Podgorica

Podgorica
Podgorica
Administrativni podaci
Država	Crna Gora
Opština	Opština Podgorica
Geografski podaci
Geografske koordinate	42° 26′ 17" SGŠ 19° 15′ 29" IGD
Vremenska zona	centralnoevropska: UTC+1
Nadmorska visina	61 m
Stanovništvo (2003)
broj stanovnika	156.169
Ostali podaci
Poštanski broj	81000, 81101, 81102 81103, 81104, 81105 81106, 81107, 81108 81109, 81110, 81111 81112, 81113, 81114 81115
Pozivni broj	020
Registarska oznaka	PG
Podgorica  Podgorica na mapi Crne Gore

Podgorica je glavni i najveći grad Crne Gore, dok Cetinje ima status prijestonice. Prema popisu iz 2011. imala je 156.169 stanovnika. Šire područje Podgorice obuhvata 10,4 % teritorije Crne Gore i oko 30 % njenog stanovništva.

Podgorica je glavna raskrsnica puteva u Crnoj Gori. Njen pogodan položaju na ušću rijeke Ribnice u Moraču u Zetsko-bjelopavlićkoj ravnici. Grad je blizu zimskim centrima na sjeveru zemlje i ljetovalištima na Jadranskom moru.

Podgorica se nalazi blizu ostataka rimskog grada Dokleje. U srednjem vijeku ovdje je postojalo naselje koje se zvalo Ribnica, a pod ovim imenom grad se prvi put spominje 1326. Podgorica je od 1878. ušao u sastav Kneževine Crne Gore. Od 1946. je administrativno sjedište Crne Gore, a za vrijeme SFRJ Podgorica se zvala Titograd.

Geografski položaj

Rijeka Morača u Podgorici

Podgorica se nalazi u centralnom dijelu Crne Gore. Oblast je ispresecana rijekama, a sam grad se nalazi 15 km sjeverno od Skadarskog jezera. Rijeke Morača i Ribnica teku kroz grad, dok u blizini protiču Zeta, Cijevna, Sitnica i Mareza. Sa gradnjom tunela Sozina Jadransko more je na svega pola sata vožnje.

Nasuprot većem dijelu Crne Gore, Podgorica leži u ravnici na sjevernom kraju Zetske ravnice. Jedini izuzetak su brda koja nadgledaju grad. Najvažnije brdo je Gorica (107 m), koja se uzdiže iznad centra grada. Ostala brda su Malo brdo, Velje brdo, Ljubović i Čardak. Ova brda su suviše strma da bi se na njima moglo graditi i time ograničavaju širenje grada.

Klima

U Podgorici vlada izmijenjena sredozemna klima sa toplim i suvim ljetima i hladnim zimama. Iako je grad na samo 50 km od Jadranskog mora, blizina Dinarskih planina na sjeveru mijenja njegovu klimu. Prosječna količina padavina je 1.544 mm. Temperatura prelazi 25 °C tokom oko 135 dana u godini, a srednja dnevna temperatura je 16,4 °C. Broj kišnih dana je 115, a jak vetar duva otprilike tokom 60 dana. Periodični, ali jak sjeverni vetar ima uticaj na klimu zimi tako što izaziva osjećaj da je temperatura nekoliko stepeni niža.

Podgorica je naročito poznata po izuzetno toplim ljetima: temperature preko 40 °C su česte tokom jula i avgusta. Najviša zabilježena temperatura od 45,8 °C izmjerena je 16. avgusta 2007. Snijeg je rijetka pojava u Podgorici. Pada oko dva do tri puta godišnje,i rijetko se ѕadrži nekoliko dana.

Klima Podgorice
Pokazatelj	Jan	Feb	Mar	Apr	Maj	Jun	Jul	Avg	Sep	Okt	Nov	Dec
Srednji maksimum, °C	10	11	15	19	24	28	32	32	27	22	15	11
Srednji minimum, °C	1	3	6	9	14	17	20	20	17	12	7	3
Količina padavina, mm	83,2	82,8	82,2	98,5	51,2	32,1	18,2	34,3	108,2	111,9	146,8	118,9
Izvor: MSN Weahter

Istorija

Plan ostataka zidina tvrđave Ribnica (po crtežu A. Deroka).

