Napad NOVJ na Glinu novembra 1943.
| Napad NOVJ na Glinu novembra 1943. | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Deo Drugog svetskog rata | |||||||
| |||||||
| Sukobljene strane | |||||||
 Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije |
 Vermaht Ustaško-domobranske trupe | ||||||
| Uključene jedinice | |||||||
|
Sedma banijska divizija Osma korpdunaška divizija |
Delovi 11. SS oklopne grenadirske divizije Delovi 1. kozačke konjičke divizije ustaše i domobrani | ||||||
| Jačina | |||||||
| oko 3.000 u napadu na Glinu, oko 2.000 u izolaciji napada | oko 680 u odbrani garnizona, oko 6.000 u okolnim garnizonima[1] | ||||||
| Žrtve i gubici | |||||||
|
Glina: 64 poginulih, 178 ranjenih, 3 nestala[2] | oko 155 mrtvih, 67 zarobljenih[2] | ||||||
Jedinice Četvrtog korpusa NOVJ izvele su krajem novembra 1943. napad na nemački garnizon u Glini i posade na okolnim komunikacijama. Napad je počeo 23. novembra 1943. u večernjim časovima. U napadu su učestvovale tri brigade Sedme banijske divizije, dok su snage Osme kordunaške divizije zatvarale pravce iz Petrinje prema Glini.
Na Baniji je tada bio razmešten 24. SS oklopno-grenadirski puk Danmark, delovi 1. kozačke konjičke divizije, i ustaško-domobranske snage.
I pored znatnog zalaganja banijskih jedinica, napad na Glinu 23/24. novembra, kao ni ponovljeni napad sledeće noći nisu uspeli. Odbranu SS-posade u Glini pomogla je i nemačka avijacija.
Jedinice Osme kordunaške brigade 25. novembra ujutro na sektoru Hrastovice kod Petrinje iz odbrane su prešle u napad, razbivši jednu četu SS oklopnih grenadira i potčinjene delove domobrana, nanevši im znatne gubitke i zauzevši mesto.
Tok borbi za Glinu
[uredi | uredi izvor]U Glini se nalazio jedan bataljon 24. SS oklopno-grenadirskog puka Danmark, jedna satnija 5. ustaške bojne, i oko 50 žandarma. Pojas odbrane garnizona bio je utvrđen bunkerima i bodljikavom žicom.
Napad na odbranu Gline koji je počeo noću 23/24. novembra, Sedma divizija izvela je sa tri brigade, ojačane sa 3 tenka, korpusnom haubičkom baterijom i baterijom poljskih topova Osme divizije: Trećom brigadom napadala je sa jugozapadne, Druga brigada sa jugoistočne i Četvrta brigada sa severoistočne strane.
Uprkos zalaganju boraca Sedme divizije, svi napadi tokom noći 23/24. novembra bili su odbijeni. Napad je obnovljen tokom dana 24. novembra, kao i sledeće noći, ali ponovo bez uspeha. Tokom dana 25. novembra vršene su pripreme za ponovni napad, ali je nemačka avijacija omela koncentraciju Druge brigade i raspršila njene delove. Druga brigada je u napadu zamenjena Prvom iz rezerve, ali ni to nije donelo uspeh.
25. novembra štab četvrtog korpusa naredio je obustavu napada na Glinu, ocenivši da dalji napadi nemaju izgleda na uspeh. U ovim napadima, Sedma divizija imala je 38 mrtvih, oko 11 ranjenih i 3 nestala borca[1]
U radio-komunikaciji između nemačke Komande jugoistoka i komande Druge oklopne armije izveštava se o napadu na Glinu:
Prema izjavama zarobljenika potvrđena Prva i Četvrta banijska brigada. Napad nadmoćne bande sa tenkovima (2 uništena) sa jugoistoka i severoistoka na Glinu. Banda prodrla u Glinu. Cesta Petrinja-Glina blokirana. Most severoistočno od Gline srušen.[3]
Uporan snažan otpor našem napadu za pomoć Glini.[4]
Napad na Hrastovicu
[uredi | uredi izvor]Napad na Glinu obezbeđivale su iz pravca Petrinje dve brigade Osme divizije: Prva brigada blokirala je mesto Gora, a Treća brigada Hrastovicu. Pošto nije došlo do prikupljanja krupnijih nemačkih snaga, ove dve brigade prešle su u napade na ova mesta.
Zapažen uspeh ostvarila je Treća brigada Osme divizije, koja je u napadu 25. novembra zauzela Hrastovicu, razbivši posadu sastavljenu od čete esesovaca i domobrana. Treća brigada uspešno je savladala izgrađenu utvrđenu liniju sastavljenu od bunkera povezanih saobraćajnicama i fortifikacijskih prepreka, nanevši osovinskoj posadi gubitke od 91 poginulog (4 oficira i 4 podoficira) i 59 zarobljenih[1].
Dalji razvoj
[uredi | uredi izvor]Poslednjih dana novembra 1943. izvršena je smena nemačkih posada na Baniji. Delovi 11. SS oklopno-grenadirske divizije zamenjeni su jedinicama 1. kozačke konjičke divizije. Ove snage su, zajedno sa 371. i 373. divizijom i ustašama 6. decembra 1943. otpočele operaciju Panter protiv Sedme divizije NOVJ na Baniji u sklopu zimskih operacija Druge oklopne armije. Ove operacije nisu donele trajno olakšanje nemačkim posadama. 8. januara 1944. Sedma divizija otpočela je novi napad na nemačke posade na Baniji, i 11. januara Nemci su bili prinuđeni da napuste Glinu, koja je postala važno središte slobodne teritorije.[5]
Reference
[uredi | uredi izvor]- ^ a b v Dušan Baić: ČETVRTI KORPUS NOV JUGOSLAVIJE, str. 227
- ^ a b Dušan Baić: ČETVRTI KORPUS NOV JUGOSLAVIJE, str. 228
- ^ ROEM 1.-ROEM 4.- BANJA -BRIG. UNTER 7. DIV. NACH GEFANGENENAUSSAGEN BESTAETIGT. ANGIRFF UEBERLEGENER BANDE MIT PANZERN (2 PZ. A ABGESCHOSSEN) VON SW U. NW GEGEN GLINA. BANDE IN GLINA EINGEDRUNGEN. STRASSE PETRINJA- GLINA VON BANDEN GESPERRT. BRUECKE NO GLINA GESPRENGT. Tätigkeitsbericht 24.11.1943.[mrtva veza], NAW, T313, roll 485, frame 660
- ^ Anhaltend starkere Wiederstand bei eigenem Angriff zum Entsatz vom Glina. OB Südost Tätigkeitsbericht 25.11.1943.[mrtva veza], NAW, T315, roll 2154, frame 651
- ^ Dušan Baić: ČETVRTI KORPUS NOV JUGOSLAVIJE, str. 244
Literatura
[uredi | uredi izvor]- Baić, Dušan (1990). ČETVRTI KORPUS NOV JUGOSLAVIJE. Beograd: Vojnoizdavački i novinski centar. Arhivirano iz originala 12. 9. 2011. g. Pristupljeno 7. 12. 2011.
- Đurić, Ljuban (1981). SEDMA BANIJSKA BRIGADA. Beograd: Vojnoizdavački zavod. Arhivirano iz originala 7. 12. 2013. g. Pristupljeno 7. 12. 2011.
