Opština Ugljevik

Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
Skoči na: navigacija, pretraga
Ugljevik

Položaj opštine Ugljevik
Položaj opštine Ugljevik u BiH

Opšte informacije
Površina 164 km²
Stanovništvo 16.538 (2013.)
Broj naselja 21
Položaj
Entitet Zastava Republike Srpske Republika Srpska
Koordinate 44°41′SGŠ 18°59′IGD
Načelnik opštine Vasilije Perić (SDS) [1]
Predsjednik SO Đoko Simić (SRS RS) [2]
Ostalo
Pozivni broj (0) 55
Internet stranica http://www.opstinaugljevik.net

Opština Ugljevik je opština koji se nalazi u istočnom dijelu Republike Srpske, BiH. Sjedište opštine se nalazi u naseljenom mjestu Ugljevik. Prema preliminarnim podacima popisa stanovništva 2013. godine, u opštini Ugljevik ukupno je popisano 16.538 lica.[1]

Geografija[uredi]

Opština Ugljevik se nalazi na nadmorskoj visini od 176 metara, na istočnim padinama planine Majevice, gdje se ona počinje spuštati ka ravnoj Semberiji. Ime je dobio po rudi koja se kopa na teritoriji opštine tj. uglju koji ovde na više mesta dopire i do same površine (rudnik je otvoren 1899. godine, prvobitno u Mezgraji).

Prvobitno, centar opštine Ugljevik je bio u susjednom selu Zabrđe, do 1941. godine, kada je prebačen u rudarsko naselje Stari Ugljevik, a od 1980. godine je u novoizgrađenom naselju, Novom Ugljeviku - gradiću na reci Janji, između Bogutovog Sela, Starog Ugljevika i Zabrđa.

Opština Ugljevik graniči se sa opštinama Bijeljina na istoku i severu, Loparama na zapadu i Zvornikom na jugu. Jednim delom, na jugu se graniči i sa Teočakom koji pripada Federaciji BiH. Geografski gledano, teritorija ove opštine najvećim delom pripada Istočno-majevičkom rejonu, koje se prostire od reke Janje na zapadu i severu do Drine na istoku. Ugljevik, prema popisu iz 1993. godine ima 16.456 u 4733 domaćinstva. Sada u Ugljeviku živi oko 20.000 stanovnika. Ugljevik je najmlađe i najmodernije uređeno mjesto u Republici Srpskoj i BiH. Urbanistički plan Ugljevika osvojio je osamdesetih godina i međunarodnu nagradu.

Naseljena mjesta[uredi]

Mapa naseljenih mesta opštine Ugljevik

Područje opštine Ugljevik čine naseljena mjesta:

Atmačići, Bogutovo Selo, Glinje, Gornja Krćina, Gornja Trnova, Donja Krćina, Donja Trnova, Zabrđe, Janjari, Jasenje, Jasikovac, Korenita, Maleševci, Mezgraja, Mukat Stankovići, Ravno Polje, Sarije, Srednja Trnova, Stari Ugljevik, Tursunovo Brdo, Tutnjevac, Ugljevik, Ugljevik Selo, Ugljevička Obrijež.[2]

Dijelovi naseljenih mjesta Tursanovo Brdo, Jasenje i Jasikovac.

(Na spisku Vlade Republike Srpske se nalaze i naseljena mjesta Bilalići i Sniježnica) [3]

Naseljena mjesta 1991.[uredi]

Atmačići, Bogutovo Selo, Donja Krćina, Donja Trnova, Glinje, Gornja Krćina, Gornja Trnova, Janjari, Jasikovac, Korenita, Maleševci, Mezgraja, Mukat-Stankovići, Ravno Polje, Sarije, Srednja Trnova, Stari Ugljevik, Tursunovo Brdo, Tutnjevac, Ugljevička Obrijež, Ugljevik, Ugljevik Selo i Zabrđe.

