Plemena Crne Gore

Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigaciju, pretragu
Karta nahija Crne Gore

Plemena su nastala udruživanjem porodica koje imaju zajedničko poreklo ili pretke.Po narodnom shvatanju, pleme je neko stanovništvo koje je poteklo od jedne porodice ili od jednog lica Na ovoj osnovi u narodu su nastala predanja o rodonačelnicima raznih plemena u Crnoj Gori i Hercegovini.Na zasnovanost ovakvih shvatanja ukazuju i patronimički nazivi plemena [1].

Nastanak i razvoj[uredi]

Plemena postaju od dva ili više bratstava koja potiču od jedne krvi.Rijetko se događa i ne prolazi najbolje,da se nesrodno bratstvo pridruži nekom plemenu,i to bratstvo se od tog vremena zvalo Poselica[2].Postoje dvije faze u razvoju crnogorskog plemenskog društva. Starija je do stvaranja srpske srednjovjekovne države, a mlađa je od kraja XIV vijeka, posle Turske najezde na naše krajeve [3].Dok je postojala srpska država, u političkom životu su funkcionisale državne norme, dok su norme rodovskog ili plemenskog funkcionisale u unutrašnjoj organizaciji života naroda.Čim je nestala država plemena se pojavljuju kao politički faktor.Preko njih je djelovala i Mletačka Republika i Dubrovačka republika, ne samo trgovački već i politički.Prilikom pripremanja akcije protiv Turaka, zapadne države su se obraćale plemenskim savezima.[4].

Clovenska tradicija[uredi]

Pleme kao dio srpske etničke istorije, osim povezivanja crnogorskog plemenskog društva sa clovenskom i južnoslovenskom etno- jezičkom zajednicom i tradicijom,ima vezu starinaca sa doseljenicima,da pojedine porodice u Crnoj Gori imaju kontinuitet od vremena kralja Milutina do savremenog doba [5]. Pretpostavljalo se da se pleme može formirati iz bratstava koja nisu istog porodičnog porijekla. Na osnovi duha crnogorskog naroda koji ne trpi glavare iz drugog plemenaMiklošić,negira strano porijeklo dinastije Balšića,uprkos mišljenju istoričara ,koji na osnovu stranih izvora, izvode njihovo porijeklo od kuće de-Baux .Ipak je prvi Balšić bio gospodar cijele Zete, a ne prvi čovjek jednog plemena , pa je bio rod Nemanjićima, a postavila ga je čvrsta ruka Stefana Dušana[6].

Prvi doseljenici na prostor današnje Crne Gore[uredi]

Srbi su krajem vijeka naselili Balkansko poluostrvo, zauzimajući prvo sjeverozapadne dijelove i šireći se obalom Jadranskog mora potiskivali Avare, miješajući se sa takozvanim Latinima rimskim kolonistima.Već na jugu sreli su se sa ostacima Albanaca koje su još ranije u planine potisli Grci i Rimljani.Istovremeno je teklo naseljavanje Zete iz dva pravca, sa juga iz Primorja i sa sjevera iz Bosne, Zahumlja i Travunije.Do X vijeka, pa i ranije ove krajeve je potpuno naselilo srpsko pleme i ovde počinje njegov politički život, koji tako napreduje da se već u XI vijeku ovdje javlja podsticaj za ujedinjavanje naroda u jednu državu [7].

Starosjedioci i doseljavanja u XV vijeku[uredi]

Drugi su sloj stvorili doseljenici dobijeni posle pada crpskog carstva, uglavnom u drugoj polovini XV vijeka, kada je i Bosna i Hercegovina izgubila samostalnost, a Zeta ostala jedino utočšite slobodnog crpstva.Ovo doseljavanje je bilo tako masovno da su starosjedioci ubrzo postali manjina.Iz prošlosti pojedinih plemena zapisano je kakvi su bili odnosi između starog stanovništva i doseljenika koji su ubrzo nadvladali da bi se prema starosjediocima koji su bili svedeni na minimum odnosili sa izvjesnim prezrenjem, dajući im imena koja im nikada nisu pripadala kakva su: Macure,Žudelji, Španji, Bukumiri.Izmišljali su o njima nevjerovatne priče - kako su jedni druge poubijali i tako sami sebe uništili,da su prokleti i da se zato ne razmnožavaju.Ovi starosjedioci u stvarnosti ni po čemu nisu bili gori od doseljenika, koji su se kočoperile svojim ratnim podvizima. Istorijska je činjenica da su ovi starosjedioci pomogli Nemanji da pobijedi Grke, pa su Nemanjići sa njima stvorili srpsku državu [8].

