Nigerija

Iz projekta Википедија


Zastava	Grb

krilatica: Unity and Strength, Peace and Progress
Jedinstvo i snaga, mir i progres

Himna: Arise O Compatriots, Nigeria's Call Obey

Glavni grad

Abudža

Službeni jezik

engleski

Predsednik: Umaru Jar-Adua

Premijer: Gudlak Džonatan

Nezavisnost: Od VB
1. oktobar 1960.

Površina

- Ukupno 923.768 km² (31.)

- Voda (%) 1,4

Stanovništvo

- 2006. 140.003.542 (9)

- Gustina 147/km²

Valuta Naira (100 кобоа)

Vremenska zona UTC +1

Internet domen .ng

Pozivni broj +234

Nigerija (zvanično Savezna Republika Nigerija) je država u zapadnoj Africi. Na jugu izlazi na Gvinejski zaliv deo Atlantskog okeana. Dužina obale je 853 km, a kopnene granice 4047 km. Na zapadu graniči Beninom (773 km), severu Nigerom (1497 km), severoistoku Čadom (87 km), istoku Kamerunom (1690 km). Glavni grad je 1991. iz Lagosa premešten u Abudžu, novi grad izgrađen od 1976. - 1991. na mestu izabranom zbog centralnog položaja i zdrave klime 480 km zapadno od Lagosa. Nigerija je najmnogoljudnija zemlja Afrike i među 10 najmnogoljudnijih zemalja sveta. Sastoji se iz 36 država i teritorije glavnog grada Abudža.

[uredi] Istorija

Za više informacija pogledajte Istorija Nigerije.

Prva poznata civilizacija na nigerijskom području bila je ona naroda Nok koji je od 500. pne. do 200. ne. živeo na visoravni Jos, a po stepenu razvoja pripadao je gvozdenom dobu.

Severnom Nigerijom je od 9. veka tokom više od 600 godina dominiralo trgovačko carstvo Kanem-Bornu sa sedištem oko jezera Čad. Svoju moć je temeljilo na prekosaharskoj trgovini sa severnoafričkim Berberima. Početkom 19. veka islamski reformator Usman dan Fodio podvrgnuo je kontroli naroda Fulani velik deo nigerijskog severa. Od 15. do 17. veka na jugozapadu se razvilo kraljevstvo Ojo naroda Joruba, a na jugoistoku carstvo Benin naroda Edo.

Evropski trgovci su u razdoblju od 17. do 19. veka na obali uspostavili stanice za trgovinu robovima koje su transportovali na američki kontinent. U 19. veku su robovi kao glavna roba zamenjeni drugim bogatstvima, na primer palminim uljem. Na prelazu 19. u 20. vek područje Nigerije kolonizovala je Velika Britanija, ispočetka je podelivši na Severnu i Južnu Nigeriju. Obe kolonije su ujedinjene 1914. Britanci su lokalnim poglavarima ostavili značajne ovlasti, posebno na islamskom severu, dok je jug hrišćanizovan, a donekle i evropeiziran, što je pogodovalo privrednom razvoju i učinilo jug bogatijim, a njegove stanovnike bolje obrazovanima.

Nakon Drugog svetskog rata Britanija je kao odgovor na rastući nigerijski nacionalizam započela prenos vlasti na domaće stanovništvo u okviru federalne strukture uslovljene antagonizmom velikog broja etničkih grupa i dve glavne religije, hrišćanstva i islama. 1960. godine zemlja je postala nezavisna federacija tri regije koje su zadržale velik stepen samouprave.

U 1966. u zemlji su se dogodila dva uzastopna državna udara u kojima su dominaciju preuzeli vojni časnici, prvo sa juga, a onda sa severa zemlje. Nedugo nakon toga jugoistočna regija je u kojoj je većinu činio narod Igbo, izložen progonima na severu, progasila nezavisnost kao Republika Biafra, čime je započeo troipogodišnji građanski rat; Biafra je uz velike ljudske žrtve pobeđena. U sedamdestima je u Nigeriji počelo vađenje nafte, ali prihodi od njene prodaje nisu značajnije doprineli poboljšanju životnog standarda većine stanovništva.

