Tomislav Karađorđević

Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
Skoči na: navigacija, pretraga
Princ Tomislav Karađorđević

Prince Tomislav Karadjordjevic WC photo.jpg

Datum rođenja 19. januar 1928.
Mesto rođenja Beograd (Kraljevina SHS)
Datum smrti 12. jul 2000.
Mesto smrti Topola (SR Jugoslavija)
Poreklo
Dinastija Karađorđević
Otac Aleksandar I Karađorđević
Majka Marija Karađorđević
Porodica
Supružnik Princeza Margarita (1957-1982)
Linda Meri Boni
Deca Princ Nikola
Princeza Katarina
Princ Đorđe
Princ Mihailo

Tomislav Karađorđević (Beograd, 19. januar 1928Topola, 12. jul 2000) je bio jugoslovenski princ, sin kralja Aleksandra I Karađorđevića.

Biografija[uredi]

Rođen je 19. januara, 1928. godine u Beogradu, na Bogojavljenje po julijanskom kalendaru, u 1 sat, kao drugi sin kralja tadašnje Kraljevine Srba, Hrvata i Slovenaca (kasnije Kraljevine Jugoslavije), Aleksandra I Karađorđevića Ujedinitelja (1888—1934) i kraljice Marije (1900—1961), druge ćerke rumunskog kralja Ferdinanda Hoencolerna (1865—1927) i rumunske kraljice Marije (1875—1938).

Kršten je 25. januara u posebnom salonu Novog dvora. Krštenog kuma, britanskog kralja Đorđa VI zastupao je britanski ministar na Dvoru, Kenard, osveštanom vodom iz Vardara, jadranskog mora i Dunava.

Osnovno obrazovanje stekao je na dvoru u Beogradu. U periodu od 1937. do 1941, školovao se u Sandrayd School (Cobham, Engleska), zatim u Oundle School od 1941-1946, i u Clare College Univerziteta u Kembridžu od 1946. do 1947, kada je napustio studije zbog sukoba sa jednim marksističkim profesorom.

Tokom Drugog svetskog rata, postojale su inicijative od strane tadašnjeg SSSR prema jugoslovenskoj Vladi u izbeglištvu da kraljević Tomislav zauzme jugoslovenski presto umesto svog starijeg brata, kralja Petra II, što se, međutim, nije desilo.

Pri kraju rata, početkom 1945. godine, kralj Petar II, pod pritiskom britanskog premijera Čerčila, preneo je svoja kraljevska ovlašćenja na Namesništvo pod kontrolom kasnijeg jugoslovenskog komunističkog predsednika, Josipa Broza Tita, pod čijom je vlašću Ustavotvorna skupština od 29. novembra 1945. ukinula monarhiju (dok je 8. marta 1947. godine svim članovima kraljevske porodice oduzeto državljanstvo i konfiskovana imovina). U vreme kada je Petar II Karađorđević preneo svoja kraljevska ovlašćenja na renegat koji je kontrolisao Josip Broz Tito, princ Tomislav je bio zakoniti naslednik Krune i prema tadašnjem Ustavu Jugoslavije, jedina osoba kojoj je kraljevska vlast mogla biti preneta.

Posle Kembridža, kraljević Tomislav rešio je da se posveti voćarstvu. Dok je pohađao poljoprivrednu školu, radio je kao običan nadničar u jednom voćnjaku u pokrajini Kent. Godine 1950. kupuje imanje u pokrajini West Sussex. Najviše se bavio uzgojem jabuka, na imanju od 80 hektara, koje je u jednom trenutku imalo 17.000 stabala.

Oženio se 7. juna 1957. u Zalemu (Baden, Zapadna Nemačka), princezom Margaritom od Badena, sa kojom je dobio sina Nikolu (1958) i ćerku Katarinu (1959).

princ Tomislav

Posle razvoda 1982. godine, oženio se iste godine devojkom iz susedstva, Lindom Meri Boni, s kojom ima dva sina, Đorđa (1984) i Mihaila (1985).

Kraljević Tomislav je bio veoma angažovan u životu srpske emigracije, organizujući brojne proslave i piknike na svom imanju i učestvujući u brojnim humanitarnim organizacijama i inicijativama. Bio je, između ostalog, predsednik Jugoslovenskog komiteta za ukazivanje pomoći starim ratnicima, zaštitnik crkve Lazarice u Birminghamu, i predsednik odbora za obnovu manastira Hilandar. Takođe je bio visoki zvaničnik britanskog ogranka humanitarnog Reda Vitezova Sv. Jovana.

