Gradovi u Srbiji

Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigaciju, pretragu
Za drugu upotrebu, pogledajte stranicu Tvrđave u Srbiji.
Gradovi i opštine u Republici Srbiji do 2016. kada su Vršac, Kikinda i Pirot postali gradovi

Gradovi u Srbiji su teritorijalne jedinice utvrđene Zakonom o teritorijalnoj organizaciji Republike Srbije[1], koja predstavlja ekonomski, administrativni, geografski i kulturni centar šireg područja i ima više od 100.000 stanovnika.

Teritorija za koju se obrazuje grad, predstavlja prirodnu geografsku celinu, ekonomski povezan prostor koji poseduje izgrađenu komunikaciju među naseljenim mestima sa sedištem grada kao gravitacionim centrom.

Prema izmenama i dopunama Zakona o teritorijalnoj organizaciji Republike Srbije donetom februara 2016, Srbija ima 26 Grada, dok glavni Grad Beograd ima poseban status.

Gradovi u Republici Srbiji prema ovom zakonu su:

Grad Stanovnika
u užem području [2]
Stanovnika
u širem području [2]
Beograd 1.344.844 1.659.440
Novi Sad 277.522 341.625
Priština 198.214 (nema) 198.214
Niš 187.544 260.237
Kragujevac 150.835 179.417
Subotica 105.681 141.554
Pančevo 90.776 123.414
Zrenjanin 76.511 123.362
Čačak 73.331 115.337
Kraljevo 68.749 125.488
Novi Pazar 66.527 100.140
Leskovac 65.289 144.206
Smederevo 64.175 108.209
Vranje 60.485 83.524
Užice 59.747 78.040
Valjevo 59.073 90.312
Kruševac 58.745 128.752
Šabac 53.919 115.884
Požarevac 53.752 75.334
Sombor 47.623 85.903
Pirot 38.785 57.928
Zaječar 38.165 59.461
Kikinda 38.065 59.453
Sremska Mitrovica 37.751 79.940
Jagodina 37.282 71.852
Vršac 36.040 52.026
Loznica 24.363 79.327

Gradska naselja u Srbiji[uredi]

Po važećem zakonu o teritorijalnoj organizaciji Republike Srbije pojam grada se odnosi, isključivo, na tip jedinice lokalne samouprave. U Srbiji se pri određivanju statusa gradskih i ostalih naselja koristi od popisa stanovništva 1981. godine administrativno-pravni kriterujum, po kome se naselja zakonskim propisima proglašavaju za gradska; po toj dihotomnoj podeli imamo gradska naselja (ne gradove) i ostala naselja (ne sela). Po popisima stanovništva 1953, 1961. i 1971. godine postojala je trihotomna podela naselja na osnovu kombinovanog, demografsko - statističkog, kriterijuma u odnosu broja stanovnika naselja i procentualnog učešća nepoljoprivrednog stanovništva. Na tim popisima su postojala seoska, mešovita i gradska naselja. Gradska naselja su mogla imati najmanje 2.000 stanovnika i to samo ukoliko su pored toga imali i preko 90% nepoljoprivrednog stanovništva. Ovu trihotomnu podelu kod nas je uveo poznati demograf Miloš Macura.


A | B | V | G | D | Đ | E | Ž | Z | I | J | K | L | Lj | M | N | Nj | O | P | R | S | T | Ć | U | F | H | C | Č | | Š

A[uredi]


A | B | V | G | D | Đ | E | Ž | Z | I | J | K | L | Lj | M | N | Nj | O | P | R | S | T | Ć | U | F | H | C | Č | | Š

B[uredi]


A | B | V | G | D | Đ | E | Ž | Z | I | J | K | L | Lj | M | N | Nj | O | P | R | S | T | Ć | U | F | H | C | Č | | Š

V[uredi]


A | B | V | G | D | Đ | E | Ž | Z | I | J | K | L | Lj | M | N | Nj | O | P | R | S | T | Ć | U | F | H | C | Č | | Š

G[uredi]


A | B | V | G | D | Đ | E | Ž | Z | I | J | K | L | Lj | M | N | Nj | O | P | R | S | T | Ć | U | F | H | C | Č | | Š

D[uredi]