Podgorica je raskrsnica nekoliko istorijski važnih puteva, blizu rijeka Zete, Morače, Cijevne, Ribnice i Sitnice, u dolini Skadarskog jezera i blizu Jadranskog mora, u plodnoj niziji sa prijatnom klimom. Najstarija ljudska naselja su iz praistorije; najstariji fizički ostaci su iz kasnog kamenog doba. U ilirskom periodu, područje Zetsko-bjelopavlićke nizije su naseljavala plemena Labeati i Dokleati. Labeati su zauzimali područje od Skadra do današnje Podgorice i sazidali su tvrđavu Medun (Meteon). Dokleati su takođe živjeli u području rijeke Zete i zahvaljujući povoljnom geografskom i putnom položaju, ekonomski su se brzo razvijali. Njihovo najveće naselje je bila Doklea, grad oko 3 km sjeverozapadno od današnje Podgorice.

Sahat-kula je među rijetkim građevinama u Podgorici iz vremena prije Drugog svjetskog rata

U rimsko doba na području današnje Podgorice postojala su tri urbana centra: Alata, Birziminium i Doklea. Sa padom Rimskog carstva i dolaskom prvih slovenskih i avarskih plemena, u okolini se dešavaju mnogi krupni događaji. Vremenom su stare tvrđave izgubile svoj značaj i sagrađeni su novi gradovi. Sa naseljavanjem ovog područja, Sloveni su stvorili novu državu, prihvatili hrišćanstvo i feudalni poredak. Slovenska plemena u ovom području su bila u stalnom ratu sa Vizantijom i pokušavala su da osnuju svoju državu. Rezultat ovoga je bilo osnivanje novog naselja koje je dobilo ime Ribnica po reci na kojoj je sagrađeno. Prvi pomen Ribnice je za vrijeme vladavine srpske dinastije Nemanjića, pošto je rodonačelnik ove dinastije Stefan Nemanja rođen u Ribnici. Značaj Ribnice je bio u njenom značaju kao raskršća u komunikaciji za zapadom.

Naziv Podgorica upotrebljen je prvi put 1326. godine u sudskom dokumentu kotorske arhive. Ovaj trg se nalazio u Podluškoj župi, ali je ime dobio po susjednoj Gorskoj (Gorsca) župi u blizini koje, odnosno, „ispod“ koje se nalazio. Takođe, pripadao je i srednjovjekovnoj Gornjoj Zeti. Kasnije, u XIV vijeku, ekonomski je ojačao: trgovačke veze između Dubrovnika i države Nemanjića, dobro razvijene u to vreme, su išle do trga Podgorice, kroz Trebinje i Nikšić. Ovo je ubrzalo razvoj trga i povećalo vojni značaj. Tursko osvajanje Podgorice 1474. godine je prekinulo ovaj procvat. Turci su sagradili veliku utvrdu u Podgorici, koja je od od trgovačke postaje - postala glavna baza za odbranu i napad na okolna nemirna plemena. Gradsko utvrđenje je izdržalo sve napade sve do 1878. godine, kada su ga osvojili Crnogorci. U saglasnosti sa odlukom Berlinskog kongresa, Podgorca je pripala Crnoj Gori, što je označilo kraj četvorovekovne turske vladavine. Grad se brzo razvijao kao trgovačko sjedište. Godine 1902. osnovana je fabrika duvana, prvo značajnije privredno preduzeće, a dvije godine kasnije Zetska štedionioca, koja će ubrzo prerasti u Podgoričku banku.

Grb Titograda

Prvi svjetski rat je označio kraj brzog razvoja Podgorice, do tada najvećeg grada tek proglašene Kraljevine Crne Gore. Grad je 1916. okupirala Austrougarska i držala ga do 1918. Nakon savezničkog oslobođenja, u gradu je 26. novembra 1918. održana Podgorička skupština na kojoj je donesena odluka o pristupanju Crne Gore Kraljevini Srba, Hrvata i Slovenaca. Između dva svjetska rata, broj stanovnika Podgorice se kretao oko 13.000 lica.

Podgorica je pretrpela velika razaranja tokom Drugog svjetskog rata, pošto je bila bombardovana preko 70 puta, što je izazvalo smrt preko 4.100 osoba. Grad su oslobodili partizani 19. decembra 1944. godine.

