Hari Poter

Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
Skoči na: navigacija, pretraga
Ovo je članak o seriji knjiga o Hariju Poteru. Za informacije o liku, vidi: Hari Poter (lik).
Hari Poter
Harry Potter wordmark.svg
Autor Dž. K. Rouling
Zemlja Ujedinjeno Kraljevstvo
Jezik engleski
Žanr fantastika, misterija
Izdana 29. jun 199721. jul 2007.
Izdana na srpskom Blumsburi (UK)
Narodna knjiga, Evro đunti (Srbija)
Broj knjiga 7 ([[Hari Poter i Kamen mudrosti
Hari Poter i Dvorana tajni
Hari Poter i zatvorenik iz Askabana
Hari Poter i Vatreni pehar
Hari Poter i Red feniksa
Hari Poter i polukrvni princ
Hari Poter i relikvije Smrti|List of books]])

Hari Poter je ime serije knjiga škotske književnice Dž. K. Rouling i filmova zasnovanih na njima. Glavni lik je mladi čarobnjak Hari Poter. Prva knjiga, Hari Poter i Kamen mudrosti (Harry Potter and the Philosopher’s Stone), objavljena je 1997. godine, ali njena radnja se događa 1991. (vidi: Hronologija događaja u Hariju Poteru).

Pregled[uredi]

Knjige o Hariju Poteru su prvenstveno namenjene starijoj deci, ali imaju obožavatelje svih godišta. Snimljena je i serija Varnerovih filmova baziranih na knjigama, od kojih je prvi prikazan 2001. godine.

Prema autorki, Džoan Ketlin Rouling, priče su se pojavile u njenoj mašti, sasvim formirane, dok je bila u vozu od Mančestera do Londona. Njeno omiljeno mesto na kom je napisala prvu knjigu bio je edinburški kafić, dok je pila nebrojene šolje kafe. Novac od prodaje knjiga, kao i honorar od filmova i suvenira, napravio je od Roulingove milijardera i 552. najbogatiju osobu na svetu (vidi sajt: [1]). Roulingova je bogatija od britanske kraljice Elizabete II.

Hogvorts, kako je prikazan u filmovima.

Svaka knjiga opisuje jednu godinu Harijevog života na Hogvortskoj školi magije, gde se mladi čarobnjaci uče kako da koriste magiju i igraju Kvidič, čarobnjački sport.

Roulingova je najavila da planira sedam knjiga, od kojih je svaka malo mračnija od prethodne, dok Hari raste i njegov protivnik, Lord Voldemor, jača. Poslednja knjiga iz serijala, Hari Poter i relikvije Smrti, pojavila se u svetu 21. jula 2007. godine, a na srpskom jeziku u decembru iste godine.

Knjige su pisane u trećem licu, sa Harijem kao glavnim likom. Knjige su uglavnom pisane sa Harijeve tačke gledišta, sa kratkim izuzecima u Hari Poter i Kamen mudrosti, Hari Poter i Vatreni pehar i Hari Poter i polukrvni princ. To je jedan od razloga zbog kojih se u čitateljima stvara jaka povezanost sa Harijem; priča je ispričana kroz njegov lik.

Hari Poter je upoređivan sa mnogim poznatim knjigama, kao što je Tolkinov Gospodar prstenova. Neki aspekti iz Hari Poter serije podsećajuu na stvarni svet, kao što su Berti Botove bombone svih ukusa, koje su inspirisane pravim proizvodom tog imena koji pravi Dželi Beli kompanija.

Knjige iz serije[uredi]

  1. Hari Poter i Kamen mudrosti
    • Vreme događanja: 1981. godine i 1991.–1992. godine.
    • Objavljena: 26. juna 1997. godine
  2. Hari Poter i Dvorana tajni
    • Vreme događanja: 1992.–1993. godine
    • Objavljena: 1998. godine
  3. Hari Poter i zatvorenik iz Askabana
    • Vreme događanja: 1993.–1994. godine
    • Objavljena: 8. septembra 1999. godine
  4. Hari Poter i Vatreni pehar
    • Vreme događanja: 1994.–1995. godine
    • Objavljena: 8. jula 2000. godine
  5. Hari Poter i Red feniksa
    • Vreme događanja: 1995.–1996. godine
    • Objavljena: 21. juna 2003. godine
  6. Hari Poter i polukrvni princ
    • Vreme događanja: 1996.–1997. godine
    • Objavljena: 16. jula 2005. godine
  7. Hari Poter i relikvije Smrti
    • Vreme događanja: 1997.–1998. godine
    • Objavljena: 21. jula 2007. godine

Hari Poter serijal knjiga je preveden na mnoge jezike.

2001. godine pojavile su se dve knjige kao kopije onih koje navodno poseduje Hari (sa sve beleškama koje su Hari i njegovi prijatelji dodavali na marginama). To su Fantastične zveri i gde ih naći od Salamandera Skamandera i Kvidič kroz vekove. Naravno, obe ove knjige je napisala Džoan Rouling, pod pseudonimima.

Roulingova je najavila da bi možda jednog dana mogla da napiše i osmu knjigu o Hariju Poteru. Ako se to dogodi, to će najverovatnije biti neka vrsta enciklopedije o čarobnjačkom svetu, koja će sadržavati podatke koji nisu bili dovoljno važni da uđu u radnju knjiga o Hariju Poteru.

