinskog kongresa, koji je usledio kao posledica Rusko-Turskog rata 1877-1878, granice vilajeta su se promenile, i delovi Kosovskog vilajeta pripojeni Manastirskom pašaluku i Salonika pašaluku. 1878. godine, Novopazarski sandžak (deo Kosovskog vilajeta) osvajaju Austro-Ugari u skladu sa Berlinskim sporazumom. Do 1908. i ostaje u njihovoj vlasti.
[uredi] Ukidanje vilajeta
Kao rezultat Prvog balkanskog rata, vilajet je podeljen između Srbije, Crne Gore, Bugarske i Albanije.
[uredi] Upravitelji
- do 1893. Ibrahim Edem-paša
- 1894-1899 Hafiz Mehmed-paša
- 1900-1902 Rešad Bej-paša
- 1903-1904 Šakir-paša Numan
- 1905-1907 Mehmed Šefket-paša
- 1908. Hadi-paša
- 1909-1910 Mazar Bej-paša
- 1911. Halil Bej-paša
- 1912. Galib-paša
[uredi] Literatura
- Osnivanje srpskog konzulata u Prištini, iz knjige Branka Peruničića - Pisma srpskih konzula iz Prištine 1890-1900 [2]
