Атлетика на Летњим олимпијским играма

Атлетика је била у програму свих до сада одржаних Летњих олимпијских игара. Иако су се број и врсте атлетских дисциплина кроз историју битно мењали, основна подела на трчања, бацања, скокове и вишебој је увек била присутна. Данас су у програму 24 дисциплине за мушкарце и 23 дисциплине за жене. Дисциплина у којима се такмиче само мушкарци је ходање на 50 километара.
Мушке дисциплине
[уреди | уреди извор]Атлетски програм за мушкарце по дисциплинама није се мењао од Олимпијских игара у Мелбурну 1956. године, када је уврштена дисциплина ходања на 20 км, осим што једном на играма у Монтреалу 1976. године није било такмичења у дисциплини ходања на 50 км.
Дисциплине које се више не налазе у програму су углавном разне дужине препонских трка, скокови из места, неке бацачке дисциплине, и мешовите штафете у којима су такмичари из једне екипе трчали различите дужине деоница. До сада су се укупно појавиле 52 различите дисциплине за мушкарце.
| Дисциплина | 96 | 00 | 04 | 08 | 12 | 20 | 24 | 28 | 32 | 36 | 48 | 52 | 56 | 60 | 64 | 68 | 72 | 76 | 80 | 84 | 88 | 92 | 96 | 00 | 04 | 08 | 12 | 16 | Година |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Олимпијске атлетске дисциплине | |||||||||||||||||||||||||||||
| 100 метара | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | X | Х | Х | Х | 28 |
| 200 метара | - | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | 27 |
| 400 метара | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | 28 |
| 800 метара | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | 28 |
| 1.500 метара | Х | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | Х | Х | 28 |
| 5.000 метара | - | - | - | - | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | 24 |
| 10.000 метара | - | - | - | - | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | 24 |
| 110 м препоне | Х | Х | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | 28 |
| 400 м препоне | - | Х | X | X | - | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | Х | Х | X | 26 |
| 3000 м препреке | - | - | - | - | - | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | Х | Х | Х | 23 |
| 4 х 100 м | - | - | - | - | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | Х | Х | 24 |
| 4 х 400 м | - | - | - | - | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | Х | Х | 24 |
| Маратон | Х | Х | Х | Х | Х | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | 28 |
| 20 км ходање | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | 16 |
| 50 км ходање | - | - | - | - | - | - | - | - | X | X | X | X | X | X | X | X | X | - | X | X | X | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | 19 |
| Десетобој | - | - | X | - | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | 24 |
| Скок удаљ | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | 29 |
| Троскок | Х | X | Х | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | 28 |
| Скок увис | Х | X | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | 28 |
| Скок мотком | Х | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | 28 |
| Бацање кугле | Х | Х | Х | Х | Х | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | 28 |
| Бацање диска | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | 28 |
| Кладиво | - | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | 27 |
| Бацање копља | - | - | - | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | 25 |
| Дисциплине које вишу нису у програму | |||||||||||||||||||||||||||||
| 60 метара | - | Х | Х | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 2 |
| 200 м препоне | - | X | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 2 |
| 2.500 м препреке | - | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 1 |
| 2.590 м препреке | - | - | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 1 |
| 3.200 м препреке | - | - | - | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 1 |
| 4.000 м препреке | - | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 1 |
| мешовита штафета | - | - | - | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 1 |
| 3000 м екипно | - | - | - | - | X | X | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 3 |
| 5000 m екипно | - | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 1 |
| 3 миље екипно | - | - | - | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 1 |
| 4 миље екипно | - | - | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 1 |
| 5 миља | - | - | - | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 1 |
| 3.000 м ходање | - | - | - | - | - | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 1 |
| 3.500 м ходање | - | - | - | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 1 |
| 10 км ходање | - | - | - | - | X | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 2 |
| 10 миља ходање | - | - | - | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 1 |
| Триатлон | - | - | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 1 |
