Maršalov plan

Iz projekta Википедија

Mapa hladnoratovske Evrope i Bliskog istoka koja prikazuje države koje su dobile pomoć od Maršalovog plana. Crveni stupci prikazuju aproksimativnu količinu pomoći po državi.

Maršalov plan, službeno nazvan Plan Evropske obnove, je bio službeni plan SAD-a o obnovi posleratne Evrope i suzbijanju uticaja komunizma nakon Drugog svetskog rata. Zadatak izrade plana dobio je Džordž Maršal i njegove kolege iz Stejt departmenta, a ponajviše su uz Maršala doprineli Vilijem Klejton i Džordž Kenan.

Plan obnove je napravljen na sastanku između država učesnica plana 12. jula 1947. Maršalov plan nudio je takvu vrstu pomoći i Sovjetskom Savezu i njegovim saveznicima, no samo ako bio oni napravili političke reforme i prihvatili neki oblik spoljašnje kontrole. Plan je sprovođen 4 godine sa početkom u julu 1947. U tom periodu nekih 13 milijardi američkih dolara ekonomske i tehničke pomoći je poslato evropskim zemljama koje su postale članice OECD-a.^[1]

Do perioda kada je plan došao do tačke svog kompletiranja, ekonomija svake države učesnice, osim Nemačke, porasla je u odnosu na predratnu. Tokom sledeće 2 decenije, skoro sve države Zapadne Evrope doživele su ekonomski rast i poboljšanje životnog standarda. Maršalov plan se dugo smatrao jednim od prvih procesa evropska integracije. Jedna od njegovih posledica je znatna amerikanizacija ekonomije i tehnike u Evropi i načina upravljanja ekonomijom.

[uredi] Države učesnice i dobijena sredstva

Tvorac plana - Džordž Maršal

Država	1948./49. (miliona $)	1949./50. (miliona $)	1950./51. (miliona $)	Ukupno (miliona $)
Austrija	232	166	70	488
Belgija i  Luksemburg	195	222	360	777
Danska	103	87	195	385
Francuska	1.085	691	520	2.296
Grčka	175	156	45	366
Island	6	22	15	43
Republika Irska	88	45	—	133
Italija i  Trst	594	405	205	1.204
Holandija	471	302	355	1.128
Norveška	82	90	200	372
Nemačka[2]	510	438	500	1.448
Portugal	—	—	70	70
Švedska	39	48	260	347
Švajcarska	—	—	250	250
Turska	28	59	50	137
Ujedinjeno Kraljevstvo	1.316	921	1.060	3.297

[uredi] Napomene

[uredi] Spoljašnje veze

• The German Marshall Fund of the United States((en))
• Economist Tyler Cowen questions the conventional wisdom surrounding the Plan((en))
• Truman Presidential Library online collection of original Marshal Plan documents from the year 1946 onwards((en))
• The Marshal Plan documents collection at MCE((en))
• Marshall Plan from the National Archives((en))
• Excerpts from book by Allen W. Dulles((en))
• United States Secretary of State James F. Byrnes famous Stuttgart speech, September 6, 1946((en))
• Marshall Plan Commemorative Section: Lessons of the Plan: Looking Forward to the Next Century((en))
• U.S. Economic Policy Towards defeated countries((en))
• "Pas de Pagaille!", Time magazine((en))
• (text of comment on pdf)((en)) *(text of original article on pdf)((en))
• Marshall Plan Still Working, 60 Years Later((en))