Šandor Petefi

Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigaciju, pretragu
Šandor Petefi

Petőfi Sándor.jpg
Šandor Petefi

Informacije
Datum rođenja (1823-01-01) 1. januar 1823.
Mesto rođenja Kiškereš (Austrijsko carstvo, danas Mađarska)
Datum smrti 31. jul 1849.(1849-07-31)(26 god.)
Mesto smrti Šegešvar (Austrijsko carstvo, danas Rumunija)
Dela
Potpis

Šandor Petefi rođen kao Aleksandar Petrović (mađ. Petőfi Sándor; Kiškereš, 1. januar 1823Šegešvar, 31. jul 1849) je bio mađarski pesnik i jedan od vođa nacionalnog pokreta 1848. Smatra se najtalentovanijim i najboljim mađarskim lirskim pesnikom XIX veka i snažno uticao na južnoslovenske pesnike, posebno na Đuru Jakšića i Jovana Jovanovića Zmaja.

Biografija[uredi]

Izvod iz knjige rođenih (Petefi muzej u Kiškerešu)

Otac mu je bio Srbin Stevan Petrović, majka mu je bila Slovakinja Marija Hruzova, a Šandorovo kršteno ime je Aleksandar Petrović.[1]. Smatra se najtalentovanijim i najboljim mađarskim lirskim pesnikom 19. veka. Još kao gimnazijalac je počeo da piše i objavljuje poeziju.

U burnim godinama koje su potresale veći deo Evrope, veoma se isticao kao vatreni mađarski nacionalista, pobornik republike i pristalica revolucije. Godine 1848. došao je na čelo peštanske omladine i ubrzo postao ideolog mađarske revolucije za otcepljenje od Habzburške monarhije i osamostaljenje Mađarske. Međutim, ubrzo su mađarski plemići preuzeli rukovodstvo i ušli u dogovore sa austrijskim dvorom o povlasticama i ustupcima. Revolucionar Šandor se pridružio pobunjeničkoj vojsci koja je krenula u rat protiv habzburških trupa. Na nesreću po pobunjenike Rusija se aktivno uključila u događaje podržavši bečki dvor, a u nameri da se uguši revolucionarni republikanizam. Petefi je najverovatnije poginuo 1849. u bici kod Šegešvara, mada je ispravnije reći da mu se tu izgubio svaki trag.

Njegova poezija je imala veliki uticaj na južnoslovenske pesnike, posebno na Đuru Jakšića i Jovana Jovanovića Zmaja.

Danas most u Budimpešti nosi njegovo ime.

Dela[uredi]

Pesme[uredi]

Epovi[uredi]

Romani[uredi]

  • Dželatov konopac (1845)

Vidi još[uredi]

Reference[uredi]

  1. „Sándor Petõfi”. Kirjasto.sci.fi. Приступљено 7. 12. 2010.. 

Spoljašnje veze[uredi]