Filmovi[uredi]

  1. Hari Poter i Kamen mudrosti (Harry Potter and the Philosopher’s Stone, u SAD Harry Potter and the Sorcerer’s Stone)
  2. Hari Poter i Dvorana tajni (Harry Potter and the Chamber of Secrets)
  3. Hari Poter i zatvorenik iz Askabana (Harry Potter and the Prisoner of Azkaban)
  4. Hari Poter i vatreni pehar (Harry Potter and the Goblet of Fire)
  5. Hari Poter i Red feniksa (Harry Potter and the Order of the Phoenix)
  6. Hari Poter i Polukrvni Princ (Harry Potter and the Half-Blood Prince)
  7. Hari Poter i relikvije Smrti: Prvi deo (Harry Potter and the Deathly Hallows - Part 1)
  8. Hari Poter i relikvije Smrti: Drugi deo (Harry Potter and the Deathly Hallows - Part 2)

Klasne razlike i rasizam[uredi]

Roulingova prikazuje opsesije mnogih u čarobnjačkom svetu „čistokrvnošću“ analogno sa klasnim razlikama i rasizmom u stvarnom svetu. Čarobnjački svet se sastoji od malo „čistokrvnih“ porodica i većine onih „polukrvnog“ i „normalskog“ porekla.

Čak i porodice koje ne polažu mnogo na „čistoću krvi“ su uglavnom protiv „ne-ljudi“ ili „polu-ljudi“. Ova tema je prikazana na likovima kao što su Remus Lupin, vukodlak, i Rubijus Hagrid, polučovek-poludžin. Pritom, kućni vilenjaci su predviđeni samo za služinstvo i ropstvo, bez obzira na njihova osećanja koja su umnogome nalik na ljudska i njihovu moćnu magiju (koju je demonstrirao Dobi u Hari Poter i Dvorana tajni).

Roulingova koristi i Vizlijeve, izuzetno tolerantnu „čistokrvnu“ porodicu, kao primer čarobnjaka koji imaju predrasude prema polu-ljudima. Harijev prijatelj Ron Vizli je šokiran kada saznaje za Lupinovu tajnu u Hari Poter i zatvorenik iz Askabana, i Hagridovo poreklo u Hari Poter i vatreni pehar. Ronova majka Moli Vizli takođe ispoljava otvorene predrasude u Hari Poter i Red feniksa.

Vidi još[uredi]

Magična bića[uredi]

Čarobnjački termini[uredi]

Čini su magijske reči kojima se služe čarobnjaci. Da bi se one izvele neophodan je čarobni štapić. Retko koji čarobnjaci mogu da izvode čini i kletve bez štapića. Maloletnim čarobnjacima je zabranjeno korišćenje čini van Hogvortsa. Najopasnije čini su neoprostive kletve.

Неке од тих чини и клетви су:
  • Avada kedavra - kletva ubijanja
  • Krucio - bolna kletva
  • Imperio - kontrolišuća kletva
  • Alohomora - čin za otključavanje
  • Koloportus - čin za zaključavanje
  • Lumos - svetlosna čin
  • Reparo - čin za popravljanje, sastavljanje polupanih delova
  • Redukto - kletva za rasparčavanje
  • Asio - prizivajuće čin
  • Evanesko - nestajuće čin
  • Impedimenta- zaustvljajući urok
  • Obliviate - zaboravljajuća čin
  • Serpensorcija - čin prizivanja crne zmije
  • Finite inkatatem - čin za skidanje više drugih čini istovremeno
  • Rektumsepra - goličljiva čin
  • Mobilikorpus - čin za uspravljanje i pomeranje čoveka
  • Ferula - čin za previjanje zavojem
  • Sonorus - čin za pojačanje glasa
  • Orhideus - cvetna čin
  • Densaugeo - čin za rast vampirskih zuba
  • Furnunkulus - čin za izbijanje čireva
  • Sektusempra - trenutno secka protivnika na delove
  • Insendio - čin za vatru
  • Ekspeliarmus - Razoružavanje
  • Depolso - čin za guranje predmeta
  • Protego - odbija čin koja ide ka vama
  • Ošamuti - ošamućujuća čin
  • Flipendo - guranje takođe
  • Dragonafors - pretvara predmet u zmaja
  • Lepifors - pretvara predmet u zeca
  • Pirikilum - iskre
  • Agvamenti - čin za vodu
  • Levikorpus - obesi protivnika za članak noge
  • Liberakorpus - kontrakletva Levikorpusu (spusti)
  • Engorgio - povećavajuća čin
  • Reducio - smanjujuća čin
  • Konjuktivitis - Oslepljujuća čin
  • Jeziključ - Veže jezik za nepce
  • Mufliato - Prigušujuća čin
  • Gemino - Duplikat
  • Bombada (maksima) - eksplodirajuća čin
  • Dispencio - čin gumenih nogu
  • Eksepekto patronum - protiv dementora
  • Ekspeliarmus - razoružavajuća čin
  • Vingardium leviosa - lebdeća čin
  • Homenum revelio - otkriva prisustvo ljudi
  • Impervius - štiti stvari
  • Osapunjaj - sapunja žrtvu
  • Petrifikus Totalus - skamenjujuća kletva
  • Homorfus - čin koja pretvara vukodlaka u čoveka
  • Vadivasi - pokreće male predmete kroz vazduh(u filmu je to samo žvaka)
  • Repelo Normalcum - normaloodbojna čin

Društva[uredi]

Spoljašnje veze[uredi]

Sa drugih Vikimedijinih projekata :