Sultanija Mahidevran

S Vikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu
Baš Haseki Mahidevran Gulbahar sultanija hazretleri
ماه دوران سلطان
Datum rođenja1500.
Mesto rođenjaBosfor
Osmansko carstvo
Datum smrti3. februar.1581.
Mesto smrtiBursa
 Osmansko carstvo
GrobTurbe princa Mustafe
SupružnikSulejman Veličanstveni
PotomstvoPrinc Mustafa
Haseki sultanija

Haseki Mahidevran sultanija (Mahidevran Gülbahar Haseki Sultan) bila je prva konkubina otomanskog vladara Sultana Sulejmana Hana.[1] Njeno ime na turskom znači: ona koja je uvek lepa.[2] Ona je bila albanskog ili čerkeskog porekla.[3][4]Sulejmanu je podarila troje dece od kojih su samo princ Mustafa poživeli, ali i Mustafa je umro (1515–1553) , otac Sulejeman ga je ubio.

Biografija[uredi | uredi izvor]

O njenom ranom životu zna se vrlo malo. Svog prvog sina podarila je Sulejmanu još dok je on bio namesnik u sandžaku Manisi, 1515. godine. Posle smrti Selima I, 1520. godine Sulejman dolazi na presto, a Mahidevran se seli sa njegovom porodicom u prestonicu, Istanbul.

Ona je imala ugodan i lep život u haremu kao majka Sulejmanovog najstarijeg sina princa Mustafe (1515—1553). Dok nije došla Hurem, koja se vrlo brzo pokazala kao Sulejmanova omiljena supruga, a kasnije i žena u braku. Hurem je rodila prvog sina Mehmeda (1521—1543), a potom ćerku Mihrimah(1522), Selima II, budućeg sultana (1524), Bajazita(1525), Džihangira(1536) i tako pokvarila Mahidevranin status majke jedinog Sulejmanovog sina.Princ Bajazit, Huremin sin, bio je tri meseca stariji od Mahidevranine ćerke Razije (1525–1571). Neprijateljstvo između njih je pod kontrolom držala sultanija valide Sultanija Ajše Hafsa.

Posle smrti valide sultanije 1534. godine, neprijateljstvo između Mahidervan i Hurem je sve više raslo. Kulminacija se dogodila kada je u haremu izbila tuča između dve sultanije koja je rezultovala čupanjem kose i grebanjem lica Hurem od strane Mahidevran. Razbesneli Sulejman je poslao Mahidervan da živi sa sinom .Prema nekim pričama,Hurem je sama sebi izgrebala lice da bi se otarasila Mahidevran.

Kasnije godine[uredi | uredi izvor]

Kada je Mustafa stasao, u skladu s običajima, dobio je na upravu jednu provinciju, prvo Manisu, a zatim Amasiju. Mahidevran je kao njegova majka morala da pođe sa njim.

Još pri pri kraju Sulejmanove vladavine, rivalstvo između prinčeva je bilo očigledno. Kod Hurem se javio stari strah da bi Mustafa mogao da se popne na tron. Posle ovoga bi usledilo pogubljenje svih njenih prinčeva. Sa mužem njene prve kćerke, sultanije Mihrimah, Rustem Pašom , Hurem je pokušavala da ukloni potencijalnu opasnost koja je pretila njenoj deci od strane Mustafe. Mustafa je 1553. bio optužen da je spremao obaranje svog oca. Sulejman je svakako poverovao tim optužbama i dao je Mustafu i 11-godišnjeg Mustafinog sina, svog sopstvenog unuka, da se pogube kao veleizdajnici.

Nakon što je Mustafa ubijen 1553. Mahidevran se seli u Bursu gde živi u bedi, a tek nakon Huremine smrti dobija opet prihode. Sultan Selim II, podiže mauzolej njenom sinu (1555). Umrla je 1580. nadživevši Sulejmana, Hurem i sve njihove sinove. Sahranjena je pored svoga sina u Bursi u Mauzoleju princa Mustafe.

Vidi još[uredi | uredi izvor]


Reference[uredi | uredi izvor]

  1. ^ Lord Kinross: The Ottoman Centuries, (Trans. by Nilifer Epçeli) Altın Kitaplar, İstanbul. 2008. ISBN 978-975-21-0955-1. str. 233.
  2. ^ „İsim bulamadım — Mahidevran isminin anlamı” (na jeziku: Turkish). Arhivirano iz originala na datum 4. 4. 2012. Pristupljeno 10. 4. »"Mah", Ay ya da güzel yüz, "Devran" devir ya da zaman anlamına geliyor. Mahidevran ise "zamanın güzeli, devrin güzeli" anlamına gelmektedir. Mahidevran Sultan Kanuni Sultan Süleyman'ın eşlerinden.«  Proverite vrednost paramet(a)ra za datum: |access-date= (pomoć)
  3. ^ The Imperial Harem: Women and Sovereignty in the Ottoman Empire Studies in Middle Eastern History. Author: Leslie P. Peirce. Edition illustrated. Publisher Oxford University Press. 2012. ISBN 978-0-19-508677-5.., 9780195086775. 1993. pp. 55. "...a slave concubine of disputed origin — possibly Albanian or Circassian — Mahidevran appears among the..."
  4. ^ Inside the Seraglio: private lives of the sultans in Istanbul. Author: John Freely. Edition illustrated, reprint Publisher Penguin. 2001. pp. 51. "..The only concubine whose name is known was Mahidevran, identified variously as an Albanian or Circassian, who in 1515 gave birth to a son, Mustafa..."

Literatura[uredi | uredi izvor]