| Петобој | - | - | - | - | X | X | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 1 |
| Скок удаљ без залета | - | X | X | X | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 4 |
| Троскок без залета | - | X | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 2 |
| Скок увис без залета | - | X | X | X | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 4 |
| 56 фунти бацање терета | - | - | X | - | - | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 2 |
| Бацање кугле са две руке | - | - | - | - | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 1 |
| Грчки диск | - | - | - | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 1 |
| Бацање диска са две руке | - | - | - | - | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 1 |
| Бацање копља слободан стил | - | - | - | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 1 |
| Бацање копља са две руке | - | - | - | - | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 1 |
| Крос појединачно | - | - | - | - | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 1 |
| Крос екипно | - | - | - | - | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 1 |
| Дисциплине | 12 | 23 | 25 | 26 | 30 | 27 | 24 | 22 | 23 | 23 | 23 | 23 | 24 | 24 | 24 | 24 | 24 | 23 | 24 | 24 | 24 | 24 | 24 | 24 | 24 | 24 | 24 | 24 | 52 |
| Година | 96 | 00 | 04 | 08 | 12 | 20 | 24 | 28 | 32 | 36 | 48 | 52 | 56 | 60 | 64 | 68 | 72 | 76 | 80 | 84 | 88 | 92 | 96 | 00 | 04 | 08 | 12 | 16 | 27 |
Женске дисциплине
[уреди | уреди извор]Такмичења у атлетици за жене укључена су у програм на Олимпијским играма у Амстердамуу 1928. године. До сада је на програму Олимпијских игара било 27 дисциплина за жене.
| Дисциплина | 28 | 32 | 36 | 48 | 52 | 56 | 60 | 64 | 68 | 72 | 76 | 80 | 84 | 88 | 92 | 96 | 00 | 04 | 08 | 12 | 16 | Године |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Олимпијске атлетске дисциплине | ||||||||||||||||||||||
| 100 метара | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | 21 |
| 200 метара | - | - | - | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | Х | Х | Х | Х | Х | 18 |
| 400 метара | - | - | - | - | - | - | - | X | X | X | X | X | X | X | X | X | Х | Х | Х | Х | Х | 13 |
| 800 метара | X | - | - | - | - | - | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | Х | Х | Х | Х | Х | 16 |
| 1.500 метара | - | - | - | - | - | - | - | - | - | X | X | X | X | X | X | X | Х | Х | Х | Х | Х | 11 |
| 5.000 м | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | Х | Х | Х | Х | Х | Х | 6 |
| 10.000 м | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | 8 |
| Маратон | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | 9 |
| 100 м препоне | - | - | - | - | - | - | - | - | - | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | Х | 12 |
| 400 m препоне | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | X | X | X | X | X | X | X | X | Х | 9 |
| 3000 м препреке | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | Х | Х | Х | 3 |
| 4 х 100 м | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | 21 |
| 4 х 400 м | - | - | - | - | - | - | - | - | - | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | 12 |
| 20 км ходање | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | X | X | X | X | X | 5 |
| Скок увис | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | 21 |
| Скок мотком | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | Х | Х | Х | Х | Х | 5 |
| Скок удаљ | - | - | - | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | 18 |
| Троскок | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | Х | Х | Х | Х | Х | Х | 6 |
| Бацање кугле | - | - | - | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | Х | 18 |
| Бацање диска | X | X | X | X | X | X | XX | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | 21 |
| Бацање кладива | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | Х | Х | Х | Х | Х | 5 |
| Бацање копља | - | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | X | Х | Х | Х | Х | Х | 20 |
| Седмобој | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | X | X | X | X | X | Х | Х | Х | Х | 9 |
| Дисциплине које вишу нису у програму | ||||||||||||||||||||||
| 80 м препоне | - | X | X | X | X | X | X | X | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 8 |
| Петобој | - | - | - | - | - | - | - | X | X | X | X | X | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 5 |
| 3.000 метара | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | Х | Х | Х | - | - | - | - | - | - | 3 |
| 10 км ходање | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | X | X | - | - | - | - | - | 2 |
| Дисциплине | 5 | 6 | 6 | 9 | 9 | 9 | 10 | 12 | 12 | 14 | 14 | 14 | 17 | 18 | 19 | 20 | 22 | 22 | 23 | 23 | 23 | 27 |
| Година | 28 | 32 | 36 | 48 | 52 | 56 | 60 | 64 | 68 | 72 | 76 | 80 | 84 | 88 | 92 | 96 | 00 | 04 | 08 | 12 | 16 | 20 |
Појединачно освојене медаље
[уреди | уреди извор]Приказани су сви учесници у атлетски такмичењима који су укупно освојили више од 5 медаља.
