Dimitrije Bačević

Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigaciju, pretragu
Dimitrije Bačević
Datum smrti 1770.
Mesto smrti Sremski Karlovci
Habzburška monarhija

Dimitrije Bačević (XVIII vek - Sremski Karlovci, 1770[1]) je bio slikar, jedan od najznačajnih baroknih crkvenih ikonopisaca kod Srba.

Nikolajevska crkva u Zemunu

Biografija[uredi]

O njemu nema mnogo podataka. Živeo je i radio u srpskom duhovnom središtu Karlovcima. Slikarstvo je učio kod novosadskog slikara Vasilija Ostojića, a kasnije je usavršavao slikarstvo u (pretpostavlja se) slikarskoj školi Kijevopečerske larve. Umro je veoma mlad u Sremskim Karlovcima 1770. godine na vrhuncu svoje umetničke zrelosti.

Delo[uredi]

Bačević je radio u starom srpsko-vizantijskom stilu, i s obzirom na solidan rad na zemunskoj crkvi (koji je dobro očuvan) i druge, sporednije radove koji su izvedeni pod uticajima evropske umetnosti toga vremena. Pretpostavlja se da je, pored učenja u domaćim zografskim ateljeima, umetnost studirao najverovatnije i u Beču. Od 1760. godine bio je stalno nastanjen u Sremskim Karlovcima, gde je uživao ugled i podršku najviših crkvenih vlasti. Radio je najviše za fruškogorske manastire[2].

Značajniji ikonostasi koje je živopisao su u manastirima: Beočin, (u društvu sa svojim učenikom Teodorom Dimitrijevićem), Jazak, Krušedol; a najznačajniji je u Nikolajevskoj crkvi u Zemunu 1762. godine. Od njegovih ikona poznata je ikona Sveti Jovan Krstitelj sa krilima u manastiru Kovilju, na ikoni Sv. Jovana ima zapis " D. B. ikonopisac karlovački, 1766", i Lik Hristov u Narodnom muzeju u Beogradu. Pored toga radio je ikone i ikonostase. U crkvi Sv. Nikole u Belom Brdu u Slavoniji, postoje četiri prestone ikone iz nekadašnje crkve u Sarvašu kod Oseka/Osijeka.[3]

Iz zapisa se vidi da je imao slikarsku družinu u kojoj su bili Teodor Dimitrijević Kračun[4][5] i Dimitrije Popović[6], dok su ostali članovi te družine ostali anonimni.

Osnovne osobine njegovog stila je evropeizacija ukrajinskog stila toga doba, koji se ogleda u realizmu prikazanih figura, obilnoj upotrebi zlata za ukrašavanje dekorativne ornamentike i ikoniografiji prožetoj zapadnjačkim elemntima.

Galerija[uredi]

Ikonostas Nikolajevske crkve, jedan je od najranije sačuvanih primera baroknih ikonostasa koji će dominirati našim crkvama u toku celog baroknog perioda. Smatra se najznamenitijim i najlepšim baroknim ikonostasom srpske umetnosti 18. veka i poseduje sve karakteristike tog prelaznog razdoblja od tradicionalnog srpsko-vizantijskog stila ka baroknoj umetnosti. Njegovu izradu je poručila Zemunska crkvena opština nakon podizanja hrama, međutim njegov autor nam je nepoznat.

Izrada ikona za ikonostas je bila poverena Dimitriju Bačeviću uz asistenciju Dimitrija Popovića, kao i izrada ikona za propovedaonicu, tronove i pevnice. Novija arhivska istraživanja nam otkrivaju još jedno ime uglednog srpskog slikara ovog perioda, Vasilija Ostojića, za koga se smatra da je bio Bačevićev pomoćnik.

Vidi još[uredi]

Reference[uredi]

  1. Srpski biografski rečnik, tom 1, Matica srpska, Novi Sad, 2004. godine
  2. http://www.samsubotica.com/images/putovanje/107/Manastiri%20Fruske%20gore.pdf
  3. "Srpski sion", Karlovci 12. maj 1902. godine
  4. "Srpski sion", Karlovci 30. novembra 1905. godine
  5. "Srpski sion", Kalovci 31. jul 1904. godine
  6. Jelena Knežević: "Dimitrije Popopović", monografija, Zrenjanin 2001. godine

Literatura[uredi]

  • Narodna enciklopedija – srpsko- hrvatsko- slovenačka, priređivač i urednik, dr. St Stanojević, Zagreb 19251929.
  • O. Mikić, (2010.). “BAČEVIĆ, Dimitrije”, Srpska enciklopedija Tom 1. knjiga 1. (na ((sr))). Novi Sad, Beograd: Matica srpska Novi Sad, SANU Beograd, Zavod za udžbenike Beograd, 637. strana. ISBN 978-86-7946-078-3.
  • P. Vasić, O Dimitriju Bačeviću vidjeti: Doba baroka. Beograd 1971, pp. 191-205;
  • Miroslava Kostić, Dimitrije Bačević, MATICA SRPSKA, Novi Sad, 1996., pp. 206,
  • Mirjana Lesek, Umetnička baština u Sremu, Matica srpska, Novi Sad, 2000.,

Spoljašnje veze[uredi]