Janika Balaž

Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
Jump to navigation Jump to search
Janika Balaž
Janika balaz.jpg
Spomenik Janiki Balažu
Datum rođenja (1925-12-23)23. decembar 1925.
Mesto rođenja Lukino Selo
 Kraljevina SHS
Datum smrti 12. novembar 1988.(1988-11-12) (62 god.)
Mesto smrti Novi Sad
 SFRJ

Janika Balaž (mađ. Janika Balázs; Lukino Selo, 23. decembar 1925Novi Sad, 12. novembar 1988), bio je poznati jugoslovenski tamburaš i muzičar romskog porekla.

Biografija[uredi]

Porodična kuća Janike Balaža u Lukinom Selu.

Rođen je u romskoj porodici mađarskog jezika s jakom muzikalnom tradicijom, što mu je dalo preduslove da i sam postane muzičar. Porodično ime njegovog oca bilo je Rac (Rácz), mađarski stari naziv za Srbe, ali je on preuzeo majčino prezime Balaž. Odrastao je u Bečeju gde je počeo da svira violinu u lokalnoj kafani u svojoj desetoj godini. Kasnije je svirao u muzičkoj grupi „Braća kozaci“ u okolini Subotice i Horgoša. Od 1948. do 1951. godine radio je za Radio Titograd u Crnoj Gori, gde je usavršio sviranje tambure.

Od 1951. godine radio je za Radio Novi Sad koji se te godine osnovao. Tu je radio do kraja svoje karijere. Bio je član „Velikog tamburaškog orkestra“. Provodio je svoje noći svirajući sa svojim orkestrom od osam članova po novosadskim kafanama, naročito na Petrovaradinskoj tvrđavi. Tokom svoje karijere održavao je koncerte po čitavom svetu, uključujući 36 nastupa u pariskoj Olimpiji. Dobijao je više poziva da se preseli u SAD i Sovjetski Savez da radi kao učitelj, no nikada nije hteo da napusti Novi Sad, gde je i umro 1988. godine.

Janika je učestvovao u više dokumentarnih i predstavnih filmova. Pesme „Osam tamburaša s Petrovaradina“ (tekst Ratko Šoć, muzika Minja Vučetić)[1] i „Primaši“ su posvećene njemu. Tokom svoje karijere je radio s mnogim poznatim muzičarima, kao što su Zvonko Bogdan i Julija Bisak.

Posle njegove smrti, grad Novi Sad je podigao spomenik (skulptor Laslo Silađi), koji se nalazi na Trgu neznanog junaka, preko puta Petrovaradinske tvrđave preko Dunava.[2]

Izvori[uredi]

  1. ^ Daliborka Bajić (9. 4. 2013). „Pjesme Janike Balaža”. rtrs.tv. RTRS. Pristupljeno 13. 9. 2013. 
  2. ^ Slavoljub Živković (19. 10. 2006). „Maestro to nije zaslužio”. politika.rs. Politika. Pristupljeno 06. 01. 2017. 

Spoljašnje veze[uredi]