A | B | V | G | D | Đ | E | Ž | Z | I | J | K | L | Lj | M | N | Nj | O | P | R | S | T | Ć | U | F | H | C | Č | | Š

Ž[uredi]


A | B | V | G | D | Đ | E | Ž | Z | I | J | K | L | Lj | M | N | Nj | O | P | R | S | T | Ć | U | F | H | C | Č | | Š

Z[uredi]


A | B | V | G | D | Đ | E | Ž | Z | I | J | K | L | Lj | M | N | Nj | O | P | R | S | T | Ć | U | F | H | C | Č | | Š

I[uredi]

  • Ivanjica - broj stanovnika 2011: 11.715
  • Inđija - broj stanovnika 2011: 26.025
  • Irig - broj stanovnika 2011: 4.415


A | B | V | G | D | Đ | E | Ž | Z | I | J | K | L | Lj | M | N | Nj | O | P | R | S | T | Ć | U | F | H | C | Č | | Š

J[uredi]


A | B | V | G | D | Đ | E | Ž | Z | I | J | K | L | Lj | M | N | Nj | O | P | R | S | T | Ć | U | F | H | C | Č | | Š

K[uredi]


A | B | V | G | D | Đ | E | Ž | Z | I | J | K | L | Lj | M | N | Nj | O | P | R | S | T | Ć | U | F | H | C | Č | | Š

L[uredi]

  • Lazarevac - broj stanovnika 2011: 25.526
  • Lajkovac - broj stanovnika 2011: 3.203
  • Lapovo – broj stanovnika 2011: 7.143
  • Lebane - broj stanovnika 2011: 9.272
  • Leskovac - broj stanovnika 2011: 65.289
  • Loznica - broj stanovnika 2011: 19.212
  • Lučani - broj stanovnika 2011: 3.387


A | B | V | G | D | Đ | E | Ž | Z | I | J | K | L | Lj | M | N | Nj | O | P | R | S | T | Ć | U | F | H | C | Č | | Š

Lj[uredi]

  • Ljig - broj stanovnika 2011: 3.226


A | B | V | G | D | Đ | E | Ž | Z | I | J | K | L | Lj | M | N | Nj | O | P | R | S | T | Ć | U | F | H | C | Č | | Š

M[uredi]


A | B | V | G | D | Đ | E | Ž | Z | I | J | K | L | Lj | M | N | Nj | O | P | R | S | T | Ć | U | F | H | C | Č | | Š

N[uredi]


A | B | V | G | D | Đ | E | Ž | Z | I | J | K | L | Lj | M | N | Nj | O | P | R | S | T | Ć | U | F | H | C | Č | | Š

O[uredi]

  • Obrenovac – broj stanovnika 2011: 25.429
  • Ovča - broj stanovnika 2011: 2.718
  • Opovo - broj stanovnika 2011: 4.527
  • Ostružnica - broj stanovnika 2011: 4.132
  • Odžaci - broj stanovnika 2011: 8.811


A | B | V | G | D | Đ | E | Ž | Z | I | J | K | L | Lj | M | N | Nj | O | P | R | S | T | Ć | U | F | H | C | Č | | Š

P[uredi]

  • Palić - broj stanovnika 2011: 7.771
  • Pančevo - broj stanovnika 2011: 76.203
  • Paraćin - broj stanovnika 2011: 25.104
  • Petrovaradin - broj stanovnika 2011: 14.810
  • Petrovac - broj stanovnika 2011: 7.447
  • Pećani - broj stanovnika 2011: 559
  • Pinosava - broj stanovnika 2011: 3.136
  • Pirot - broj stanovnika 2011: 38.432
  • Požarevac - broj stanovnika 2011: 44.183
  • Požega – broj stanovnika 2011: 13.153
  • Priboj - broj stanovnika 2011: 14.015
  • Prijepolje – broj stanovnika 2011: 13.330
  • Priština - broj stanovnika 2011: 198.214
  • Prizren - broj stanovnika 2011: 121.000
  • Prokuplje - broj stanovnika 2011: 27.333


A | B | V | G | D | Đ | E | Ž | Z | I | J | K | L | Lj | M | N | Nj | O | P | R | S | T | Ć | U | F | H | C | Č | | Š

R[uredi]