U socijalističkoj Jugoslaviji, pod imenom Titograd, grad je 13. jula 1946. postao glavni grad SR Crne Gore umjesto Cetinja. Uslijedio je period još bržeg razvoja: stanovništo grada se dramatično uvećalo, grad je bio značajno industrijalizovan, poboljšana je infrastruktura, osnovane su zdravstvene, obrazovne i kulturne ustanove. Grad je postao komercijalni, društveno-ekomonomski i kulturni centar republike. Napredak je još jednom zaustavljen zbog raspada SFRJ tokom 1990ih. Ime Podgorica je vraćeno na referendumu 2. aprila 1992.

Ratovi su zaobišli Crnu Goru, ali je cijela država trpela ekonomske posljedice. Period stagnacije je trajao tokom 1990ih, a privreda je počela da se oporavlja početkom 21. vijeka. Poslije referenduma o nezavisnosti 2006. Podgorica je postala glavni grad nezavisne Crne Gore. U njoj se nalazi sjedište Vlade i Skupštine.

Administrativna podjela

Ovaj članak ili jedan njegov deo nema nikakve nezavisne i pouzdane izvore. Pomozite da se ovaj članak poboljša tako što ćete uneti odgovarajuće reference. Tekst koji ne sadrži reference može biti doveden u pitanje, a potom i uklonjen.

Opština Podgorica se sastoji od užeg gradskog jezgra i dvije gradske opštine, Golubovci i Tuzi. Pojam gradskih opština je usvojen Zakonom o glavnom gradu iz 2005. Gradska opština, po sadašnjem zakonu, ima sledeća tela:

• skupštinu gradske opštine
• predsjednika gradske opštine

Cela opština Podgorica je podeljena u 57 mjesnih zajednica.

Zgrade u naselju Blok 5

Četvrti Zagorič, Zlatica i Masline

Gradske četvrti Podgorice su:

1. Centar
2. Preko Morače
3. Blok 5
4. Blok 6
5. Tološi
6. Momišići
7. Gornja Gorica
8. Donja Gorica
9. Pod Goricom
10. Zagorič
11. Zlatica
12. Masline
13. Konik
14. Vrela Ribnička
15. Stari Aerodrom
16. Drač (Podgorica)
17. Dahna
18. Stara Varoš
19. Zabjelo
20. Tuški put

Demografija

Panorama Podgorice viđena iz Momišića

U naselju Podgorica živi 101.027 punoljetnih stanovnika, a prosječna starost stanovništva iznosi 34,3 godina (33,3 kod muškaraca i 35,3 kod žena). U naselju ima 40.090 domaćinstava, a prosječan broj članova po domaćinstvu je 3,40.

Stanovništvo u ovom naselju veoma je heterogeno, a u posljednja tri popisa, primjećen je porast u broju stanovnika.

Grafik promjene broja stanovnika tokom 20. veka

Demografija Godina Stanovnika 1948. 14369 1953. 19868 1961. 35054 1971. 61727 1981. 96074 1991. 117875 116235 2003. 140734 136473

Etnički sastav prema popisu iz 2003.
Crnogorci			81.672	59,84%
Srbi			37.037	27,13%
Muslimani			3.726	2,73%
Bošnjaci			1.680	1,23%
Albanci			1.404	1,02%
Romi			1.314	0,96%
Hrvati			653	0,47%
Jugosloveni			417	0,30%
Makedonci			295	0,21%
Slovenci			136	0,09%
Mađari			78	0,05%
Rusi			54	0,03%
Nemci			29	0,02%
Egipćani			22	0,01%
Italijani			17	0,01%
nepoznato			1.034	0,75%

Stanovništvo prema polu i starosti

	m			ž
?	386			461
80+	528			876
75-79	914			1330
70-74	1511			1956
65-69	2481			2772
60-64	2541			3015
55-59	2872			3220
50-54	4547			4961
45-49	4986			5325
40-44	4668			5248
35-39	4543			4909
30-34	4781			5265
25-29	5291			5762
20-24	5582			5779
15-19	5683			5341
10-14	5224			4784
5-9	5018			4643
0-4	4857			4413
prosek	5265			704

Domaćinstva

Broj domaćinstava po popisima od 1948-2003. Godina popisa 1948. 1953. 1961. 1971. 1981. 1991. 2003. Broj domaćinstava 4030 5360 9549 16457 25152 32210 40532

Domaćinstva po broju članova po popisu od 2003. Broj članova 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 i više Prosečan broj članova Broj domaćinstava 40090 5804 6910 7515 10648 5867 2190 704 252 95 105

