Opeka

Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
Jump to navigation Jump to search
Zid od opeka
Pečena opeka spremljena za upotrebu
Proizvodnja nepečene opeke
Opeka spremna za odašiljanje
Stara peć za izradu opeka u Vricen- Ratsdorfu u Nemačkoj

Opeka ili cigla je zidni građevni materijal koji se dobija formiranjem, sušenjem i pečenjem plastične smese glinenog materijala, peska i vode. Opeka je najmasovniji proizvod keramičke industrije.

Podela opeka[uredi]

Puna opeka, šuplja, zidni blokovi, monta, specijalna opeka...

Puna opeka[uredi]

Dobija se pečenjem, mašinski ili ručno oblikovanjem gline.

Uslovi kvaliteta[uredi]

  • Pravilan oblik, pravilnih ivica i ravnih strana. Dimenzije su 250/120/65 mm. Površina može da bude glatka i izbrazdana (dubna brazde maks 5 mm.)
  • Pukotine u pravcu debljine su dozvoljene, stim da ne budu jedna nasuprot drugoj,
  • Marka pune opeke je 7,5; 10; 15; 20 (bar 0,1 Mpa),
  • Procenat upijanjanvode mora da iznosi u proseku min 6%.
  • Treba da je otporna na mraz
  • Ne sme da sadrži soli rastvorljivih u vodi više od 2%
  • Ne sme da sadrži slobodnog živog kreča u količini i veličini koja bi štetno uticala na trajnost opeke, odnosno dovela do raspadanja i oštećenja
  • Skladištenje se vrši u pravilnim slojevima, po markama. Isporučuje se sa ambalažom ili bez nje, ali se utovar i istovar obavljaju bez bacanja.

Fasadna puna opeka od gline[uredi]

Fasadne pune opeke su elementi od pečene gline. Marke opeke su: 10, 15, 20 [bar 0,1 Mpa]. Namenjene su izradi spoljnih i unutrašnjih zidova koji se ne malterišu.

Uslovi kvaliteta[uredi]

  • Mogu biti prirodne boje ili površinski obrađene (angobirane, reljefne itd.)
  • Moraju biti oblika pravougaonog paralelopipeda, 250/12/65 (55) mm, pravih oštrih ivica, ravnih strana, a mogu imati i zaobljene ivice,
  • Moraju imati po dve susedne bočne površine čisto izrađene
  • Površine mogu biti ravne, brazdane ili žljebljene.
  • Okrnjene ivice ili rogljevi dozvoljavaju se na tri mesta u dubini 15 mm stim da se ne smeju nalaziti na dvema vidljivim (u ugrađenom stanju) stranama<
  • Na vidljivim površinama ne sme da bude prslina i pukotina
  • Vidljive površine ne smeju da budu iskrivljene
  • Upijanje vode mora da iznosi najmanje 6% a najviše 18%
  • Moraju biti postojane na mrazu
  • Opeke ne smeju sadržavati slobodnog kreča koji bi štetno uticao na njihovu trajnost i estetski izgled
  • Ne smeju sadržavati soli koje kada ih voda rastvori mogu izazvati iscvetavanje i na vidljivim površinama. Soli rastvorljivih u vodi ne sme biti više od 0,1 %.

Radijalne opeke[uredi]

Radijalne opeke su pune opeke ili opeke sa vertikalnim rupama izrađene od pečene gline. Namenjene su za izradu slobodno stojećih kružnih dimnjaka svih prečnika i visina kao i bunkera, silosa i drugih objekata. Uslovi kvaliteta rupe u opeci mogu da budu kružne ili sličnog oblika, ukupne površine rupa ne smeju da iznose više od 12% celokupne ležišne površine. Marka i vrsta kvaliteta radijane opeke odrađena je prosečno i najmanjom pojedinačnom čvrstoćom na pritisak na bruto površinu opeke mora biti u granicama vrednosti: - Prosečna čvrstoća na pritisak 20 Mpa, a pojedinačna najmanje 17 Mpa ili
prosečna 15 Mpa, a pojedinačna 12 Mpa.

Porozna opeka[uredi]

Poroznost opeke se postiže dodavanjem glinenoj masi u toku izrade opeke, lako sagorivih materijala (npr. drvena strugotina)

Ova opeka ima veliki broj ravnomerno raspoređenih pora i šupljina u svojoj masi koji joj daju osobine dobrog toplotnog i zvučnog izolatora. Zbog svoje strukture ima malu zapreminsku težinu i malu čvrstoću na pritisak. Upija vodu i neotporna je na mraz.

Mogu se upotrebiti za zidanje neopterećenih i opterećenih unutrašnjih zidova.

Šuplje opeke i blokovi od gline[uredi]

Šuplje opeke i blokovi od gline su elementi od pečene gline sa vertikalnim ili horizontalnim šupljinama. Namenjene su za izradu spoljašnjih i unutrašnjih zidova. Prema rasporedu šupljina blokovi se razvrstavaju u dve vrste i to :

  1. Opeke, blokovi sa vertikalnim šupljinama upravnim na ležišne ravni
  2. Opeke i blokovi sa horizontalnim šupljinama koje su postavljene paralelno sa ležišnim ravnima.

Uslovi kvaliteta[uredi]

  • Moraju biti oblika pravougaonog ili kvadratnog paralelopipeda, pravih ivica
  • Bočne strane moraju biti ravne, a mogu biti i glatke ili brazdane (radi boljeg primanja maltera)
  • Oblik preseka šupljina za obe vrste opeka i blokova je proizvoljan a može biti kvadratan, pravougaon, kružan, ovalan itd., dok su mere preseka šupljina opeka i blokova sa vertikalnim šupljinama ograničene.
  • Na dvema suprotnim bočnim površinama blokovi sa vertikalnim šupljinama mogu imati žljebove za delimično zalivanje vertikalnih spojnica
  • Opeke i blokovi moraju da upijaju vodu najmanje 8%
  • Ne smeju sadržati slobodnog kreča


Spoljašnje veze[uredi]