Kejptaun

Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
Skoči na: navigacija, pretraga
Kejptaun
Kaapstad, Cape Town, iKapa

Cape Town and Robben Island seen from Table Mountain.jpg
Pogled na Kejptaun sa Stone planine

Grb
Osnovni podaci
Država Zastava Južnoafričke Republike Južnoafrička Republika
Pokrajina Zapadni Kejp
Osnovan 1652.
Stanovništvo
Stanovništvo 3.497.097
Gustina stanovništva 1.424 st/km²
Geografske karakteristike
Koordinate 33°55′00″S 18°28′00″E / -33.916667, 18.483333
Nadmorska visina 0-1590 m
Površina 2.454,72 km²
Kejptaun na mapi Južnoafričke Republike
{{{alt}}}
Kejptaun
Kejptaun na mapi Južnoafričke Republike
Ostali podaci
Gradonačelnik Den Plejto
Veb-strana capetown.gov.za

Kejptaun (afrikans Kaapstad, engl. Cape Town, kosa iKapa) je jedan od tri glavna grada Južnoafričke Republike (druga dva su Pretorija i Blumfontejn) kao i glavni grad pokrajine Zapadni Kejp. Posle Johanezburga i Durbana, Kejptaun je treći najveći grad zemlje.

Grad se nalazi na obali Atlantskog okeana. Zajedno sa periferijom ima oko 2,9 miliona stanovnika, prema popisu iz 2001.

Kejptaun nosi ime po Rtu dobre nade koji se nalazi oko 45 km južno od grada, i koji bio je velika opasnost za brodove koji plove prema Indiji. To je najstariji kolonijalni grad u Južnoj Africi, gde su prvo utvrđenje podigli Holanđani 1652. Zbog toga ga Južnoafrikanci često zovu „grad-majka“.

Geografija[uredi]

Mapa Zapadnog Kejpa sa naznačenom lokacijom Kejptauna

Kejptaun je smešten na brdovitom poluostrvu krajnjem jugozapadnom rtu Afrike u neposrednoj blizini Rta dobre nade prema kojem je grad dobio ime. Grad okružuje Stona planina, koja ima strme padine, a ravnu vršnu površinu, pa otuda ime. Najpoznatiji vrhovi na planini su Signal brdo, Devilski Pik i Lavova Rampa.

Klima[uredi]

Klima je sredozemna. Zime su vlažne zbog čestih fronti koje dolaze s Atlantika, a leti je česta suša.

Klima Kejptauna
Pokazatelj Jan Feb Mar Apr Maj Jun Jul Avg Sep Okt Nov Dec Godišnje
Apsolutni maksimum, °C 39 38 41 39 34 30 29 32 33 37 40 35 41
Srednji maksimum, °C 26 27 25 23 20 18 18 18 19 21 24 25 24
Srednji minimum, °C 16 16 14 12 9 8 7 8 9 11 13 15 11
Apsolutni minimum, °C 7 6 5 2 1 −1 −1 0 0 1 4 6 −1
Količina padavina, mm 15 17 20 41 69 93 82 77 40 30 14 17 515
Izvor: SAWS[1]


Klimatogram za Kejptaun
J F M A M J J A S O N D
 
 
15
 
26
16
 
 
17
 
27
16
 
 
20
 
25
14
 
 
41
 
23
12
 
 
69
 
20
9
 
 
93
 
18
8
 
 
82
 
18
7
 
 
77
 
18
8
 
 
40
 
19
9
 
 
30
 
21
11
 
 
14
 
24
13
 
 
17
 
25
15
temperatura u °C
ukupne padavine u mm
izvor: SAWS[1]


Panorama Kejptauna
Panorama Kejptauna

Istorija[uredi]

Iskrcavanja Jana van Ribeka na Rtu dobre nade

Prostor oko Kejptauna je bio naseljen još u kameno doba. Dugo vremena su na tom prostoru živela lovačko-sakupljačka plemena. Prvi Evropljanin koji je stigao do današnjeg Rta dobre nade je bio portugalski pomorac Bartolomeo Dijaz 1486. godine. 1503. je stigao pomorac Antonio da Saldanja koji je opisao planine Table Mountains.

1652. su na taj prostor stigli Holanđani čija Istočnoindijska kompanija pod vođstvom Jana van Ribeka želela uspostaviti trgovačku stanicu na jugu Afrike za plovidbu iz Evrope u Aziju oko Afrike. Oni su osnovali prvo naselje. 1666. su počeli graditi tvrđavu Dobre nade kao prvu evropsku tvrđavu na jugu Afrike. Simon van der Stel je krajem 17. veka organizovao proizvodnju vina jer je uočio da je kraj pogodan za vinogradarstvo. U grad su se naselili francuski protestanti koji su pobegli iz Francuske i oni su preuzeli proizvodnju vina.

1795. su taj prostor zauzeli Britanci koji su proterali Holanđane. Oni su stvorili Koloniju Kejp koja je bila druga britanska kolonija Africi. Holandski naseljenici su se od 1836. počeli iseljavati prema unutrašnjosti Južne Afrike. 1834. su oslobođeni crni robovi. 1840. je Kejptaun dobio status grada. Otprilike polovinu stanovništva su činili belci. Krajem 19. veka u okolini grada pronađena su velika nalazišta zlata i dijamanata, pa je to dovelo do brzog porasta grada koji je postao glavna trgovačka luka za njihovu trgovinu.

1910. je stvorena samostalna Južnoafrička Republika i Kejptaun je postao jedan od 3 njena glavna grada (u njemu ima sedište južnoafrički parlament). U drugoj polovini 20. veka dolazi do politike rasne segregacije zbog koje crnci gube većinu građanskih prava. Na ostrvu Roben u blizini grada je bio zatočen crnački vođa Nelson Mandela. Ta politika je obustavljena 1990. i od tada crnci ponovo imaju jednaka građanska prava, a Nelson Mandela je izabran za predsednika i prvi govor je održao u Kejptaunu.

Znamenitosti[uredi]

Gradska većnica i planina Table Mountain
Stara gradska luka

Kejptaun je drugi najposjećeniji grad Afrike, nakon Kaira. Velika većina turista posećuje obližnji Rt dobre nade. Turiste zanima planina Stona planina koja se nadvija nad gradom i koja je zaštićena kao nacionalni park i na njoj se mogu naći mnoge afričke životinje. Privlačne su gradske plaže, ali je more hladno zbog hladne morske struje.

Značajna je stara luka. Turiste privlači zatvor Nelsona Mandele na ostrvu Roben. Zanimljiv je akvarijum. Zanimljive su zgrade u povijesnom centru građene u autohtonom holandskom arhitekturalnom stilu nazvanom Kejp Dač.

Gradovi partneri[uredi]

Izvori[uredi]

  1. ^ a b „Climate Data for Cape Town“. South African Weather Service Приступљено 6. 3. 2010.. 

Spoljašnje veze[uredi]

Sa drugih Vikimedijinih projekata :

title=Vikiputovanja

Vikiputovanja imaju više informacija na vezi: