Crkva Svete Mučenice Paraskeve u Bošnjacu

Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
Jump to navigation Jump to search
Crkva Svete Mučenice Paraskeve
Crkva-Bosnjace.jpg
Osnovni podaci
Tip pravoslavna crkva
Jurisdikcija Srpska pravoslavna crkva
Eparhija Eparhija niška
Osnivanje 16. vek
Posvećen Svetoj Mučenici Paraskevi
Lokacija
Mesto Bošnjace kod Lebana
Država  Srbija
Koordinate 42°56′40.48″N 21°49′04.51″E / 42.9445778° SGŠ; 21.8179194° IGD / 42.9445778; 21.8179194
Crkva Svete Mučenice Paraskeve na mapi Srbije
Crkva Svete Mučenice Paraskeve
Crkva Svete Mučenice Paraskeve
Crkva Svete Mučenice Paraskeve na mapi Srbije

Crkva Svete Mučenice Paraskeve smeštena je u Bošnjacu, nedaleko od Lebana. Potiče iz 16. veka i najstarija je u čitavoj opštini. Pripada niškoj eparhiji, a posvećena je Svetoj Paraskevi.

Istorija[uredi]

Prema nekim podacima, crkva potiče još iz 14. veka. Međutim, na osnovu arhitekture i dimenzije iste, mnogo je verovatnije da je crkva sagrađena tokom 16. veka.[1] Bošnjačka crkva je zajedno sa okolnim stanovništvom stradala u vreme drugog austrijsko-turskog rata, kada je pod Arsenijem IV Šakabentom izbegao i drugi kontingent Srba koji je bio kompromitovan učešćem u tom ratu, a Arnauti počeli da navaljuju u župne krajeve Jablanice i Puste Reke i da potiskuju zaostalo stanovništvo. Početkom 19. veka, crkvu u Bošnjacu obnovio je Cvetko Vranovački, vođa jablaničkih ustanika u Prvom srpskom ustanku. Međutim, ona u to vreme nije ostala pošteđena, već je spaljena, pa je tada izgoreo i njen ikonostas. Obnovljena je još jednom nakon 11 godina, ali je opet stradala 1841. godine, kada je u okolini Leskovca buktala niško-leskovačka buna. Crkva je ubrzo nakon toga ponovo obnovljena i nastavljena je služba u njoj. Tom prilikom je njen zapadni trem pretvoren u pripratu, a sa južne strane dodat novi trem.[2]

Arhitektura i unutrašnjost[uredi]

Bošnjačka crkva je minijaturnih dimenzija (dugačka 20, a široka 14 koraka), a uz to još preko jednog metra ukopana u zemlju. U ranije vreme bila je pokrivena pločama. Ima polukružnu apsidu, a istočno od trema sa 6 stubova i jednu posebnu prostoriju.

Crkvena okolina[uredi]

Crkvu opasuje debeo i visok zid od nepečenih cigala, sa tri kapije. Sagradio ga je još u tursko vreme (1872—1874) tutor ovog hrama, leskovački trgovac Stojan Petković zvani Adžibektašević. Inače, uz crkvu su sagrađena i tri konaka: prvi 1860. godine, drugi 1879—1881. i treći 1897. godine. U prvom je bila škola manastirskog metoda, a u drugom je neko vreme načelstvo sreza imalo svoje kancelarije.[2]

Vidi još[uredi]

Reference[uredi]

  1. ^ Đorđević, Dragutin (1965). Članak o Bošnjačkoj crkvi. Leskovac: Vesnik Saveza udruženja pravoslavnih sveštenika SFRJ. 
  2. 2,0 2,1 Trajković, Dragoljub (1977). Hranislav Rakić, ur. Iz prošlosti Leskovca i okoline. Leskovac: Narodni muzej. 

Spoljašnje veze[uredi]