Stanovništvo staro 15 i više godina prema bračnom stanju i polu

Pol	Ukupno	Neoženjen/ Neudata	Oženjen/ Udata	Udovac/ Udovica	Razveden/ Razvedena	Nepoznato
Muški	51314	18128	30297	1176	993	720
Ženski	56220	15801	30443	6854	2455	667

Stanovništvo prema delatnosti koju obavlja

Pol	Ukupno	Poljoprivreda, lov i šumarstvo	Ribarstvo	Vađenje rude i kamena	Prerađivačka industrija	Proizvodnja i snabdevanje...	Građevinarstvo	Trgovina	Hoteli i restorani	Saobraćaj, skladištenje i veze
Muški	24673	533	9	19	4493	891	1262	3273	868	2715
Ženski	20173	362	6	10	2220	348	304	3936	696	1149
Oba	44846	895	15	29	6713	1239	1566	7209	1564	3864
Pol	Finansijsko posredovanje	Nekretnine	Državna uprava i odbrana	Obrazovanje	Zdravstveni i socijalni rad	Ostale uslužne aktivnosti	Privatna domaćinstva	Eksteritorijalne organizacije i tela	Nepoznato
Muški	440	872	4789	867	690	1972	3	48	929
Ženski	746	782	3162	2192	2223	1514	9	46	468
Oba	1186	1654	7951	3059	2913	3486	12	94	1397

Privreda

Građevinski bum u Podgorici

Zgrada Centralne banke Crne Gore

Podgorica nije samo administrativni centar Crne Gore već i njen glavni ekonomski pokretač. Najveći dio crnogorske industrije i finansijskih preduzeća se nalazi u Podgorici.

Pre Prvog svjetskog rata, privreda Podgorice se zasnivala na trgovini i zanatstvu, što je ostalo iz vremena duge turske vladavine. Poslije Drugog svjetskog rata, Titograd je postao glavni grad Crne Gore i doživeo je brzu urbanizaciju i industrijalizaciju. U gradu i njegovoj okolini su osnovane fabrike za preradu aluminijuma, duvana, tekstila, vina i građevinske firme.

Zbog raspada Jugoslavije Podgorica je ostala bez tržišta, sirovina i sredstava da investira i modernizuje svoju privredu. Ovo je dovelo do pada vrednosti mnogih preduzeća, od kojih su neka zatvorena. Ona koja su preostala su privatizovana i uglavnom su se oporavila. Kombinat aluminijuma Podgorica (u vlasništvu Rusala) i AD Plantaže (proizvodnja vina i alkoholnih pića) su najveća preduzeća u Podgorici.

Početkom 21. vijeka finansijski i uslužni sektor u Podgorici se brzo razvio. U gradu se nalaze dvije crnogorske berze, kao i većina crnogorskih banaka je smještena u gradu. Privredne aktivnosti u Podgorici su se uglavnom preusmerili sa teške industrije u sektor telekomunikacija, građevinasrtva i bankarstva. Investitori i strane kompanije koji su otvorili svoja predstavništa u Podgorici su značajno doprineli rastu i unošenju raznolikosti u ekonomiju grada. Kao sporedni efekat znatno su porasle cene građevinskog zemljišta.

Saobraćaj

Nekada je uslugu gradskog prevoza pružalo samo Grasko saobraćajno preduzeće, javno preduzeće u vlasništvu grada. Preduzeće je bankrotiralo početkom 21. veka, posle čega je gradski prevoz pružalo dvoje privatnih prevoznika. Gradski javni prevoz je ponovo uveden, dok privatni prevoznici voze pod imenom Gradski saobraćaj.

Železnička stanica u Podgorici se nalazi blizu centra grada. Glavna željeznička veza grada je pruga Beograd-Bar. Podgorica je takođe povezana sa Skadrom i Tiranom, ali ova linija se ne koristi već neko vrijeme.

Kultura

Most Milenijum u Podgorici

Malo je spomenika kulture sačuvano, s obzirom na razaranja iz Drugog svjetskog rata. Iz turskog perioda sačuvana je Sahat-kula iz 18. vijeka, dvije od nekadašnjih šest džamija (Osmanagića i Doganjska), kao i uske ulice oko njih koje sačinjavaju Staru varoš.

