Jedinstveni matični broj građanina

Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
Skoči na: navigacija, pretraga

Jedinstveni matični broj građana (skraćeno JMBG, hrvatski - Matični broj građana - MBG, makedonski - Edinstven matičen broj na graѓaninot - EMBG, slovenački - Enotna matična številka občana skraćenica EMŠO) je lični identifikacioni broj koji je dodeljen svim građanima SFRJ (Socijalističke Federativne Republike Jugoslavije) nakon njenog uvođenja.[1]

Broj je još uvek u upotrebi u novonastalim državama od bivših republika SFRJ, osim u Hrvatskoj. 1. januara 2009. u Hrvatskoj HMBG je zamenjen Ličnim identifikacionim brojem (hrv. Osobni identifikacijski broj skraćeno OIB) koji je sačinjen od 11 nasumično izabranih cifara.[2]

Uvođenje[uredi]

Zakon o uvođenju jedinstvenog matičnog broja građana donet je 1976. godine na nivou SFRJ, iste godine kada je ona i osnovana. Nakon državnog zakona o uvođenju matičnog broja usledili su republički zakoni o jedistvenom matičnom broju građanina koji su donošeni u periodu od 1978. do 1980. godine u svakoj od republika i u pokrajinama. U republičkim zakonima je definisano[3]:

  1. da je rok uvođenja matičnog broja do 1987. godine;
  2. da se broj dodeljivao svim licima prema prebivalištu, a novorođenoj deci prema mestu rođenja;
  3. da matični broj određuju organi unutrašnjih poslova svuda sem u Vojvodini i u Sloveniji gde su to činili statistički zavodi;
  4. da evidencija o matičnim brojevima pored samog broja sadrži i ime, prezime, ime jednog roditelja i mesto rođenja.

Uprkos tome u pojedinim republikama broj nije dodeljivan prema regionima mesta rođenja.

Kompozicija broja[uredi]

Jedinstveni matični broj građana se sastoji od 13 cifara u formi: DD MM GGG RR BBB K (bez praznih mesta), gde su slova šifre za:

  • DD - dan rođenja
  • MM - mesec rođenja
  • GGG - zadnje tri cifre godine rođenja
  • RR - region rođenja ili prebivališta
  • BBB - jedinstveni broj
  • K - kontrolna cifra

Region rođenja ili prebivališta[uredi]

Region rođenja ili prebivališta je dvocifren broj RR u JMBG-u i određen je sa:


Predviđeni brojevi za dodelu JMBG-a prema regionima rođenja:

republika cifre 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9
stranci 0 mešana
upotreba
stranci u
Bosni i Hercegovini
stranci u
Crnoj Gori
stranci u
Hrvatskoj
stranci u
Makedoniji
stranci u
Sloveniji
ne koriste se stranci u
Užoj Srbiji
stranci u
Vojvodini
stranci na
Kosovu i Metohiji
Bosna i Hercegovina 1 Banja Luka Bihać Doboj Goražde Livno Mostar Prijedor Sarajevo Tuzla Zenica
Crna Gora 2 ne koristi se Podgorica Bar,
Ulcinj
Budva,
Kotor,
Tivat
Herceg Novi Cetinje Nikšić Berane,
Rožaje,
Plav,
Andrijevica
Bijelo Polje,
Mojkovac
Pljevlja,
Žabljak
Hrvatska 3 Osijek Bjelovar,
Virovitica,
Koprivnica,
Pakrac
Varaždin,
Međimurje
Zagreb Karlovac Lika Istra,
Primorje
Sisak,
Banovina
Dalmacija mešana
upotreba
Makedonija 4 ne koristi se Bitolj Kumanovo Ohrid Prilep Skoplje Strumica Tetovo Veles Štip
Slovenija 5 u celoj Sloveniji ne koriste se
6 građani sa privremenim boravkom
Uža Srbija 7 ne koristi se Beograd Kragujevac,
Jagodina
Niš,
Pirot,
Toplica
Leskovac,
Vranje
Zaječar,
Bor
Smederevo,
Požarevac
Mačva,
Kolubara
Kraljevo,
Kruševac
Užice
Vojvodina 8 Novi Sad Sombor Subotica Vrbas Kikinda Zrenjanin Pančevo Vršac Ruma Sremska Mitrovica
Kosovo i Metohija 9 ne koriste se Priština Kosovska Mitrovica Peć Đakovica Prizren Gnjilane,
Kosovska Kamenica,
Vitina,
Novo Brdo
Gnjilane,
Kosovska Kamenica,
Vitina,
Novo Brdo

Jedinstveni broj[uredi]

Jedinstveni broj je trocifren broj BBB u JMBG-u i određen je sa:

  • 000-499 za muški rod
  • 500-999 za ženski rod

Kontrolna cifra[uredi]

Kontrolna cifra je jednocifreni brok K u JMBG-u.

Za izračunavanje kontrolne cifre, JMBG zapisujemo u obliku: A1A2A3A4A5A6A7A8A9A10A11A12A13 i računamo sumu S:

S = 7·A1 + 6·A2 + 5·A3 + 4·A4 + 3·A5 + 2·A6 + 7·A7 + 6·A8 + 5·A9 + 4·A10 + 3·A11 + 2·A12

i cifra K, tj. A13 se dobija prema formuli:

K = S mod 11, tj. cifra K je jednaka ostatku pri deljenju broja S sa 11.

Ako ostatak pri deljenju broja S brojem 11 označimo sa m, onda za:

  • m = 0, kontrolna cifra K = 0.
  • m = 1, matični broj pogrešan, pa se broj BBB uvećava za 1 i račun kreće ispočetka.
  • m veće od 1, kontrolna cifra K = 11 - m.

Formula za izračunavanje kontrolne cifre u spredšit programima[uredi]

Ako se uvedu skraćenice:

  • A1 - podaci prvih 12 cifara
  • B1 - kontrolna cifra (poslednja cifra)
  • C1 - ceo broj sa kontrolnom cifrom,

kod za izračunavanje kontrolne cifre u spredšit programima će biti:

B1 = 11-MOD(((7*(MID(A1;1;1)+MID(A1;7;1)))+(6*(MID(A1;2;1)+MID(A1;8;1)))+(5*(MID(A1;3;1)+MID(A1;9;1)))+
(4*(MID(A1;4;1)+MID(A1;10;1)))+(3*(MID(A1;5;1)+MID(A1;11;1)))+(2*(MID(A1;6;1)+MID(A1;12;1))));11)
 
C1 = CONCATENATE(A1;IF(B1<10;B1;0))

Reference[uredi]

Spoljašnje veze[uredi]