Umberto Eko

S Vikipedije, slobodne enciklopedije
Umberto Eko
Eco, Umberto-1.jpg
Umberto Eko, italijanski pisac i filozof
Puno imeUmberto Eko
Datum rođenja(1932-01-05)5. januar 1932.
Mesto rođenjaAlesandrija
 Kraljevina Italija
Datum smrti19. februar 2016.(2016-02-19) (84 god.)
Mesto smrtiMilano
 Italija
ŠkolaUniverzitet u Torinu
EpohaFilozofija 20. i 21. veka
RegijaZapadna filozofija
Škola filozofijeSemiologija
hermeneutika
InteresovanjaEstetika
epistemologija
recepcionistička kritika
istorija srednjeg veka
IdejeOtvoreno delo
metafora
granice tumačenja

Umberto Eko (ital. Umberto Eco; Alesandrija, Pijemont, 5. januar 193219. februar 2016)[1] bio je italijanski pisac, filozof, estetičar, semiolog, teoretičar književnosti, esejist i istoričar srednjeg veka. Poznat je po svojim romanima i esejističkim delima.

Biografija[uredi | uredi izvor]

Tokom 1960-ih bavio se estetikom i istakao se kao jedan od najznačajnijih predstavnika avangarde u italijanskoj kulturi. Pripadao je književnom pokretu Grupa 63. Bio je osnivač književnih časopisa Il Marcatre i Il Quindici. U svom istraživačkom radu bavio se proučavanjem sredstava masovnog informisanja u okviru semiologije i estetike primenom strukturalističkog metoda. Estetika televizijskog iskustva, estetske strukture direktnog prenošenja, sloboda događaja i determinacija, analiza poetskog jezika, otvorenost i teorija informacija, teme su kojima se bavio.

Radio je pet godina kao urednik u redakciji za kulturu u Radiotelevisione Italiana (RAI) RAI od 1954. do 1959. godine.[2]

Pomno je pratio i lucidno analizirao savremenu kulturu, komunikacije, univerzum informacija i informacionu estetiku. Pored opšte semiologije, bavio se semiologijom vizuelnih poruka, semiologijom arhitekture, epistemologijom strukturalnih modela i semiološkom granicom. U okviru hermeneutike i teorije književnosti bavio se semiologijom teksta, tumačenjem metafora, problemom krivotvorenja i falsifikata i granicama tumačenja.

Od 1971. bio je redovni profesor estetike vizuelnih komunikacija i semiologije na Univerzitetima u Torinu, Milanu, Firenci, Univerzitetu Kolumbija u Njujorku, Jejlu i gostujući profesor na mnogim fakultetima.

Godine 1980. objavio je filozofsko-detektivski roman Ime ruže[2] koji je postao jedan od najčitanijih i najprevođenijih romana. Ekov drugi roman, Fukoovo klatno takođe je doživeo veliki uspeh.

Bavio se pisanjem, živio u Milanu i Riminiju sa suprugom Renatom koja je istoričar umetnosti. Na Univerzitetu u Bolonji vodio program iz komunikologije. Pisao je kolumnu za L’Espresso nazvanu La bustina di Minerva (Minervina svaštara).

Za roman Ime ruže dobio je Premio Strega 1981. godine.[3]

U braku sa profesorkom nemačke umetnosti Renatom Ramž imao je sina i ćerku.[2][4]

Nagrade i počasti[uredi | uredi izvor]

  • Eko je dobio preko 30 počasnih doktorata na mnogim uglednim univerzitetima širom sveta.[2]

Dela[uredi | uredi izvor]

Teorijska dela[uredi | uredi izvor]

  • Estetski problem u sv. Tome Akvinskog 1956. (Il problema estetico in San Tommaso)
  • Umetnost i lepo u estetici srednjeg veka 1959, (srp. izd.1994)
  • Otvoreno djelo 1962, (Opera Aperta 1962, srp. izd.1965)
  • Džojsove poetike, (srp. izd. 1965)
  • Kultura, informacija, komunikacija 1968, (La struttura assente 1968, srp. izd. 1973)
  • Napomene uz Ime ruže, 1983 (Postille al 'Nome della rosa' 1983)
  • Minervina svaštara, (La Bustine di Minerva 2000, antologija novinskih kolumni i komentara 1994)
  • Kant i kljunar (Kant e l'omitorinco 1997, 1997)
  • Spisi o moralu
  • Kako se piše diplomski rad (srp. izd. 2000)
  • Granice tumačenja 1995, (I limiti dell'interpretazione, srp. izd.2001)
  • O književnosti, (Sulla letteratura, srp. izd. 2002)
  • Minimalni dnevnik (Diario Minimo1963, Il secondo Diario Minimo 1990)
  • Kazati gotovo istu stvar 2003, (Dire quasi la stessa cosa, srp. izd. 2011)
  • Istorija lepote 2004, (srp. izd. 2008)
  • Istorija ružnoće 2008.
  • Beskrajni spiskovi, 2009.[5]
  • Ispovesti mladog romanopisca 2013.

Romani[uredi | uredi izvor]

Knjige za decu[uredi | uredi izvor]

  • Bomba i general (La bomba e il generale, 1966, Rev. 1988)
  • Tri kosmonauta (I tre cosmonauti, 1966)
  • Gli gnomi di Gnu, 1992

Reference[uredi | uredi izvor]

  1. ^ „Umberto Eco”. britannica.com. Pristupljeno 18. 1. 2022. 
  2. ^ a b v g „Umberto Eko - pisac koji je verovao u moć stripova”. BBC News na srpskom (na jeziku: srpski). 2022-02-19. Pristupljeno 2022-02-20. 
  3. ^ Bookstore, Italian (2015-11-11). „The Name of the Rose”. Italian Bookstore (na jeziku: engleski). Pristupljeno 2022-02-20. 
  4. ^ „Umberto Eco obituary”. the Guardian (na jeziku: engleski). 2016-02-20. Pristupljeno 2022-02-20. 
  5. ^ R, Z. Beskrajni spiskovi” Umberta Eka”. Politika Online. Pristupljeno 2022-02-20. 

Spoljašnje veze[uredi | uredi izvor]