Crnogorsko narodno pozorište

Podgorica je dom brojnih crnogorskih kulturnih ustanova i događaj. U njoj se nalazi Crnogorsko narodno pozorište i Gradsko pozorište, u čijem sklopu se nalazi Dečje pozorište i pozorište lutaka. Iako nije bogata muzejima i galerijama kao istorijska kraljevska prijestonica Cetinje, postoji nekoliko značajnih muzeja:

• Muzej grada Podgorice čuva bogatu baštinu Podgorice. Osnovan je 1950. i podeljen je u četiri kategorija: arheološku, etnografsku, istorijsku i kulturno-istorijsku. U njemu se nalazi predmeti iz ilirskog i rimskog perioda.
• Cetar za arheološka istraživanja je osnovan 1961. Njegov zadatak je da čuva, klasifikuje, obnavlja i pprikazuje arheološka nalazišta.
• Muzej Marka Miljanova u Medunu prikazuju život Crnogoraca iz 19. veka. To je najznačajniji crnogorski memorijalni muzej te vrste.
• Prirodnjački muzej prikazuje primjerke crnogorske flore i faune. Ovaj muzej nema svoje mesto za izlaganje, uprkof brojnim predlozima i inicijativama da se sagradi.

Značajna umetnička galerija je dvorac Petrovića iz perioda Kraljevine Crne Gore u parku Kruševac, najvećem parku u Podgorici. Dvor kralja Nikole, Perjanički dom, dvorska kapela i okolne zgrade su preuređeni u umetničku galeriju 1984. Od 1985. ono je dio Centra savremenih umetnosti i u njoj je smješteno oko 1500 umjetničkih dela.

Bioskop Kino kultura, osnovan 1949, je zatvoren novembra 2008. zbog stalnih finansijskih gubitaka koje je donosio. On je bio jedini bioskop u gradu tokom 5 decenija. Zgrada bivšeg bioskopa će biti pretvorena u Gradsko pozorište Podogorice. Ubrzo po njegovom zatvaranju otvoren je novi bioskop u tržnom centru Delta Siti.

Na Karađorđevom trgu se nalazi spomenik Karađorđu Petroviću, vođi Prvog srpskog ustanka.

Hram Hristovog vaskresenja u Podgorici

U Podgorici se nalazi i jedno od najvećih srpskih pravoslavnih svetilišta u Crnoj Gori, Saborni Hram Hristovog Vaskrsenja, monumentalna građevina koja se godinama gradila uz mnogobrojne donacije.

Od posebne istorijske atrakcije je bila stara zgrada duvanskog monopola, mjesto gdje se održala Podgorička skupština 1918. godine koja je proglasila srpsko i jugoslovensko ujedinjenje. Oštećena u vrijeme Drugog svjetskog rata neslavnim savezničkim bombardovanjem Podgorice 1944. godine, ona nije popravljana niti obnavljana, već je 1970-ih godina, odlukom lokalnog podgoričkog saveza komunista, iz političkih razloga demolirana i zabetonirana tako da danas od nje nema više ni traga. To se odvija paralelno sa rušenjem nacionalnog simbola Crne Gore 1972. godine, Njegoševe kapele na Lovćenu, gdje je i sam bio pohranjen.

Obrazovanje

Univerzitet Crne Gore

Podgorica je središte više univerzitetskih, naučnih i kulturnih ustanova (među kojima su Crnogorska akademija nauka i umjetnosti (CANU) i Univerzitet Crne Gore). U opštini Podgorica se nalazi 34 osnovne škole i 10 srednji škola, uključujući jednju gimnaziju.

Univerzitet Crne Gore je osnovan 1974.

Sport

Sportski centar Morača

Najpopularniji sportovi u gradu su fudbal i košarka. Košarka je postala popupalrana krajem 20. i početkom 21. vijeka sa uspjesima KK Budućnost u prvenstvu Jugoslavije i igranju u evropskim takmičenjima. Fudbal u Podgorici ima dugu tradiciju uz FK Budućnost. U Podgorici su rođeni Dejan Savićević i Predrag Mijatović i obojica su na početku svoje karijere igrali za taj klub. FK Zeta (iz podgoričkog predgrađa Golubovci) je takođe uspjeo da bude redovan učesnik prve lige SR Jugoslavije/Srbije i Crne Gore. Ta dva kluba, uz FK Mogren iz Budve, se obično bore za najviša mjesta u Prvoj ligi Crne Gore. Ostali fudbalski klubovii iz Podgorice i okruženja koji igraju u Prvoj ligi su FK Dečić (Tuzi), FK Kom i FK Mladost. Odbojkaški klub OK Budućnost Podgorica i ženski rukometni klub ŽRK Budućnost su imali značajne uspjehe u evropskim takmičenjima.