Стање после Летњих олимпијских медаља у Лондону 2012.
Паво Нурми из Финске је освојио највише медаља на олимпијским играма (12 медаља) у мушкој, а Мерлин Оти са Јамајке са 9 медаља у женској конкуренцији. Највише медаља у појединачним дисциплинама имају Американци Реј Јури (8 медаља) затим Карл Луис (7 медаља). У женској конкуренцији 7 медаља има Мерлин Оти (Јамајка).
|
|
Атлетичари са највише златних медаља у појединачној конкуренцији
|
Медаље по земљама учесницама
[уреди | уреди извор]Медаље је освајало 97 земаља. Стање закључно са ЛОИ 2012.
| # | Земља учесница | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | 320 | 251 | 196 | 767 | |
| 2 | 64 | 55 | 74 | 193 | |
| 3 | 53 | 79 | 62 | 194 | |
| 4 | 48 | 35 | 31 | 114 | |
| 5 | 38 | 36 | 35 | 109 | |
| 6 | 26 | 27 | 25 | 78 | |
| 7 | 24 | 31 | 24 | 79 | |
| 8 | 23 | 18 | 13 | 54 | |
| 9 | 21 | 7 | 17 | 45 | |
| 10 | 20 | 26 | 25 | 71 | |
| 11 | 19 | 21 | 41 | 81 | |
| 12 | 19 | 15 | 26 | 60 | |
| 13 | 18 | 29 | 20 | 67 | |
| 14 | 16 | 24 | 37 | 77 | |
| 15 | 14 | 22 | 25 | 61 | |
| 16 | 13 | 14 | 26 | 53 | |
| 17 | 12 | 14 | 17 | 43 | |
| 18 | 11 | 14 | 10 | 35 | |
| 19 | 11 | 8 | 5 | 24 | |
| 20 | 10 | 14 | 15 | 39 | |
| 21 | 10 | 13 | 17 | 40 | |
| 22 | 10 | 2 | 8 | 20 | |
| 23 | 7 | 11 | 3 | 21 | |
| 24 | 7 | 7 | 9 | 23 | |
| 25 | 7 | 5 | 8 | 20 | |
| 26 | 6 | 12 | 11 | 29 | |
| 27 | 6 | 12 | 6 | 24 | |
| 28 | 6 | 5 | 8 | 19 | |
| 29 | 6 | 3 | 12 | 21 | |
| 30 | 6 | 3 | 6 | 15 | |
| 31 | 5 | 7 | 6 | 18 | |
| 32 | 5 | 1 | 4 | 10 | |
| 33 | 4 | 18 | 8 | 30 | |
| 34 | 4 | 5 | 8 | 17 | |
| 35 | 4 | 3 | 7 | 14 | |
| 36 | 4 | 2 | 4 | 10 | |
| 37 | 4 | 2 | 0 | 6 | |
| 38 | 4 | 2 | 4 | 10 | |
| 39 | 4 | 1 | 2 | 7 | |
| 40 | 3 | 6 | 2 | 11 | |
| 41 | 3 | 5 | 2 | 10 | |
| 42 | 3 | 3 | 12 | 18 | |
| 43 | 3 | 1 | 1 | 5 | |
| 44 | 2 | 4 | 8 | 14 | |
| 45 | 2 | 4 | 5 | 11 | |
| 46 | 2 | 3 | 0 | 5 | |
| 47 | 2 | 1 | 3 | 6 | |
