Ruska pravoslavna crkva

Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigaciju, pretragu
Ruska pravoslavna crkva
Русская Православная Церковь
Russia-Moscow-Cathedral of Christ the Saviour-3.jpg

Hram Hrista Spasitelja u Moskvi

Osnovne informacije
Osnivač - apostol Andrija Prvozvani (po predanju)
- veliki knez Vladimir I Veliki
Autokefalnost de iure1589.
de facto1448.
Kanonsko priznanje Kanonski priznata
Predstojatelj Patrijarh moskovski i sve Rusije Kiril
Sjedište Moskva
Rezidencija predstojatelja Moskva
Kanonska jurisdikcija Zastava Rusije Rusija
Zastava Ukrajine Ukrajina
Zastava Belorusije Belorusija
Zastava Moldavije Moldavija (sporno)
Zastava Azerbejdžana Azerbejdžan
Zastava Kazahstana Kazahstan
Zastava Kirgistana Kirgistan
Zastava Letonije Letonija
Zastava Litvanije Litvanija
Zastava Tadžikistana Tadžikistan
Zastava Turkmenistana Turkmenistan
Zastava Uzbekistana Uzbekistan
Zastava Estonije Estonija (sporno)
Autonomne crkve Autonomne crkve — Kineska pravoslavna crkva i Japanska pravoslavna crkva
Samoupravna crkva s pravima široke autonomije — Ukrajinska pravoslavna crkva
Samoupravne crkve — Letonska pravoslavna crkva, Pravoslavna crkva Moldavije, Ruska pravoslavna zagranična crkva i Estonska pravoslavna crkva
Egzarhat — Bjeloruska pravoslavna crkva
Bogoslužbeni jezik Crkvenoslovenski jezik
Kalendar Julijanski kalendar
Broj
Arhijereja 290
Eparhija 224
Manastira 788
Zvanična stranica www.patriarchia.ru

Ruska pravoslavna crkva ili Moskovski patrijarhat (rus. Русская Православная Церковь или Московский патриархат) pomjesna je autokefalna crkva. Nalazi se na 5. mjestu u diptihu pravoslavnih crkava. Ima rang patrijaršije.

Ustrojstvo[uredi]

Ustrojstvo Ruske pravoslavne crkve je propisano Ustavom Ruske pravoslavne crkve, koji je definiše kao „mnogonacionalnu pomjesnu autokefalnu crkvu koja se nalazi u vjerskom jedinstvu i molitveno-kanonskom zajednicom sa drugim pomjesnim pravoslavnim crkvama“.

Od 17. maja 2007, nakon potpisivanja Akta o kanonskoj zajednici između Ruske pravoslavne crkve i Ruske pravoslavne zagranične crkve, Ruska pravoslavna zagranična crkva je postala samoupravna jedinica Ruske pravoslavne crkve. U kanonskoj zavisnosti od Ruske pravoslavne crkve se nalazi autonomna Japanska pravoslavna crkva i Kineska pravoslavna crkva.

Prema Ustavu Ruske pravoslavne crkve, najviši organi crkvene vlasti su Pomjesni sabor, Arhijerejski sabor i Sveti sinod na čelu sa patrijarhom, koji vrše zakonodavnu, izvršnu i sudsku vlast u okviru svojih nadležnosti.

Pomjesni sabor može sazvati Arhijerejski sabor ili u izuzetnim slučajevima patrijarh i Sveti sinod. Pomjesni sabor bira patrijarha.

Arhijerejski sabor čine svi eparhijski i vikarni arhijereji. Prema Ustavu, saziva se jedanput u četiri godine. Arhijerejski sabor je najviši crkveni sud; sud prve i poslednje instance pri dogmatskim i kanonskim odstupanjima u radu patrijarha moskovskog i sve Rusije.

Patrijarh je poglavar Ruske pravoslavne crkve i ima titulu „Njegova svetost patrijarh moskovski i sve Rusije“. On je prvi među episkopima Ruske pravoslavne crkve, i njegovo ime se spominje na svim bogosluženjima u hramovima Ruske pravoslavne crkve. On je neposredni eparhijski arhijerej grada Moskve (Moskovska gradska eparhija) dok se Moskovska oblast nalazi pod neposrednom upravom patrijarhovog namjesnika — mitropolita krutickog i kolomenskog (Moskovska eparhija). Patrijarh ima opštecrkvene upravne nadležnosti: zajedno sa Svetim sinodom saziva Arhijerejski sabor, a u izuzetnim slučajevima i Pomjesni sabor, i predsjedava na njima. On snosi odgovornost za izvršavanje odluka sabora i Svetog sinoda, izdaje ukaze o imenovanju eparhijskih arhijereja, rukovodilaca sinodalnih ustanova, vikarnih arhijereja, rektora duhovnih škola i drugih lica koja imenuje Sveti sinod. Patrijarh nagrađuje arhijereje titulama i najvišim crkvenim odličjima, nagrađuje klirike i laike crkvenim priznanjima. On je arhimandrit (nastojatelj) Trojice Sergijeve lavre i mnogih drugih manastira.

Patrijarh predstavlja i zastupa Rusku pravoslavnu crkvu pred drugim poglavarima pomjesnih pravoslavnih crkava izvršavajući odluke sabora ili Svetog sinoda, a može predstavljati Crkvu u svoje ime. On takođe predstavlja i zastupa Rusku pravoslavnu crkvu pred najvišim organima državne vlasti i drugim svetovnim vlastima. Moskovska patrijaršija je ustanova Ruske pravoslavne crkve koji objedinjuje sve strukture kojima neposredno rukovodi patrijarh.

Sveti sinod se sastoji iz predsjednika — patrijarha, devet stalnih i pet privremenih članova — eparhijskih arhijereja.

Osnovna teritorijalna jedinica je eparhija na čijem čelu stoji eparhijski arhijerej i koja objedinjuje sve parohije i manastire na njenoj teritoriji. Granice eparhija određuje Sveti sinod. Organi eparhijske uprave su eparhijska skupština i eparhijski savjet, pomoću kojih arhijerej upravlja eparhijom.

Osnovna organizaciona jedinica crkvenog ustrojstva je parohija koja se sastoji iz klira i laika (parohijana) objedinjenih u jedan hram. Na čelu parohije stoji nastojatelj hrama koga postavlja eparhijski arhijerej. Organi parohijske uprave su: parohijska skupština na čijem čelu stoji nastojatelj hrama, parohijski savjet (izvršni organ, potčinjen parohijskom saboru i sastoji se iz predsjednika — crkvenog starca, njegovog pomoćnika i blagajnika) i revizorska komisija.

Vidi još[uredi]

Literatura[uredi]

  • А. В. Карташев, Очерки по истории Русской церкви. Париж, 1959;
  • Митр. Макарий (Булгаков), История Русской церкви, т. I-XII. Санкт-Петербург, 1864-1886. (переизд. Москва, 1996);
  • Русская Православная Церковь 988-1988: Очерки истории, т. I-II. Москва, 1988;
  • Н. Д. Тальберг, История Русской церкви. Jordanville 1959; М. В. Толстой, История Русской церкви. Москва, 1991;
  • Г. Фло-ровский, Пути русскаго богословия. Париж, 1937.

Spoljašnje veze[uredi]

Sa drugih Vikimedijinih projekata :