Sportski događaji kao što su Podgorički maraton i skokovi u rijeku Moraču privlače takmičare iz inostranstva.

Stadion pod Goricom

U Podgorici se nalazi nekoliko sporskih borilišta. Najvažnija su:

• Stadion pod Goricom. Kada se dovrši istočna tribina, stadion će imati kapacitet od 24.000 gledalaca. Na Stadionu pod Goricom svoje utakmice igraju FK Budućnost i fudbalske reprezentacije Crne Gore. Ovaj stadion je jedini stadion u Crnoj Gori koji zadovoljava standarde FIFA za odigravanje međunarodnih utakmica.
• Sportski centar Morača, je višenamjenska dvorana čiji kapacitet iznosi 4.200 sjedišta. Korisnici dvorane su KK Budućnost, OK BUdućnost i ŽRK Budućnost. U njoj su se održavala takmičenja tokom Evropskom prvjenstvu u košarci 2005.

Skoro svaki fudbalski klub u Podgorici ima svoj stadion, iako su često ti stadioni samo teren sa malo ili nimalo tribina. Druge značajna borilišta su Stadion malih sportova pod Goricom i streljana pod brdom Ljubović.

Arhitektura

Džamija u Podgorici

Mešavina arhitektonskih stilova odražava nemirno istoriju grada i države. Kao dio Osmanskog carstva sve do 1878. Podgorica ima mnoge primjere turske arhitekture. Najstariji dijelovi grada, Stara Varoš i Drač su predstanici ovog stila, sa dvije džamije, sahat-kulom i uskim, krivudavim ulicama.

Kada je grad postao dio Crne Gore, gradsko jezgro se prebacilo na drugu stranu rijeke Ribnice, gdje se grad razvijao u više evropskom stilu sa širokom ulicama koje se sijeku pod pravim uglom.

Tokom Drugog svjetskog rata, Podgorica je skoro sravnjena sa zemljom. Poslije oslobođenja, počela je obnova, kao i u drugim dijelovima socijalističke Jugoslavije. Podignuti su brojni stambeni blokovi, sa dizajnom tipičnim za zemlje istočnog bloka. Svi ti dijelovi grada izgrađeni su sa druge strane rijeke Morače. Čak je i prazan prostor u gradskom centru ispunjen sa brutalističkim građevinama, što je rezultovalo spojem starog i novog. Stambeni i poslovni vlokovi iz perioda SFRJ su pružali prostrane površine za život i rad, ali su bili kritikovani zbog neinventivnog i sivog izgleda.

Moderni stambeni kvartovi u Podgorici

Veliki napredak u arhitekturi Podgorice zbio se krajem 1990ih, i od tada izgled grad se brzo promijenio. Stambene i poslovne zgrade se brzo podižu, sa novim arhitektonskim trendovima koji uključuju veliku upotrebu čelika i stakle. U pokušaju da stvore prepoznatljiv i moderni glavn igrad, gradske vlasti su uložile značakna sredstva u renoviranje gradskih javnih površina. Tako je grad dobio nove trgove, parkove i spomenike. Nove znamenitosti su pravloslavni Hram Hristovog vaskrsenja i most Milenijum, koji se već smatra novim simbolom Podgorice i koji sa 57 metara visokim pilonom dominira panoramom grada.

Glavna gradska ulica je Ulica slobode, koja je i gradski korzo, dok pešačku zonu čine Njegoševa i Hercegovačka ulica, sa buticima i kafićima. Glavni gradski trg koji se nazivao Trg Ivana Milutinovića je 2006. godine proširen i popločan i sada se zove Trg Republike.

Gradovi pobratimi

Tirana Skoplje Beograd Jerevan Zagreb Moskva Stokholm London

Galerija

• 

  Trg republike u Podgorici (do 2006. Trg Ivana Milutinovića) je 2006. godine popločan i renoviran.

• 

  Pogled na Podgoricu sa Dajbabske gore

Spoljašnje veze

• Podgorica
• Mape, aerodromi i vremenska situacija lokacija (Fallingrain)
• Satelitska mapa (Wikimapia)
• Gugl satelitska mapa (Maplandia)
• Plan naselja na mapi (Mapquest)