Od 1970. do 1998. na vlasti su se smenjivale vojne i korumpirane civilne vlade. Posebno je zloglasan bio režim generala Sanija Abače (1993. – 1998.) za vreme kog su pogubljeni brojni politički protivnici, među njima i poznati novinar Ken Saro-Viwva. Nakon Abačine smrti održani su slobodni predsednički izbori na kojima je pobedio današnji predsednik Olusengun Obasandžo.

[uredi] Vlada

Za više informacija pogledajte Vlada Nigerije.

U svojoj istoriji imala je više udara. Politički partije: Nacionalna partija Nigerije, Nigerijska narodna partija, Partija jedinstva Nigerije, i druge.

[uredi] Političke podele

Za više informacija pogledajte Države Nigerije.

Sastoji se iz 19 federativnih država i glavnog grada.

[uredi] Geografija

Za više informacija pogledajte Geografija Nigerije.

Mapa Nigerije

Izlazi na Atlanski okean. Reljef uz okean nizije kao i u unutrašnjosti a na severu planine (najviši vrh Džos 2010 m). Planine se nalaze i na istoku (Adamove planine). Klima tropska i stepska uglavnom na severu.

[uredi] Stanovništvo

Za više informacija pogledajte Demografija Nigerije.

Stanovništvo čini oko 100 etničkih grupa. Među njima su najbrojniji Hausa 29% na severu uz njih i Fulani 11%i Kanuri 4%. Na jugozapadu Joruba 20 % na jugoistoku Igbo 18%, Idžo, Tvi i drugi. Skoro polovina stanovnika su muslimani koji su u većini na severu i zapadu.

Najbrojnija verska zajednica u zemlji su muslimani (50%), slede hrišćani (40%, najviše katolika, ali ima i anglikanaca, pentekostalaca i evangelika) i pripadnici domaćih vera (10%).

U poslednjih nekoliko godina verske razlike su izbile u prvi plan, izrazito na severu gde je u nekim federalnim jedinicama uveden u potpunosti ili delomično islamski šerijatski zakon.

[uredi] Privreda

Za više informacija pogledajte Privreda Nigerije.

Ima veliki utecaj stranog kapitala, ali sve više pokušava zakonima da održava barem određeni udeo. Imaju veliko rudno blago. Sve više opada poljoprivreda. Naftni sektor još uvek čini 20% BDP-a, učestvuje sa oko 95% u ukupnom izvozu i doprinosi 65% proračunskih prihoda. Uglavnom nekomercijalni poljoprivredni sektor ne može se nositi sa povećanjem broja stanovnika pa je Nigerija uvoznik hrane.

BDP je za 2004. procenjen na 1.000 dolara po stanovniku (mereno po PPP-u).

Poljoprivredni resursi: kikiriki, uljne palme, kafa, proso, kukuruz, slatki krompir, paradajz. Industrija: mašinska, obojena metalurgija, rafinerija nafte, hemijska, drvna, obuće, tekstilna... Rude: nafta, boksit, azbest, kameni ugalj, olovo, zlato. Za idustriju kao i za rude sve veći uticaj želi imati država kako bi ih "zaštitila" od stranog kapitala.

Države i teritorije u Africi

	Severna	Alžir · Egipat · Zapadna Sahara · Libija · Maroko · Sudan · Tunis
	Zapadna	Benin · Burkina Faso · Gambija · Gana · Gvineja · Gvineja Bisao · Zelenortska ostrva · Liberija · Mali · Mauritanija · Niger · Nigerija · Obala Slonovače · Senegal · Sijera Leone · Togo
	Centralna	Angola · Demokratska Republika Kongo · Ekvatorijalna Gvineja · Gabon · Kamerun · Republika Kongo · Sao Tome i Principe · Centralnoafrička Republika · Čad
	Istočna	Burundi · Eritreja · Etiopija · Zambija · Zimbabve · Kenija · Komori · Madagaskar · Malavi · Mauricijus · Mozambik · Ruanda · Sejšeli · Somalija · Tanzanija · Uganda · Džibuti
	Južna	Bocvana · Južnoafrička Republika · Lesoto · Namibija · Svazilend

Zavisne teritorije UK: Britanska teritorija Indijskog okeana · Sveta Jelena · Francuska: Majot · Reinion · Rasejana ostrva · Portugalija: Madeira · Španija: Kanarska ostrva · Španske suverene teritorije