Površina opštine je 165 km². Do 1992. godine u sastavu opštine Ugljevik bila su i naseljena mjesta: Bilalići, Jasenje, Sniježnica, Stari Teočak i Teočak-Krstac, te dijelovi naseljenih mjesta: Jasikovac i Tursunovo Brdo koji su poslije potpisivanja Dejtonskog sporazuma pripali Federaciji BiH. Od ovog područja formirana je opština Teočak.

Stanovništvo[uredi]

Vista-xmag.png Za više informacija pogledajte članak Popis stanovništva u SFRJ 1991: Ugljevik

Po posljednjem službenom popisu stanovništva iz 1991. godine, opština Ugljevik imala je 25.587, raspoređenih u 28 naselja. Činjenica je da su sela na Majevici, pa tako i u čitavoj BiH, usljed ratova, i prije ovog posljednjeg bila etnički podijeljena. Tako imamo čisto srpska, čisto bošnjačka, čisto hrvatska sela. Malo drugačije bilo je u gradskim sredinama gdje je stanovništvo bilo ravnomjerno zastupljeno. Sličan slučaj je i sa opštinom Ugljevik.

Nacionalnost[4] 1991. 1981. 1971.
Srbi 14.468 (56,54%) 14.066 (57,31%) 14.816 (61,27%)
Muslimani 10.241 (40,02%) 9.403 (38,31%) 8.859 (36,64%)
Hrvati 56 (0,21%) 17 (0,06%) 53 (0,21%)
Jugosloveni 290 (1,13%) 509 (2,07%) 35 (0,14%)
ostali i nepoznato 532 (2,07%) 545 (2,22%) 415 (1,71%)
Ukupno 25.587 24.540 24.178

Istorija[uredi]

Ostaci srednjovjekovnog utvrđenja Jablan grad.

Ugljevik se spominje u prvom Turskom popisu 1533. godine, što je ujedno i prvo sigurno pominjanje Ugljevika u istorijskim izvorima.

Poslije pada Srebrenika i Teočaka 1521. godine najvjerovatnije iste godine u sastav turske carevine ulazi i prostor Ugljevika. Najznačajniji lokalitet iz srednjeg vijeka na području opštine je ostatak utvrđenja Jablan grad.

U vrijeme I srpskog ustanka prostor Ugljevika su ustanici privremeno oslobađali. Od 1878. godine sve krajeve okupirao je novi zavojevač Austrougarska i od tada pa do kraja I svjetskog rata traje austrougarski period.

Prva škola na prostoru Ugljevika otvorena je u Zabrđu 1875/76. godine. Nalazila se na carskom drumu koji je spajao dva nahijska centra Bijeljinu i Koraj sa Tuzlom. Druga škola otvorena je u Koreniti 1892. Treća i najveća škola otvorena je 1892. godine u Ugljeviku. Zbog burnih istorijskih događaja na ovim prostorima, zbog toga što je čak tri puta mijenjano mjesto opštinskog centra, danas Opštini Ugljevik nedostaju uobičajeni stari javni objekti opštine, policije i sl.

Kultura[uredi]

O kulturnom životu u ovoj opštini najviše se brine Kulturno umjetničko udruženje Rudar, osnovano 1976. godine. Ovaj aspekt života se poboljšao nakon izgradnje zgrade i osnivanja Centra za kulturu „Filip Višnjić“.

Centar za kulturu „Filip Višnjić“[uredi]

Zgrada Centra za kulturu „Filip Višnjić“.
Originalni objekat Direkcije Rudnika Ugljevik u Starom Ugljeviku 30-ih godina, 20. vijeka