  • Rača - broj stanovnika 2011: 2.595
  • Raška – broj stanovnika 2011: 6.574
  • Resavica - broj stanovnika 2011: 2.002
  • Ribnica - broj stanovnika 2011: 1.624
  • Rudovci - broj stanovnika 2011: 1.572
  • Ruma - broj stanovnika 2011: 30.076
  • Rucka - broj stanovnika 2011: 316


A | B | V | G | D | Đ | E | Ž | Z | I | J | K | L | Lj | M | N | Nj | O | P | R | S | T | Ć | U | F | H | C | Č | | Š

S[uredi]


A | B | V | G | D | Đ | E | Ž | Z | I | J | K | L | Lj | M | N | Nj | O | P | R | S | T | Ć | U | F | H | C | Č | | Š

T[uredi]


A | B | V | G | D | Đ | E | Ž | Z | I | J | K | L | Lj | M | N | Nj | O | P | R | S | T | Ć | U | F | H | C | Č | | Š

Ć[uredi]


A | B | V | G | D | Đ | E | Ž | Z | I | J | K | L | Lj | M | N | Nj | O | P | R | S | T | Ć | U | F | H | C | Č | | Š

U[uredi]

  • Ub - broj stanovnika 2011: 6.191
  • Užice - broj stanovnika 2011: 52.646
  • Umka - broj stanovnika 2011: 5.103
  • Uljma - broj stanovnika 2002: 3.923


A | B | V | G | D | Đ | E | Ž | Z | I | J | K | L | Lj | M | N | Nj | O | P | R | S | T | Ć | U | F | H | C | Č | | Š

F[uredi]

  • Futog - broj stanovnika 2011: 18.641


A | B | V | G | D | Đ | E | Ž | Z | I | J | K | L | Lj | M | N | Nj | O | P | R | S | T | Ć | U | F | H | C | Č | | Š

C[uredi]

  • Crvenka - broj stanovnika 2011: 9.001


A | B | V | G | D | Đ | E | Ž | Z | I | J | K | L | Lj | M | N | Nj | O | P | R | S | T | Ć | U | F | H | C | Č | | Š

Č[uredi]

  • Čajetina - broj stanovnika 2011: 3.342
  • Čačak - broj stanovnika 2011: 73.331
  • Čoka - broj stanovnika 2011: 4.028
  • Čelarevo - broj stanovnika 2011: 4.831
A | B | V | G | D | Đ | E | Ž | Z | I | J | K | L | Lj | M | N | Nj | O | P | R | S | T | Ć | U | F | H | C | Č | | Š

Š[uredi]

  • Šabac - broj stanovnika 2011: 53.919
  • Šid - broj stanovnika 2011: 14.893


Naselja koja su od 1948 do 1981. godine imala status gradskih naselja i razlozi za gubljenje statusa[uredi]

