Asirci

Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu
Asirci
SyriacChurch-Mosul.jpg
Ukupna populacija
3,3 miliona
Jezici
sirijski jezik, arapski jezik, persijski jezik, turski jezik, aramejski jezik
Religija
Asirijska crkva Istoka - Sirijska orijentalno-pravoslavna crkva - Pravoslavlje
Srodne etničke grupe
  

Asirci, odnosno Sirci ili Haldejci (na aramejskom/sirijskom jeziku: ܣܘܪܝܝܐ, surjojo) je naziv koji se koristi za heterogenu etničku grupu koja živi na prostorima današnjeg Iraka, Irana, Turske, Sirije i Libana. Unutrašnja heterogenost ove grupe ogleda se u znatnim identitetskim različitostima. Savremeni Asirci se izdaju za potomke drevnih, odosno Starih Asiraca, koji su u starom veku stvorili Asirsko carstvo. Nasuprot njima, Sirci ne insistiraju na ovoj konstrukciji, već svoj identitet vezuju za bogatu kulturno-istorijsku i književnu baštinu koja je nastala na sirskom jeziku. Manji deo se smatra Haldejcima, odnosno potomcima Starih Haldejaca, koji su u antičko doba stvorili Haldejsko carstvo. Sve tri skupine priznaju međusobnu srodnost i teže ka jedinstvu, ali ono još uvek nije postignuto zbog različitih tradicija i verske podvojenosti.

Demografija[uredi]

Današnji Asirci, odnosno Sirci i Haldejci uglavnom žive na Bliskom istoku, ali su tokom 20. veka velikim delom emigrirali na Kavkaz, odnosno u Severnu Ameriku i Evropu. Ima ih oko 3,3 miliona, uključujući dijasporu[1]. Najviše ih je u Iraku i Siriji. Semitskog su porekla, a po veri su uglavnom hrišćani.

Vera[uredi]

Današnji Asirci, odnosno Sirci i Haldejci su najvećim delom hrišćani i podeljeni su u nekoliko crkava. Asirci najvećim delom pripadaju Asirskoj crkvi Istoka (nestorijanci koji koriste gregorijanski kalendar) i Drevnoj crkvi Istoka (nestorijanci koji koriste julijanski kalendar). Sirci su najvećim delom sledbenici Sirijske orijentalno-pravoslavne crkve (miafiziti zapadnosirijskog obreda) i Sirijske katoličke crkve (unijati zapadnosirijskog obreda). Haldejci većinom pripadaju Haldejskoj katoličkoj crkvi (unijati istočnosirijskog obreda).

Jezik[uredi]

Stari Asirci su govorili drevnim akadskim jezikom (poznat i kao asiro-vavilonski), koji je pripadao istočnosemitskim jezicima. Kada se Asirsko carstvo proširilo na zapad, aramejski je postao dominantan i kao takav je oko 1000–800. godine p. n. e. bio prihvaćen od strane Starih Asiraca. Većina današnjih Asiraca govori neoaramejskim jezikom.

Pripadnici Asirske crkve Istoka, Drevne crkve Istoka i Haldejske katoličke crkve govore severoistočnim novoaramejskim dijalektom i naseljavaju severni Irak, severozapadni Iran i jugoistočnu Tursku, dok pripadnici Sirijske orijentalno-pravoslavne crkve i Sirijske katoličke crkve govore centralnim novoaramejskim dijalektom i naseljavaju severnu Siriju, južnu Tursku i severni Irak.

Značajni Asirci[uredi]

Jefrem Sirin

Slike[uredi]

Izvori[uredi]

Spoljašnje veze[uredi]