| 48 | 2 | 1 | 0 | 3 | |
| 49 | 2 | 0 | 1 | 3 | |
| 2 | 0 | 1 | 3 | ||
| 51 | 2 | 0 | 0 | 2 | |
| 52 | 1 | 4 | 8 | 13 | |
| 53 | 1 | 3 | 2 | 6 | |
| 54 | 1 | 3 | 1 | 5 | |
| 55 | 1 | 2 | 4 | 7 | |
| 56 | 1 | 2 | 1 | 4 | |
| 57 | 1 | 1 | 0 | 2 | |
| 1 | 1 | 0 | 2 | ||
| 1 | 1 | 0 | 2 | ||
| 1 | 1 | 0 | 2 | ||
| 61 | 1 | 0 | 2 | 3 | |
| 62 | 1 | 0 | 1 | 2 | |
| 63 | 1 | 0 | 0 | 1 | |
| 1 | 0 | 0 | 1 | ||
| 1 | 0 | 0 | 1 | ||
| 1 | 0 | 0 | 1 | ||
| 67 | 0 | 6 | 2 | 8 | |
| 68 | 0 | 4 | 1 | 5 | |
| 69 | 0 | 4 | 0 | 4 | |
| 70 | 0 | 2 | 4 | 6 | |
| 71 | 0 | 2 | 0 | 2 | |
| 0 | 2 | 0 | 2 | ||
| 0 | 2 | 0 | 2 | ||
| 0 | 2 | 0 | 2 | ||
| 0 | 2 | 0 | 2 | ||
| 76 | 0 | 1 | 1 | 2 | |
| 0 | 1 | 1 | 2 | ||
| 0 | 1 | 1 | 2 | ||
| 79 | 0 | 1 | 0 | 1 | |
| 0 | 1 | 0 | 1 | ||
| 0 | 1 | 0 | 1 | ||
| 0 | 1 | 0 | 1 | ||
| 0 | 1 | 0 | 1 | ||
| 0 | 1 | 0 | 1 | ||
| 0 | 1 | 0 | 1 | ||
| 0 | 1 | 0 | 1 | ||
| 0 | 1 | 0 | 1 | ||
| 0 | 1 | 0 | 1 | ||
| 89 | 0 | 0 | 2 | 2 | |
| 0 | 0 | 2 | 2 | ||
| 0 | 0 | 2 | 2 | ||
| 92 | 0 | 0 | 1 | 1 | |
| 0 | 0 | 1 | 1 | ||
| 0 | 0 | 1 | 1 | ||
| 0 | 0 | 1 | 1 | ||
| 0 | 0 | 1 | 1 | ||
| 0 | 0 | 1 | 1 | ||
| Укупно (97) | 931 | 939 | 932 | 2802 | |
Занимљивости
[уреди | уреди извор]Стање после ЛОИ 2016.[1]
- Атлетика је била на свих 28 ЛОИ.
- Број атлетских дисциплина — 83
- Укупно такмичара 20.626 (14,792 мушкарца и 5.835 жена)
- Укупно земаља учесница — 223
- Најмлађи учесник — Селестин Ндрин (Céléstine N'Drin) Италија, 13 год. и 4 дана, ЛОИ 1976.
- Најстарији учесник - Хајле Сатајин (Haile Satayin) Израел, 53 год. и 136 дана, ЛОИ 2008.
- Највише медаља појединачно — Паво Нурми, Финска, 12 медаља (9 златних и 3 сребрне)
- Највише медаља репрезентације — САД — 788 (331 златна, 255 сребрних и 202 бронзане
Референце
[уреди | уреди извор]- ^ „Атлетика на ЛОИ на сајту SR/Olympic sports-reference.com/”. Архивирано из оригинала 26. 11. 2012. г. Приступљено 04. 12. 2012.