  • Bajmok - gubi status gradskog naselja zbog promene kriterijuma 1981. godine.
  • Batajnica - izgubila status samostalnog naselja, sada deo Beograda.
  • Bežanija - izgubila status samostalnog naselja, sada deo Beograda.
  • Beloševac - izgubio status samostalnog naselja, sada deo Kragujevca.
  • Beška - gubi status gradskog naselja zbog promene kriterijuma 1981. godine.
  • Bivolje - veći deo naselja pripojen gradu Kruševcu početkom 80-ih, a deo koji je ostao samostalno mesto gubi status gradskog naselja.
  • Veliki Belaćevac - gubi status gradskog naselja zbog promene kriterijuma 1981. godine.
  • Veliki Mokri Lug - izgubio status samostalnog naselja, sada deo Beograda.
  • Veternik - gubi status gradskog naselja zbog promene kriterijuma 1981. godine.
  • Višnjica - izgubila status samostalnog naselja, sada deo Beograda.
  • Vojlovica - izgubila status samostalnog naselja, sada deo Pančeva.
  • Vrdnik - gubi status gradskog naselja zbog promene kriterijuma 1981. godine.
  • Donja Grabovica - izgubio status samostalnog naselja, sada deo Valjeva.
  • Gornja Toponica - gubi status gradskog naselja zbog promene kriterijuma 1981. godine.
  • Gradac - izgubio status samostalnog naselja, sada deo Valjeva.
  • Gračanica - gubi status gradskog naselja zbog promene kriterijuma 1981. godine.
  • Grljan - gubi status gradskog naselja zbog promene kriterijuma 1981. godine.
  • Žarkovo - izgubilo status samostalnog naselja, sada deo Beograd.
  • Železnik - izgubio status samostalnog naselja, sada deo Beograd.
  • Zvečka - gubi status gradskog naselja zbog promene kriterijuma 1981. godine.
  • Jabuka - gubi status gradskog naselja zbog promene kriterijuma 1981. godine.
  • Jajinci - izgubili status samostalnog naselja, sada deo Beograda.
  • Janjevo - gubi status gradskog naselja zbog promene kriterijuma 1981. godine.
  • Kličevac - izgubio status samostalnog naselja, sada deo Valjeva.
  • Klupci - gubi status gradskog naselja zbog promene kriterijuma 1981. godine.
  • Kneževac - izgubio status samostalnog naselja, sada deo Beograda.
  • Kolovrat - izgubio status samostalnog naselja, sada deo Prijepolja.
  • Krnjača - izgubila status samostalnog naselja, sada deo Beograda.
  • Kumodraž - izgubio status samostalnog naselja, sada deo Beograda.
  • Lazarica - veći deo naselja pripojen gradu Kruševcu početkom 80-ih, a deo koji je ostao samostalno mesto gubi status gradskog naselja.
  • Lozničko Polje - gubi status gradskog naselja zbog promene kriterijuma 1981. godine.
  • Ljubić - veći deo naselja pripojen naselju Čačak početkom 90-ih, a deo koji je ostao samostalno mesto gubi status gradskog naselja.
  • Mali Mokri Lug - izgubio status samostalnog naselja, sada deo Beograda.
  • Malo Golovode - veći deo naselja pripojen gradu Kruševcu početkom 80-ih, a deo koji je ostao samostalno mesto gubi status gradskog naselja.
  • Malošište - gubi status gradskog naselja zbog promene kriterijuma 1981. godine.
  • Medoševac - gubi status gradskog naselja zbog promene kriterijuma 1981. godine.
  • Mirijevo - izgubilo status samostalnog naselja, sada deo Beograda.
  • Mužlja - izgubila status samostalnog naselja, sada deo Zrenjanina.
  • Nova Pazova - gubi status gradskog naselja zbog promene kriterijuma 1981. godine.
  • Prigrevica - gubi status gradskog naselja zbog promene kriterijuma 1981. godine.
  • Ravna Reka - gubi status gradskog naselja zbog promene kriterijuma 1981. godine.
  • Resnik - izgubio status samostalnog naselja, sada deo Beograda.
  • Ripanj - gubi status gradskog naselja zbog promene kriterijuma 1981. godine.
  • Sivac - gubi status gradskog naselja zbog promene kriterijuma 1981. godine.
  • Stanovo - izgubilo status samostalnog naselja, sada deo Kragujevca.
  • Teferič - izgubio status samostalnog naselja, sada deo Kragujevca.
  • Trbušani - veći deo naselja pripojen naselju Čačak početkom 90-ih, a deo koji je ostao samostalno mesto gubi status gradskog naselja.
  • Čelarevo - gubi status gradskog naselja zbog promene kriterijuma 1981. godine.

Gradska naselja na Kosovu i Metohiji[uredi]

U spisku se nalaze zvanični rezultati popisa stanovništva 2011. godine na Kosovu i Metohiji (veći deo srpskog stanovništva je bojkotovao popis)[3].

Ostala naselja koja nemaju status gradskih naselja, a imaju više od 5.000 stanovnika[uredi]

Vidi još[uredi]

Reference[uredi]

  1. Zakon o teritorijalnoj organizaciji Republike Srbije, Službeni glasnik 129-07, 29. decembar 2007.
  2. 2,0 2,1 http://media.popis2011.stat.rs/2012/Nacionalna%20pripadnost-Ethnicity.pdf
  3. Popis stanovništva, domaćinstava i stanova u Republici Kosovo 2011. Stanovništvo- (podaci po naseljima) na Kosovu