Novu zgradu Centra za kulturu otvorio je tadašnjni predsjednik Republike Srpske Dragan Čavić 16. septembra 2006. godine, dok je čin osvjećenja objekta obavio episkop zvorničko-tuzlanski Vasilije. Ova zgrada je replika zgrade Uprave Rudnika (u narodu poznatija kao "Direkcija") koja se nalazila u Starom Ugljeviku. Originalna zgrada je izgrađena u periodu od 19201922. godine, gradili su je dalmatinski majstori klesari, a kamen za izgradnju je prenošen žičarom sa brda Baljak. To je savremeni funkcionalistički objekat djelo savremene arhitekture dvadesetih godina, jednostavan bez nepotrebnih klasicističkih i akademističkih ukrasa uz logičnu primenu prirodnog materijala kamena spretno upotrebljenog od strane dalmatinskih majstora gradnje u ovom materijalu na razuđenoj osnovi sa prilazima preko masivnih stepeništa i pokriven četvorovodnim krovovima. Gornji zidovi su obloženi kamenom (bijelim) i izrađeni su od tesanika- pravilnih kamenih oblika, a u prizemlju je upotrebljen kamen prirodnog oblika. Prozorski parapeti su takođe od slobodnih blokova kamena, a iznad prozora su betonske grede što je u skladu sa savremenom arhitekturom. Upotrebljene su i atrape u ukrašavanju fasade tj. slepi prozorski otvori.

Do preseljenja Starog Ugljevika u novi Ugljevik, zgrada je služila i kao Centar za srednje usmjereno obrazovanje (19771984.). U novoj zgradi se odvija intenzivan kulturni život: izložbe, koncerti, predstave... a u njoj su se našle i prostorije za Narodnu biblioteku.

Kulturne manifestacije[uredi]

Višnjićevi dani[uredi]

Opština Ugljevik, u saradnji sa opštinama Bijeljina i Šid, organizuje krajem septembra i u oktobru, manifestaciju u čast srpskog guslara Filipa Višnjića. Centralna manifestacija, u opštini Ugljevik, se obavlja ispred spomen-obilježja na mjestu rodne kuće guslara u Gornjoj Trnovi.

Jovićevi dani[uredi]

U slavu na tragično preminulog pukovnika Vojske Republike Srpske, Milana Jovića, Opština i Boračka organizacija Republike Srpske svake godine organizuje kulturno-sportsku manifestaciju "Jovićevi dani".

Sveta Petka Paraskeva - krsna slava Opštine[uredi]

Najintenzivnija kulturna dešavanja zbivaju se 27. oktobra, na krsnu slavu Opštine - Svetu Petku Paraskevu. Ovaj dan se slavi i kao Dan opštine.

Festival „Dani harmonike“[uredi]

U organizaciji Osnovne muzičke škole „Kornelije Stanković“ i Centra za kulturu „Filip Fišnjić“, od 2009. godine, održava se festival „Dani harmonike“.

Majevičko posijelo[uredi]

U organizaciji KUU-a „Rudar“ Ugljevik i pod pokroviteljstvom Skupštine opštine Ugljevik, u januaru i februaru svake godine održava se tradicionalni etno festivala - Majevičko posijelo, organizovan kao takmičenje sela opštine u igri prstena, povlačenju konopca, šahu, pjevanju, sviranju dvojnica, frule, harmonike i violine, tvorevinama kućne radinosti, znanju iz istorije, vjeronauke i poljoprivrede...

27. jul - Dan ustanka naroda SR BiH[uredi]

U Donjoj Trnovi svake godine se organizuje proslava 27. jula - Dana ustanka naroda BiH protiv okupatora u Drugom svjetskom ratu. Centralna proslava se odvija kod spomenika Borcima Srema i jugoistočne Bosne. Tog dana Trnova ugosti i mnoštvo gostiju, starih boraca i poštovaoca NOR-a iz Vojvodine i drugih mjesta bivše SFRJ.

16. jun - Dan oslobođenja Ugljevika[uredi]

Na dan kada su jedinice Majevičkog odreda i 1. bataljona 2. Vojvođanske brigade oslobodile Ugljevik od okupatora 16. juna 1943. godine, i na nekadašnji Dan opštine i Dan oslobođenja opštine, SUBNOR RS organizuje svake godine skromnu manifestaciju "16. jun - Dan oslobođenja Ugljevika" kao i Udruženje građana „Kolona BB“ manifestaciju „Dani Starog Ugljevika“.

