Trakija

Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigaciju, pretragu
Područje Trakije.

Trakija (grč. Θράκη Thrákē bug. Тракия, Trakiya lat. Thracia ili Threcia tur. Trakya) je istorijska i geografska oblast na krajnjem jugoistočnom delu Balkanskog poluostrva. Oblast Trakije je zbog svog dobrog saobraćajnog položaja imala veoma nestabilnu istoriju, pa je i danas podeljena između tri države: Grčke, Turske i Bugarske. Turci ovu oblast zovu i Rumelijom.

Položaj i granice[uredi]

Slika iz Tračanskog groba kod Kazanlaka
Stara karta Trakije
Reka Marica je glavna reka Trakije
Plovdiv je najveći grad Bugarske Trakije

Trakija se nalazi u jugoistočnom uglu Balkana. Prostire se između reke Meste i izvornog dela reke Arde na zapadu i Bosfora na istoku. Na severu su granice severoistočni Rodopi, planine Istrandža i Branica i prostire se na jug sve do Dardanela, Egejskog i Mramornog mora. Pruža se pravcem zapad-istok oko 358km, pravcem sever-jug najšira je u centralnom delu oko 142km, a u predelu Istanbula oko 27km.

Najveći deo Trakije pripada Bugarskoj, manji Turskoj, a najmanji Grčkoj. Deli se na istočnu i zapadnu Trakiju. Istočna Trakija zahvata evropski deo Turske a zapadna Trakija obuhvata deo severozapadne Grčke između reka Meste i Marice i grčko-bugarske granice. U Bugarskoj zahvata jugoistočni deo države.

Prirodni uslovi[uredi]

Reljef Trakije je različit. Na zapadu je to pretežno planinska oblast Rodopa, dok se u središnjem delu spušta u prostranu i plodnu dolinu Marice. Na istoku se ponovo uzdižu planine Istrandža i Branica. Na južnoj obali ima dosta močvarnih područja. Trakiji pripada i Galipoljsko poluostrvo.

Klima je sredozemna duž egejske obale Trakije, da bi u ravnicama u unutrašnjosti područja prešla u njenu izmenjenu varijantu (hladne zime sa snegom i mrazom). U planinskim krajevima klima je mnogo oštrija i potpuno kontinentalna. Izuzev planinskih krajeva na zapadu, veći deo oblasti prima malo padavina (naročito leti), pa je za razvoj poljoprivrede neophodno navodnjavanje.

Istorija[uredi]

Trakiju su prvobitno naseljavali Pelazgi, pleme koje je bilo u tesnoj vezi sa drugim grčkim plemenima. Tračani su osnovali Elefsis na Atici, a mitski muzičari Orfej i Museos bili su Tračani. U drevna vremena Trakija se prostirala od planine Olimp na jugu, sve do Dunava na severu, a Abdera, rodno mesto Demokrita, bila je jedna od njenih najčuvenijih gradova. Tokom rimskog i vizantijskog perioda Trakija je i dalje imala važnu ulogu u istoriji i bila jedna od njenih Balkanskih provincija.

Veliki deo Trakije početkom 20. veka je otcepljen i dat Bugarskoj, dok je posle Prvog svetskog rata, Turska uzela drugi deo oko Jedrena (Sporazum u Lozani, 1923. godine), a Grčka je preuzela egejski deo oblasti sa gradovima Ksanti, Komotini i Aleksandrupolis. Reka Marica postala je granica između Grčke i Turske. Ove okolnosti i brojni ratovi i nemiri doveli su do toga da se nekad veoma verski i etnički izmešano stanovništvo u celoj Trakiji preseli u delove koji su pripali njihovim maticama.

Stanovništvo[uredi]

Trakija je oduvek bila gusto naseljena, a i danas spada u gušće naseljene delove Balkana. Po poslednjim podacima broj stanovnika je sledeći:

Deo Trakije Okruzi Površina Stanovništvo Gustina naseljenosti
Grčka Trakija Rodopi, Evros, Ksanti 8.578 km² 368.993 st. 43,0 st./km²
Turska Trakija Jedrene, Kirklareli, Tekirdag, Istanbul (deo) 22.000 km² 8.500.000 st. 380 st./km²
Bugarska Trakija Krdžali, Plovdiv, Smoljan, Pazardžik, Haskovo, Stara Zagora, Burgas, Jambol, Sliven 42.084 km² 2.828.653 st. 67,2 st./km²

Najveći gradovi u Trakiji su: Istanbul (deo), Plovdiv, Burgas, Stara Zagora, Sliven, Jedrene, Tekirdag, Aleksandrupolis.

Privreda[uredi]

Trakija je oduvek predstavljala plodnu ravnicu okruženu planinskim krajevima, pa je značaj razvijene poljoprivrede oduvek bio važan za njenu istoriju. Poljoprivreda je i danas razvijena (uz navodnjavanje). U novije vreme došlo je do naglog razvoja industrije, naročito oko najvećih gradova, (Istanbula posebno).

Povoljni uslovi za razvoj saobraćaja takođe su odlika Trakije, jer preko nje vode svi suvozemni putevi sa Balkana ka Maloj Aziji. Najvažniji putevi su:

Ovi putevi danas spadaju u najprometnije puteve ne samo Balkana, nego i cele Evrope.

Vidi još[uredi]

Spoljašnje veze[uredi]