Priština

Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije

Ovaj članak ili poglavlje ne citira izvore, tako da postoji verovatnoća da su neke informacije iznete u ovom članku netačne. Možete pomoći Vikipediji unoseći odgovarajuće reference.

Koordinate: 42° 40'  sgš, 21° 10'  igd

Grad Priština Qyteti Prishtinë
Panorama Prištine
Lokacija	Srbija, Kosovo i Metohija, opština Priština
Površina	857 km² (nadmorska vidina od 652 m)
Stanovništvo	550.000 (2006)
Pozivni broj	+ 381(0)38
Gradonačelnik	Isa Mustafa
Zvanična prezentacija grada

Priština (staro ime Ulpiana; alb. Prishtinë / Prishtina) je glavni i najveći grad Kosova i Metohije, sporne teritorije na Balkanskom poluostrvu koja je do 1999. bila autonomna pokrajina Srbije.

Procenjuje se da grad trenutno ima između 500.000 i 600.00 stanovnika. Najveći deo stanovništva čine Albanci, a ostale etničke zajednice su Turci, Srbi, Bošnjaci i Romi. Iz Prištone se posle rata iselilo oko 40.000 Srba.

Priština ima svoj međunarodni aerodrom i univerzitet.

Sadržaj 1 Geografija 2 Istorija 3 Galerija 4 Spoljašnje veze

[uredi] Geografija

Priština se nalazi u severnom delu Kosova blizu planine Goljak. Grad ima dobar geografski položaj, jer leži na raskrsnici važnih puteva. Iz Prištine su pruža dobar pogled na Šar-planinu koja se nalazi južno od grada. Blizu Prištine su i dva veća naselja, Obilić i Kosovo Polje. Priština se tokom polsednjih nekoliko godina toliko proširila tako da je zapravo spojena sa Kosovom Poljem. Jezero Badovac se nalazi nekoliko kilometara južno od grada.

Kroz Prištinu su nekad proticale rečice Veluša i Priština. Rečice su tokom perioda socijalizma prekrivene, tako da izlaze na površinu kada izađu van grada. Reka Priština je proticala pored gradske pijace i u nju je bacan otpad, pa se gradom širio neprijatan miris, što je bio razlog za prekrivanje.

[uredi] Istorija

Ovaj članak, ili jedan njegov deo, treba još da se proširi. Pogledajte stranu za razgovor za razlog. Kada se poboljšavanje završi, možete skloniti ovo obaveštenje.

Koreni naselja su u neolitu, kome pripada vredna figurina „sedeće ili vezano božanstvo“ sa Valača; računa se da je iz perioda 3000-2500. godine pre naše ere. Za Rimljana zove se Vicianum, a pod sadašnjim imenom spominje se od 13. veka. Na putu između Dubrovnika i Carigrada, u 14. i 15. veku doživljava procvat kao trgovački centar obližnjih rudnika u Novom Brdu i na Kopaoniku. Kratko vreme i prestonica vladara srednjovekovne Srbije. Za Turaka (tu su do 1912. g.) manje mesto.

U gradu, Čarši ili Taš džamiju podigao je sultan Bajazit I odmah posle bitke na Kosovu (1389. g); uz Carsku džamiju (iz 1461. g.) je sat-kula s početka 20. veka; Emindžika je tipična orijentalna gradska kuća 19. veka.

Nadomak Prištine su ostaci rimskog municijuma Ulpiana. U 3. i 4. veku dosegao svoj najviši domet, prozvan tada Ulpiana Splendidisima (velelepni grad). Obnavlja je u 6. veku vizantijski car Justinijan i naziva Iustiniana Secunda; ubrajana među najlepše gradove tadašnje Ilirske Dardanije.

Spomenik (visok 25m) i dva turbeta – Muratovo i Gazimestansko – obeležavaju, u blizini Prištine, mesto gde je vođena Kosovska bitka. Turci su ovde 15. juna 1389. godine, porazili vojsku srpskog kneza Lazara, a sebi otvorili puteve za dalje osvajačke pohode u Evropu.

Nakon etničkog čišćenja od strane Albanaca od 1999. godine, naročito 17. marta 2004. godine, trenutno u Prištini ima vrlo mali broj ljudi srpske nacionalnosti.

[uredi] Galerija

Sedište Unmika	Sedište Vlade Kosova	Bulevar Majke Tereze	Muzej Kosova
Biblioteka u Prištini	Bele zgrade	Hotel Grand	Gradski stadion
Palata omladine i sporta, nekada Dvorana Boro i Ramiz	Džamija u Prištini

[uredi] Spoljašnje veze

Gradovi u Republici Srbiji
Beograd • Valjevo • Vranje • Zaječar • Zrenjanin • Jagodina • Kragujevac • Kraljevo • Kruševac • Leskovac • Loznica • Niš • Novi Pazar • Novi Sad • Pančevo • Požarevac • Priština • Smederevo • Sombor • Sremska Mitrovica • Subotica • Užice • Čačak • Šabac

	Gradovi heroji u Socijalističkoj Federativnoj Republici Jugoslaviji
	Beograd  · Zagreb  · Ljubljana  · Novi Sad  · Prilep  · Priština  · Titov Drvar  · Cetinje