Narodni zborovi - vašari[uredi]

Gotovo svako mjesto u opštini Ugljevik organizuje narodne zborove, ili popularno, vašare. Najčešće se vašari organizuju za slave mjesnih crkvi, ali najpoznatiji i najmasovniji je onaj u Donjoj Trnovi nakon proslave 27. jula. Ovakvi običaji, koji imaju dugu tradiciju, u posljednje vrijeme su postali stjecište kiča i šunda.

Škole na području opštine[uredi]

Srednja škola „Mihailo Petrović Alas“.
  • Osnovna škola „Aleksa Šantić“ Ugljevik,
  • Osnovna škola „Vuk Karadžić“ Donje Zabrđe,
  • Osnovna škola „Filip Višnjić“ Donja Trnova,
  • Srednja škola „Mihailo Petrović Alas“ Ugljevik,
  • Osnovna muzička škola „Kornelije Stanković“ Ugljevik.

Sport[uredi]

Na području opštine djeluje više sportskih klubova. Više klubova iz raznih sportova nosi ime „Rudar“, ali nisu organizovani u jedno sportsko društvo sa tim imenom. Ime Rudar nose klubovi iz sledećih sportova: košarka, fudbal, karate, odbojka, šah, džudo i kuglanje.

Na području opštine djeluje još 10 fudbalskih klubova: „Hajduk“ Mezgraja, „Partizan“ Donja Trnova, „Majevica“ Donje Zabrđe, „Strijelac“ Tutnjevac, „Borac“ Ugljevička Obrijež, „Budućnost“ Ravno Polje, „Mladost“ Bogutovo Selo, „Proleter“ Ugljevik Selo, „Graničar“ Korenita i „Čelzi“ Donja Trnova.

  • Karate klub „Rudar“ postoji od 1994. godine. Ima zapažene nastupe na takmičenjima u zemlji i inostranstvu. Najznačajniji uspjeh, od postojanja ovog kluba, je zlatna medalja Jelene Petrović na svjetskom prvenstvu u Milanu (Italija), juna 2007. godine (dicsiplina kate).
  • Košarkaški klub „Rudar“ osnovan je 1984. godine. Trenutno je u Prvoj ligi republike Srpske (i u muškoj i ženskoj konkurenciji). Najveći uspjeh kluba je osvajanje šampionske titule Prve lige Republike Srpske 2005. godine. Za mlađe selekcije ovog kluba nastupao je i igrač NBA kluba Nju Džerzi Nets Mile Ilić.
  • Fudbalski klub „Rudar“ je osnovan 1925. godine, što ga čini jednim od najstarijih klubova u zemlji. Do rata takmičio se u nižerazrednim ligama. Osnivanjem FSRS i pokretanjem takmičenja, FK „Rudar“ dobija na značaju. Najveći uspjesi kluba su: Prvak Republike Srpske za sezonu 1996/97; Osvajač Super-kupa Republike Srpske 1997; Šampioni RS za sezonu 1997/98; Osvajači Kupa RS 1998. god.; Apsolutni šampioni RS 1998. god. (dupla kruna); Osvajači Kupa RS 1999. god. Na vječnoj tabeli FSRS, klub se nalazi na 4. mjestu. Klub se trenutno takmiči u Drugoj ligi Republike Srpske.
  • Kuglaški klub „Rudar“ osnovan 22. juna 1999. godine. Već nekoliko godina se uspješno takmiči u I ligi Republike Srpske. Osnovan je inicijativu nekoliko radnika i rukovodilaca preduzeća „Rudnik i Termoelektrana Ugljevik“.

Istaknute ličnosti sa područja opštine[uredi]

Spomen obilježje u Gornjoj Trnovi, na mjestu rodne kuće Filipa Višnjića.

Gradovi pobratimi[uredi]

Galerija fotografija[uredi]

Vikiostava
Vikimedijina ostava ima još multimedijalnih datoteka vezanih za: Opština Ugljevik

Načelnik opštine[uredi]

Vasilije Perić

Vidi još[uredi]

Reference[uredi]

Spoljašnje veze[uredi]



Koordinate: 44° 41‘ S. 18° 58‘ I.