Statistički regioni Srbije
| Statistički regioni Srbije | |
|---|---|
 Opštine i gradovi u Republici Srbiji, po oblastima i regionima | |
| Kategorija | NUTS |
| Lokacija | Srbija |
| Napravio | Uredba o nomenklaturi statističkih teritorijalnih jedinica |
| Napravljeno | 2009. |
| Članice | 2 grupe regiona; 5 regiona; 30 oblasti |
| Vlada | Vlada Republike Srbije |
| Poddivizija | Gradovi i opštine Srbije (lokalne administrativne jedinice — LAJ) |
 |
| Ovaj članak je deo serije o političkom sistemu Srbije |
Nomenklatura statističkih teritorijalnih jedinica (NSTJ) jeste opšta klasifikacija statističkih regiona (engl. statistical regions) Srbije. Grupisanje statističkih regiona na tri nivoa utvrđeno je Uredbom o nomenklaturi statističkih teritorijalnih jedinica, u skladu sa standardnom klasifikacijom NUTS Evropske unije (EU).[a] U Srbiji postoje dve grupe regiona (NSTJ 1), pet regiona (NSTJ 2) i trideset oblasti (NSTJ 3).[b][3] Statističke teritorijalne jedinice su uspostavljene za potrebe planiranja i sprovođenja politike regionalnog razvoja. One nisu administrativnog karaktera, već služe isključivo u statističke svrhe.[4][5]
Osnivanje
[uredi | uredi izvor]U julu 2009. godine, Narodna skupština Srbije usvojila je zakon kojim je Srbija podeljena na sedam statističkih regiona.[6] Prema ovoj podeli, statističke regione Srbije činili su:
- Beograd
- Vojvodina
- Zapadni region
- Istočni region
- Centralni region
- Južni region
- Kosovo i Metohija
Zakon je u aprilu 2010. izmenjen, te je broj regiona smanjen na pet. Istočni region spojen je sa Južnim regionom, a Centralni region je spojen sa Zapadnim regionom:[7]
Klasifikacija
[uredi | uredi izvor]Državni kod za Srbiju je RS i sa njime počinje svaki regionalni kod. Jedan region čine jedna ili više oblasti nivoa NSTJ 3. Oblastima pripadaju teritorijalne jedinice koje ulaze u sastav istoimenih upravnih okruga (izuzetak je Beogradska oblast, jer grad Beograd ima poseban status i nema svoj upravni okrug). Niži nivo — lokalne administrativne jedinice (LAJ) predstavljaju gradovi i opštine.
NSTJ Srbije za Region Kosovo i Metohija (i oblasti koje mu pripadaju) nije u upotrebi Evrostata, već se koristi nomenklatura zasnovana na sedam okruga Republike Kosovo i osnovnom oznakom XK.
| NSTJ 1 (grupa regiona) | NSTJ 2 (region) | NSTJ 3 (oblast) | |||
|---|---|---|---|---|---|
| RS1 | Srbija — sever | RS11 | Beogradski region | RS110 | Beogradska oblast |
| RS12 | Region Vojvodine | RS121 | Zapadnobačka oblast | ||
| RS122 | Južnobanatska oblast | ||||
| RS123 | Južnobačka oblast | ||||
| RS124 | Severnobanatska oblast | ||||
| RS125 | Severnobačka oblast | ||||
| RS126 | Srednjobanatska oblast | ||||
| RS127 | Sremska oblast | ||||
| RS2 | Srbija — jug | RS21 | Region Šumadije i Zapadne Srbije | RS211 | Zlatiborska oblast |
| RS212 | Kolubarska oblast | ||||
| RS213 | Mačvanska oblast | ||||
| RS214 | Moravička oblast | ||||
| RS215 | Pomoravska oblast | ||||
| RS216 | Rasinska oblast | ||||
| RS217 | Raška oblast | ||||
| RS218 | Šumadijska oblast | ||||
| RS22 | Region Južne i Istočne Srbije | RS221 | Borska oblast | ||
| RS222 | Braničevska oblast | ||||
| RS223 | Zaječarska oblast | ||||
| RS224 | Jablanička oblast | ||||
| RS225 | Nišavska oblast | ||||
| RS226 | Pirotska oblast | ||||
| RS227 | Podunavska oblast | ||||
| RS228 | Pčinjska oblast | ||||
| RS229 | Toplička oblast | ||||
| RS23 | Region Kosovo i Metohija | RS231 | Kosovska oblast | ||
| RS232 | Kosovsko-mitrovačka oblast | ||||
| RS233 | Kosovsko-pomoravska oblast | ||||
| RS234 | Pećka oblast | ||||
| RS235 | Prizrenska oblast | ||||
-
Grupe regiona (NSTJ 1) -
Regioni (NSTJ 2)
Vidi još
[uredi | uredi izvor]Napomene
[uredi | uredi izvor]- ^ Nomenklatura teritorijalnih jedinica za statistiku (NUTS) postoji samo za države Evropske unije (EU) i Ujedinjeno Kraljevstvo. Za zemlje članice Evropske asocijacije za slobodnu trgovinu (EFTA) i zemlje kandidate koji čekaju pristupanje EU, Evrostat je, zajedno sa državama, izradio podelu po „statističkim regionima”, koncept sličan kao NUTS.[1][2]
- ^ Klasifikacija NUTS postoji samo za EU i Ujedinjeno Kraljevstvo. Srbija koristi sličnu terminologiju NSTJ za svoje statističke regione, koja će se koristiti i u nastavku članka. Kako bi diferencirali podelu po NUTS od podele po statističkim regionima, Evrostat koristi i oznaku SR (statistički regioni) umesto NUTS.
Reference
[uredi | uredi izvor]- ^ „Non-EU regions - NUTS - Nomenclature of territorial units for statistics - Eurostat”. ec.europa.eu. Pristupljeno 2025-08-22.
- ^ European Commission. Statistical Office of the European Union. (2022). Statistical regions in the European Union and partner countries: NUTS and statistical regions 2021 : 2022 edition. LU: Publications Office. doi:10.2785/321792.
- ^ „Uredba o nomenklaturi statističkih teritorijalnih jedinica: 109/2009-12, 46/2010-9”. pravno-informacioni-sistem.rs. Pristupljeno 2025-08-22.
- ^ METODOLOGIJA ISTRAŽIVANjA „NOMENKLATURA STATISTIČKIH TERITORIJALNIH JEDINICA - NSTJ“
- ^ „Zakon o regionalnom razvoju: 51/2009-3, 30/2010-7, 89/2015-3 (dr. zakon)”. pravno-informacioni-sistem.rs. Pristupljeno 2025-08-22.
- ^ Beta, FoNet. „Uvedeno sedam statističkih regiona”. B92.net (na jeziku: srpski). Pristupljeno 2025-08-22.
- ^ Smanjenje broja statističkih regiona kroz izmene Zakona o regionalnom razvoju, Pristupljeno 25. 4. 2013.