Doseljenici iz Bosne i Hercegovine[uredi]

Doseljenici iz Bosne i Hercegovine prihvatili su imena Njeguši - po selu u kome su se naselili.Ozrinići po plemenu u koje su se uključili kada su se doselili,slično je sa Bjelopavlićima tako su sačuvani i nazivi mjesta Malonšići i Maznići.Sva je Katunska nahija svoje doseljenike dobila iz Bosne i Hercegovine koji nisu direktno došli iz svog bivšeg zavičaja, već zaobilaznim putevima odlazeći daleko na zapad i do Dalmacije i manje ili više se tamo zadržavajući.Tako su njeguški doseljenici neko vrijeme življeli ispod |Njegoša u Hercegovini, što im je dalo osnovu da su otuda i svoje ime donijeli.Sa njima su tamo življeli i Cerovići koji su taj kraj napustili kasnije a prezime dobijaju po planini Cerovici sa kojim su i došli uDrobnjake [9].

Stara plemena[uredi]

Crnogorska plemena su naseljavala današnju teritoriju Crne Gore, nekadašnje Raške i Zete, okupljeni oko svojih zajedničkih predaka.

Podela plemena po grupama (Jovan Cvijić)[uredi]

Podeljena su na dve grupe. U srednjovekovnoj Crnoj Gori je bilo 21 pleme, koje je se nalazilo u 4 nahije. U Raškoj je bilo 26 plemena, koja su se nalazila u 3 oblasti.

Plemena u nahijama[uredi]

Plemena Katunske nahije[uredi]

Plemena Lješanske Nahije[uredi]

Plemena Riječke nahije[uredi]

Plemena Crmničke nahije[uredi]

Plemena u oblastima[uredi]

Plemena Brda (sedam Brda)[uredi]

Plemena Hercegovine (stare)[uredi]

Primorska plemena[uredi]

Podela plemena po nahijama (knjaževina Crna Gora)[uredi]

Ovaj članak je deo serije o istoriji Crne Gore
Istorija Crne Gore
Coat of arms of Montenegro.svg


Katunska nahija[uredi]

Riječka nahija[uredi]

Crmnička nahija[uredi]

Primorska nahija[uredi]

Sastoji se iz dva okruga :

Lješanska nahija[uredi]

Zetska nahija[uredi]

Brdska nahija[uredi]

Vasojevićka nahija[uredi]

Dele se po zemljištu na :

Moračka nahija[uredi]

Nikšićka nahija[uredi]

Literatura[uredi]

  • Etnografija Crne Gore,Pavel Apolonovič Rovinski
  • Stare karte Jovana Cvijića (sa komentarima)
  • ZEMLjOPIS KNjAŽEVINE CRNE GORE - Đuro Popović i Jovan Roganović, Cetinje 1895

Spoljašnje veze[uredi]

  • Аполонович Ровински, Павел (1998). Етнографија Црне Горе. 
  • [2]
  • [3]
  • Аполонович Ровински, Павел (1998). Етнографија Црне Горе. 
  • Аполонович Ровински, Павел (1998). Етнографија Црне Горе. 
  • Аполонович Ровински, Павел (1998). Етнографија Црне Горе. 
  • Аполонович Ровински, Павел (1998). Етнографија Црне Горе. 
  • Аполонович Ровински, Павел (1998). Етнографија Црне Горе. 
  • Аполонович Ровински, Павел (1998). Етнографија Црне Горе.