Demografija Republike Srpske

Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigaciju, pretragu
Etnički sastav Republike Srpske po naseljima 1961. godine
Etnički sastav Republike Srpske po naseljima 1981. godine
Etnički sastav Republike Srpske po naseljima 1991. godine

U Republici Srpskoj je prosečna gustina naseljenosti 59 stanovnika na km², što je svrstava u red retko naseljenih evropskih regiona[1]. Uz to je, regionalni razmeštaj stanovništva veoma neravnomeran (npr. Hercegovina 20 st/km² a Posavina i Semberija 150 st/km²), što predstavlja dodatni problem za ekonomski i ukupni razvoj Republike Srpske.

Broj stanovnika[uredi]

Istorija[uredi]

Još u prošlom veku većinsko stanovništvo u Bosni i Hercegovini je bilo pravoslavno, što pokazuje i popis iz 1865. godine kada je zabilježeno 46,3% pravoslavnih, 30,4% muslimana i 22,7% katolika. Sličan odnos u okviru etničke strukture bilježi i posljednji austrougarski popis iz 1910. godine (43,4% pravoslavnih, 32,3% muslimana i 23,3% katolika). Većinsko pravoslavno stanovništvo zabeleženo je i popisima u periodu između dva svetska rata (iz 1921. i 1931. godine), kao i u znatnom delu posleratnog perioda (popisi iz 1948, 1951. i 1961). Popis iz 1971. godine prvi put je pokazao da je izmenjena etnička struktura stanovništva bivše SR BiH i da su Muslimani u njoj postali relativna većina (39,6% Muslimani, 37,2% Srbi i 20,6% Hrvati). Popis stanovništva iz 1991. godine je pokazao da na teritoriji Republike Srpske (u današnjim granicama) broj stanovnika iznosi 1.623.842 od toga je Srba bilo 918.646 ili 56,6%, Muslimana je bilo 435.379 ili 26,8%, Hrvata je bilo 155.863 ili 9,6%, Jugoslovena je bilo 77.534 ili 4,8%, a ostalih etničkih grupa 36.420 ili 2,2%.

1993. godine je u ratnim uslovima organizovan novi popis stanovništva na teritoriji tadašnje Republike Srpske i populacija je brojala 1.378.852. kada se taj podatak svede na današnje granice Republike Srpske dobija se broj od 1.104.105 stanovnika savremene teritorije Srpske. 1996. godine je sproveden popis domaćinstava, izbeglica i raseljenih lica. Tim popisom je registrovano 410.173 domaćinstva i broj ukupnog stanovništva je procenjen na 1.391.593 stanovnika. 2000. godine je procenjena populacija od 1.469.182 stanovnika.

Savremeni podaci[uredi]

Prirodni priraštaj u Republici Srpskoj 1996 — 2012.

Danas je ukupan broj stanovnika Srpske iznosi skoro 1.480.000 stanovnika (bez dela nekadašnje opštine Brčko koji je izašao iz sastava Republike Srpske i čini Distrikt Brčko. Od tog broja po procenama stalno-nastanjenog stanovništva ima nešto više od 1.215.000. Po podacima Zavoda za statistiku Republike Srpske broj stanovnika Republike Srpske je u porastu[1].

Po njihovim procenama u RS je:

  • 2001. godine živelo 1.447.477 stanovnika
  • 2002. - 1.455.446 stanovnika
  • 2003 - 1.463.465 stanovnika
  • 2004. - 1.471.529 stanovnika i
  • 2005. 1.479.634 stanovnika
Procjene broja stanovnika Republike Srpske[2]
God. Muški Ženski Ukupno
1998. 679.795 749.003 1.428.798
1999. 689.186 759.351 1.448.537
2000.* 695.194 733.705 1.428.899
2001. 704.197 743.280 1.447.477
2002. 708.136 746.666 1.454.802
2003. 706.925 745.426 1.452.351
2004. 705.731 744.166 1.449.897
2005. 704.037 742.380 1.446.417
2006. 702.718 740.991 1.443.709
2007. 700.754 738.919 1.439.673
*Od 2000. godine u pricjene broja stanovnika nije uključen Brčko distrikt.

