3. maj
Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
3. maj (03.05) je 123. dan u godini po gregorijanskom kalendaru (124. u prestupnoj godini). Do kraja godine ima još 242 dana.
Sadržaj |
[uredi] Događaji
| maj | ||||||
| P | U | S | Č | P | S | N |
| 1 | 2 | |||||
| 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 |
| 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 |
| 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 |
| 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 |
| 31 | ||||||
Vikimedijina ostava ima još multimedijalnih datoteka vezanih za: 3. maj
- 1494. — Španski moreplovac Kristifor Kolumbo otkrio ostrvo kasnije nazvano Jamajka.
- 1500. — Portugalski moreplovac Pedro Alvareš Kabral na putu ka Indiji otkrio Brazil i proglasio ga posedom Portugala.
- 1791. — Poljski kralj Stanjislav II August Ponjatovski potpisao liberalan Ustav kojim je uspostavljena parlamentarna monarhija. To je bio drugi pisani Ustav u svetu, posle Ustava SAD.
- 1814. — Francuski kralj Luj XVIII vratio se, pod zaštitom saveznika, u Pariz posle bezuslovne predaje i abdikacije cara Napoleona I
- 1841. — Novi Zeland proglašen za britansku koloniju.
- 1895. — Teritorije u posedu Britanske južnoafričke kompanije, južno od reke Zambezi dobile naziv Rodezija.
- 1922. — U Parizu osnovana Međunarodna železnička unija, među osnivačima i predstavnici "Jugoslovenske železnice".
- 1936. — U Jagodini u organizaciji Narodnog fronta slobode održane najmasovnije antifašističke demonstracije u Pomoravlju između dva svetska rata.
- 1939. — Smenjen sovjetski ministar inostranih poslova Maksim Litvinov, nov ministar postao Vjačeslav Molotov, koji je krajem avgusta potpisao pakt o nenapadanju s nacističkom Nemačkom.
- 1945. — Britanci u Drugom svetskom ratu zauzeli Rangun, glavni grad tadašnje Burme, danas Mjanmara, oslobodivši ga od japanske okupacije.
- 1946. — U Tokiju zasedanje počeo Međunarodni vojni sud za Daleki istok, koji je sudio japanskim ratnim zločincima iz Drugog svetskog rata. U procesu koji je trajao do novembra 1948, od 28 okrivljenih sedam osuđeno na smrt, 16 na doživotnu robiju, a pet na vremenske kazne.
- 1968. — Žestokim sukobima s policijom u Parizu počele studentske demonstracije i štrajkovi zbog oklevanja vlasti da sprovede reforme univerziteta. Studentski protesti ubrzo zahvatili i druge evropske zemlje, a protest prerastao u revolt protiv građanskog društva.
- 1971. — Valter Ulbriht se povukao sa mesta generalnog sekretara Komunističke partije Istočne Nemačke. Zamenio ga Erih Honeker.
- 1991. — U rodno selo Lelić kod Valjeva iz SAD prenete mošti episkopa Srpske pravoslavne crkve Nikolaja Velimirovića.
- 1992. — Muslimanske snage u Sarajevu napale kolonu vozila JNA koja se povlačila prema kasarni u Lukavici. Ubijeno i povređeno više oficira, vojnika i civila.
- 1996. — Delegati 55 zemalja saglasili se, na konferenciji Ujedinjenih nacija u Ženevi, o novim pravilima korišćenja nagaznih mina, ali nisu prihvatili njihovu potpunu zabranu.
- 1999. — Tokom vazdušnih udara NATO na Jugoslaviju pogođen putnički autobus kod Peći na Kosovu. Poginulo 20 ljudi, 43 povređeno. U Novom Sadu pogođena zgrada TV Novi Sad. U sedištu NATO u Briselu saopšteno da je za 42 dana vazdušnih napada na SRJ izvedeno 14.000 letova.
- 2003. — Kongres SAD, većinom glasova, izglasao budžet sa skoro 80 milijardi dolara namenjenih ratu u Iraku, a deo saveznicima i borbi protiv terorizma.
[uredi] Rođenja
- 1367. — Henri IV, engleski kralj (†1413.)
- 1469. — Nikolo Makijaveli, italijanski državnik i istoričar. (†1527).
- 1748. — Emanuel Žozef Siej, francuski političar.
- 1898. — Golda Mabovič Mejrson, (Golda Meir), izraelska državnica. (†1978).
- 1902. — Alfred Kastler, francuski fizičar.
- 1917. - Kiro Gligorov učesnik Narodnooslobodilačke borbe, društveno-politički radnik SFR Jugoslavije i SR Makedonije. Prvi predsednik samostalne Republike Makedonije.
- 1925. — Olivera Marković, srpska glumica.
- 1933. — Džejms Braun soul muzičar.
- 1961. — Milorad Mandić srpski glumac.
[uredi] Smrti
- 1270. — Bela IV, jedan od najvećih vladara srednjevekovne Ugarske (*1206).
- 1481. — Mehmed II Osvajač, osmanski sultan, osvajač Vizantije, Srbije i Bosne (* 1432.)
- 1856. — Adolf Adam, francuski kompozitor. (*1803.)
- 1898. — Svetislav Vulović, srpski književni kritičar. (*1847.)
