Miholjska prevlaka

Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu
Miholjska prevlaka

Miholjska prevlaka, Ostrvo Sv. Arhanđel Mihailo, ili u skorije vreme Ostrvo cvijeća, je prvo od tri ostrva u jedinstvenom nizu ostrva u Tivatskom zalivu Boke Kotorske, poznatijih kao krtoljski arhipelag. Ovo ostrvo se posle pet metara širokog i plitkog moreuza nadovezuje na poluostrvo Brda. Stotinak metara dalje je školj Stradioti ili ostrvo Sv. Marka, a još toliko je udaljeno Bogorodičino ostrvo, Otok ili Gospa od Milosti.

Na ovaj deo zaliva prostirala se metohija manastira svetog arhangela Mihaila. Ove oblasti podno Lovćena, okupljene oko manastira, prastaro su srpsko uporište. Istočna strana Boke kotorske (od rta Oštra do Perasta) bila je deo Travunije, odnosno Hercegovine, a grad Kotor sa Bokom kotorskom i Grbljem, u srednjem veku poznat kao „kraljevski grad“, bio je posebna oblast sa dvorcima srpskih vladara. Miholjska prevlaka je imenovana po manastiru svetog arhangela Mihaila, danas u ruševinama, koji je sveti Sava Nemanjić 1219. ustanovio kao sedište Zetske episkopije. Dugo vremena jezgro Miholjskog zbora je bila Miholjska prevlaka. Po Domentijanu, na kojeg se poziva Ivan Jastrebov, vladičanstvo Zete, Sv. Sava je osnovao pri crkvi Arhangela Mihaila blizu Drima. Zetske vladike su živele u Skadru u prestonici Dioklejske oblasti, potom na Vranjini, a zatim na Cetinju i imale su u svom nadleštvu pravoslavne hrišćane u Albaniji sve do 1215. godine (po muslimanskom kalnedaru) kad je arnautska Skenderija bila potčinjena mitropolitu prizrenskom Joanikiju. [1]

Sredinom 15. veka manastir je srušen, a lokalno predanje, pomenuto i u Istorijama Crne Gore Vasilija Petrovića [2], Petra I Petrovića Njegoša [3] kao i u prozi Stefana Mitrova Ljubiše, svedoči da su monasi, njih sedamdesetak (72), u političkoj zaveri potrovani i da je mletačka mornarica topovima i miniranjem uništila manastir kao kolevku pravoslavlja u Primorju, što je potvrđeno brojnim arheološkim istraživanjima. Mošti ovih 70 miholjskih mučenika su sačuvane.

Na Miholjskoj prevlaci se nalazi crkva Sv. Trojice. To je jednobrodna građevina sa polukružnom apsidom i trodelnim zvonikom na preslicu. Na zapadnoj fasadi, iznad portala nalazi se rozeta, a ispod nje fragmenti plastike. Sagradila je 1833. godine Katarina Vlastelinović.

Čedomir Marjanović navodi podatak da Ivan Jastrebov i Pavle Rovinski smatraju da svetosavsko vladičanstvo (hram svetog Mihaila) nije bilo na Miholjskoj prevlaci nego ga treba tražiti u okolini Podgorice. [4]

Galerija[uredi]

Reference[uredi]

  1. ^ Jastrebov, Ivan (2018). Stara Srbija i Albanija, pp. 522. - 523. Beograd: Službeni glasnik. 
  2. ^ Petrović, Vasilije (1754). ISTORIJA O CRNOJ GORI. Moskva. 
  3. ^ Petrović, Petar Prvi. KRATKA ISTORIJA CRNE GORE. 
  4. ^ Marjanović, Čedomir (1930). Istorija srpske crkve, knjiga 2., Srpska crkva u ropstvu od 1462-1920, pp. 55. Beograd: Sveti Sava. 

Vidi još[uredi]

Literatura[uredi]