Tokom raskola u Srpskoj pravoslavnoj crkvi, tokom ' 60. godina pa sve do njegovog kraja, 1992, čvrsto je stajao uz Patrijaršiju u Beogradu, i davao joj javnu podršku širom srpske emigracije.

Godine 1990. odbio je ponudu Demokratske stranke iz Beograda, da bude njen predsednički kandidat na prvim posleratnim izborima u decembru te godine.

Prvi je član kraljevske porodice koji se trajno vratio u Srbiju, početkom 1992. godine, kada se nastanio u Zadužbini kralja Petra I Karađorđevića na Oplencu, koji je ubrzo postao Meka za sve one koji su hteli da lično sretnu poslednjeg živog sina kralja Aleksandra I.

Ubrzo je postao veoma popularan u narodu, pogotovu zbog svojih čestih obilazaka srpskih boraca u Republici Srpskoj i Republici Srpskoj Krajini, i pomoći koju je, zajedno sa suprugom, princezom Lindom, donosio. Postojale su i inicijative da se imenuje za Kneza srpskog dela Bosne i Hercegovine, što tamošnje političko rukovodstvo nije prihvatilo.

Posle javne prozivke predsednika Srbije Slobodana Miloševića, da je „izdao“ Republiku Srpsku Krajinu nakon njenog pada, početkom avgusta 1995. godine, njegovo medijsko prisustvo se drastično smanjuje.

Poslednjih 5 godina života borio se sa teškom bolešću, ali je odbio ponude da se leči i podvrgne hirurškom tretmanu u inostranstvu u trenutku kada su NATO snage započele bombardovanje Jugoslavije 24. marta, 1999. godine. Umesto toga, obilazio je bombardovana mesta i, iako teško bolestan, podelio sudbinu naroda.

Umro je 12. jula 2000. godine, na Sabor Svetih Apostola Petra i Pavla po julijanskom kalendaru, na slavu porodične kripte na Opencu, gde je i sahranjen, uz prisustvo više hiljada poštovalaca i članova porodice.

Rehabilitovan je odlukom Višeg suda u Beogradu 16. decembra 2013. godine.[1]

Preci Tomislava Karađorđevića, tri kolena unazad
Tomislav Karađorđević Otac:
Aleksandar Prvi Ujedinitelj, kralj Jugoslavije
Deda (po ocu):
Petar Prvi Karađorđević, kralj Srbije
Pradeda:
Aleksandar Karađorđević, knez Srbije
Prababa:
Persida Nenadović, kneginja
Baba (po ocu):
Zorka Petrović, kneginja
Pradeda:
Nikola Prvi Petrović, kralj Crne Gore
Prababa:
Milena Petrović, kraljica
Majka:
Marija Karađorđević
Deda (po majci):
Ferdinand Hoencolern, kralj Rumunije
Pradeda:
Leopold Hoencolern-Sigmaringen, princ
Prababa:
Antonija Portugalska, princeza
Baba (po majci):
Marija od Edinburga, kraljica
Pradeda:
princ Alfred, vojvoda od Edinburga
Prababa:
Marija Aleksandrovna, velika kneginja od Rusije

Porodica[uredi]

Roditelji[uredi]

ime slika datum rođenja datum smrti
Kralj Aleksandar I
Kralj aleksandar1.jpg
16. decembar 1888. 9. oktobar 1934.
Kraljica Marija
Kraljica marija.jpg
9. januar 1900. 22. jun 1961.

Prvi brak[uredi]

Supružnik[uredi]

ime slika datum rođenja datum smrti
Princeza Margarita 14. jul 1932. 15. januar 2013.

Deca[uredi]

ime slika datum rođenja supružnik
Princ Nikola 15. mart 1958. Ljiljana Ličanin
Princeza Katarina 28. novembar 1959. ser Dezmond de Silva, brak razveden;

Drugi brak[uredi]

Supružnik[uredi]

ime slika datum rođenja
Linda Meri Boni 22. jun 1949.

Deca[uredi]

ime slika datum rođenja supružnik
Princ Đorđe 25. maj 1984. nije oženjen
Princ Mihailo 15. decembar 1985. nije oženjen

Reference[uredi]

Spoljašnje veze[uredi]