Srbi u Mostaru

Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigaciju, pretragu
Srbi u Mostaru
Vojislav Šola.jpg
Aleksa Santic.JPG
Ducic.jpg
Svetozar Ćorović 1975 Yugoslavia stamp BW.jpg
Osman Djikic.jpeg
Vladimir Ćorović.jpg
Dusan Bajevic.jpg
Dalipagic.JPG
Sergej Trifunovic Crop.jpg
Ukupna populacija
3.644 (2003)
Jezici
srpski
Religija
pravoslavlje
Srodne etničke grupe
Srbi u Bosni i Hercegovini
Ovaj članak je deo serije o
Srbima
Serbian Cross.svg

Srba u opštini Mostar, po popisu iz 1991. godine, je bilo 23.846 (18,83% stanovništva), a u samom gradu Mostaru 14.142 (18,64%). Danas, poslije rata u Bosni i Hercegovini, malo ih je ostalo u gradu. Većina se odselila a povratnika je vrlo malo. Prema procjenama federalnog zavoda za statistiku federacije Bosne i Hercegovine iz 2003. godine, Srba u Mostaru ima 3.644.

Istorija[uredi]

Kultura[uredi]

Pjevačko udruženje „Gusle“ osnovano je u Mostaru 18. decembra 1888. Imalo je oko 50 osnivača, a za predsjednika je izabran Jovo R. Šola.

Časopis „Zora: Časopis za zabavu, pouku i književnost“ (poznatiji kao Zora) izlazio je od 1896. godine.

Vidovdanski pokolj[uredi]

Na Vidovdan 1941. godine ustaše su hapsile i ubijale mostarske Srbe, među njima i znamenite ličnosti kao i sveštenike. Oko 30 Srba bačeno je u jamu iznad Čitluka, 10 km od Mostara.[1][2][3]

Ustaše su pobile i cijelo bratstvo manastira Žitomislića i bacile u Vidonjsku jamu, na desnoj obali Neretve. Krajem 1941. godine manastirske konake su zapalili ustaše i Nemci, pošto su prethodno opljačkali riznicu, arhivu i biblioteku.

U junu 1992. godine Hrvati su spalili i uništili isti manastir.

Crkve[uredi]

Saborna crkva u Mostaru 1890—1900.

Tokom rata u Bosni i Hercegovini, 1993. godine, hrvatski eksremisti su uništili Sabornu crkvu Sv. Trojice i Crkvu Rođenja Presvete Bogorodice (poznate i kao Nova i Stara pravoslavna crkva), koje datiraju iz sredine 19. vijeka.[4][5]

Znamenite ličnosti[uredi]

Među znamenitim Srbima koji su rođeni ili su živjeli u gradu su:

Jovan Dučić, Vladimir Ćorović, Svetozar Ćorović, Aleksa Šantić, Smail-aga Ćemalović, Osman Đikić, Dušan Bajević, i Pero Zubac.

Vidi još[uredi]

Reference[uredi]

  1. Arhiv Jugoslavije, ZKRZ BiH, inv. br. 55.802 & 55.325
  2. Arhiv Hercegovine, fond Okružnog suda u Mostaru, br. Ko. 248/1946
  3. Spomenica Mostara 1941-1945
  4. ICTY indictment against the Croat Herzeg-Bosnia leadership, Statement of the Case, Article 27, 2003.
  5. Prof. Michael Sells' page documenting the destruction, Pristupljeno 25. 4. 2013.

Spoljašnje veze[uredi]