Nacionalnosti, veroispovesti i jezici[uredi]

U Republici Srpskoj većinu stanovništva čine Srbi, a konstitutivni narodi su i Bošnjaci i Hrvati. Od nacionalnih manjina najbrojniji su Ukrajinci, Jevreji (organizovani u dve Jevrejske Opštine: Banja Luka i Doboj), Česi i drugi. U opštini Prnjavor žive Ukrajinci, Italijani i Česi. Kako nije bilo popisa stanovništva posle rata postoje samo procene o trenutnom etničkom sastavu stanovništva: Srbi čine 91,8% (1.116.711), Bošnjaci 7,5% (91.229), Hrvati 0,7% (8.297). Broj Bošnjaka je u apsolutnom iznosu veliki u opštinama: Zvornik (14.100), Prijedor i Bijeljina (po 13.100), Doboj (9.000), Banja Luka (6.400), Bratunac (4.000), Novi Grad i Srebrenica (po 3.500) i Teslić (2.600). Procentualno najviše ih ima u opštinama: Vukosavlje 57,1%, Osmaci 47,5%, Istočno Goražde 40%, Srebrenica 37,3% i Jezero 33%. Hrvata najviše ima u opštinama: Doboj (1.900) i Banja Luka (1.800), a procentualno Pelagićevo 5,3%, Derventa i Kotor Varoš po 3,6%. Službeni jezici Republike Srpske su jezik srpskog naroda, jezik bošnjačkog naroda i jezik hrvatskog naroda. Službena pisma su ćirilica i latinica. Većina stanovništva Republike Srpske je pravoslavne veroispovesti, a pored Srpske pravoslavne crkve postoje i druge verske zajednice: katolička, islamska, jevrejska i dr.

Prema nezvaničnim rezultatima popisa iz 2013. godine, u Republici Srpskoj žive:[3]

  • Srbi (83,2%)
  • Bošnjaci (13,2%)
  • Hrvati (2,5%)
  • ostali (1,1%)

Teritorijalni raspored stanovništva[uredi]

Gustina naseljenosti po opštinama u RS i BiH 2013. godine

Proces industrijalizacije i modernizacije saobraćajne mreže nakon Drugog svetskog rata nisu značajnije uticali na prostorni razmeštaj gradskih naselja, ali su podstakli proces urbanizacije. Naime, razvijeni gradski centri su se širili i na okolna ruralna naselja i istovremeno njihov broj funkcija se povećavao. Pored toga, neka ruralna naselja poprimila su brojne urbane funkcije (izgrađeni industrijski pogoni, otvorene trgovine, ambulante, škole, sportski tereni i sl.) i imaju tendenciju prerastanja u gradska naselja.

Najveće opštine u Srpskoj su (podaci iz 2004. godine):

A najmanje su:

Projekcija stanovništva prema polu i starosti[uredi]

Projekcija stanovništva prema polu i starosti
Godina Pol Ukupno 0-19 20-39 40-59 60-79 80 +
2001. Muški 737.147 221.144 213.036 184.286 110.572 8.109
Ženski 753.846 208.262 205.933 186.971 136.933 15.747
Svega 1.490.993 429.406 418.969 371.275 247.505 23.856
2006. Muški 757.288 225.672 215.827 190.836 112.836 12.117
Ženski 773.205 212.049 209.650 193.318 136.634 21.554
Svega 1.530.493 437.721 425.477 384.154 249.470 33.671
2011. Muški 777.213 230.055 219.174 197.412 114.250 16.322
Ženski 792.280 214.111 214.006 199.670 136.869 27.624
Svega 1.569.493 444.166 433.180 397.082 251.119 43.946
2015. Muški 792.635 234.620 217.182 199.744 123.651 17.438
Ženski 805.258 219.182 209.455 201.327 144.795 30.499
Svega 1.597.893 453.802 426.637 401.071 268.446 47.937


Vidi još[uredi]


Reference[uredi]