Hvat (mera za dužinu)

Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
Skoči na: navigacija, pretraga

Hvat je starinska mera za dužinu i iznosi 1,89648384 metara, zaokružuje se na 1,8965 metara. Jedinica hvat je indentična Austrijskoj jedinici "Wiener Klafter", i predstavlja 6 bečkih stopa (1 bečka stopa = 0,31608064 metara). Austrijski sistem mera se koristio u Vojvodini kada je bila deo Austrougarske monarhije do 1918. godine , ali su zemljišne knjige vođene po istom sistemu mera tokom kraljevine Jugoslavije i posle Drugog svetskog rata. Tako da se nazivi lanac, jutro i hvat još uvek koriste u definisanju površine neke njive od strane zemljoradnika.[1][2][3]

Kvadratni hvat je prema tome 3,596712 m².

Obzirom da je u postupku povraćaj zemlje vlasnicima kojima je zemlja oduzeta, mnogi imaju problema sa preračunavanjem iste u metarske jedinice kao što su kvadratni metar, ar ili hektar, u nastavku se daju odnosi za neke stare jedinice za merenje površine. (Kao podsetnik 1 hektar = 100 ari = 10.000 m²)

Opštine i katastri traže da se u zahtevu navedu metarske jedinice a većina vlasnika ima stara dokumenta u kojima je površina izražena u starim merama.

Veće jedinice[uredi]

  • kvadratna stopa = 0,0999 m²
  • kvadratni hvat = 3,59 m²
  • motika = 200 kvadratnih hvati = 719,34245 m²
  • dunum = 1000 m²
  • ralica = 2500 m²
  • plug ili dan oranja = 4000 m²
  • jutro ili katastarsko jutro = 1600 kvadratnih hvati = 8 motika = 5754,7396 m² ali se često zaokružuje i na 5755 m²
  • lanac = 10 motika = 7192 m²

Manje jedinice[uredi]

  • hvat = 6 stopa = 18 šaka = 72 palca
  • stopa , tzv. bečka stopa= 3 šake = 12 palaca = 0,31608064 metara
  • šaka = 4 palca = 0,10536 metara
  • palac ili col= 0,02634 metara
  • crta = 2159 milimetara

Ovde se očigledno ne radi o engleskoj jedinici palac ili Inč koji je 0,0254 metara. Reč je o colu koji se koristio kao mera u Austriji, izraz koji se i danas koristi da se opiše promer cevi od strane starih majstora.

Zapremina[uredi]

  • Kubni metar je kocka čije su dimenzije jedan metar.
  • Registarska tona = 100 kubnih stopa = 2,83 metara kubnih

Registarskom tonom se meri prostorna sadržina broda. Bruto registarska tona je ukupna šupljina broda dok je neto registarska tona prostor bez mašinskog odeljenja, prostora za stanovanje posade i sl.


Vidi još[uredi]

Reference[uredi]

  1. ^ Merne jedinice u KZ i KN, Republika Srbija, Republički geodetski zavod, Pristupljeno 29. 4. 2013.
  2. ^ Površina parcele, Pristupljeno 29. 4. 2013.
  3. ^ Mala enciklopedija Prosveta, opšta enciklopedija. 2nd ed. Belgrade: Prosveta,1969: 2nd book pp. 248