Mile Nedeljković

Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigaciju, pretragu
Mile Nedeljković
Mile Nedeljkovic-sr.jpg
Mile Nedeljković (slika objavljena u Srpskom običajnom kalendaru)
Puno ime Miodrag Nedeljković
Datum rođenja (1941-03-02)2. mart 1941.
Datum smrti 30. maj 2009.(2009-05-30) (68 god.)

Miodrag „Mile“ Nedeljković (Krćevac, Opština Topola, 2. mart 1941Beograd, 30. maj 2009) je bio srpski novinar, etnolog i književnik (puno ime Miodrag, pseudonimi: Joakim Krćevački, Miodrag Buđevac, eN, -e-ć, Emil Dimanš, M. J. Voskresenski, Četvrti Šešir).

Biografija[uredi]

Osnovnu školu završio u rodnom Krćevcu, nižu gimnaziju u Aranđelovcu, gimnaziju pohađao u Aranđelovcu a maturirao u Lazarevcu (1960). Apsolvirao na grupi za svetsku književnost Filološkog fakulteta u Beogradu, diplomirao na Filozofskom fakultetu na grupi za etnologiju (1978). Radni vek proveo u Beogradu radeći kao novinar ili urednik u više redakcija (Politika, Politika ekspres, Radio TV revija, Rad, Radnička štampa – izdavačka delatnost), kao stručni saradnik (Institut za novinarstvo), kao urednik u izdavačkoj delatnosti (Ministarstvo za informacije Srbije). Pri kraju radnog veka biva u grupi novinara koje nezakonito otpušta sa posla tadašnji direktor Politike Dragan Hadži-Antić. Po dobijanju sudskog spora o vraćanju na odgovarajuće radno mesto, opredeljuje se za odlazak u penziju (2001).

Prvi novinarski prilog objavio kao gimnazijalac u Glasu Šumadije (1958), prvu pozorišnu kritiku u gimnazijskom listu Naše delo (1960).

Bio umetnički rukovodilac Dramskog eksperimentalnog studija SKUD Žikica Jovanović Španac (19631965) i upravnik Univerzitetske eksperimentalne scene Maska (1968). Predavao u školama Jugoslovenskog instituta za novinarstvo (1976–1991), bio mentor za praksu studenata književno-publicističkog smera Filološkog fakulteta u Beogradu (1984–1988) i koordinator nastave na smeru žurnalistike u departmanu Beograd novopazarskog Fakulteta humanističkih nauka (20042009).

Podsticao stvaralaštvo mladih u oblasti umetnosti i kulture (pesnike, recitatore, igračke, pevačke i pozorišne amaterske družine) i bio predani saradnik Saveza amatera Srbije.

Posle teže bolesti uz bezmalo neprekidan rad preminuo u Beogradu u porodičnoj kući, sahranjen na mesnom groblju u Krćevcu.

Udruženje građana Baština i budućnost – Aranđelovac 1859, pod pokroviteljstvom SO Aranđelovac i uz podršku Ministarstva kulture Republike Srbije, utemeljilo je 2010. godine Nagradu Mile Nedeljković za najbolju knjigu objavljenu u prethodnoj godini iz oblasti savremene folkloristike.

Publicistički rad[uredi]

Članke, eseje, književne prikaze, pozorišne i filmske kritike i naučna saopštenja objavljivao u listovima, časopisima i stručnim publikacijama:

  • Student (1962–1967),
  • Vidici (1964, 1967),
  • Leto (1964),
  • 20 semestara Španca (1964),
  • Letopis Beogradskog univerziteta (1965),
  • Sociološke teme (1967–1968),
  • Oktobar (1967),
  • DMB (1967),
  • Novi Beograd (1967–1971),
  • Mladost (1967–1970, 1988),
  • Politika (1967–1968, 1972, 1977–1979, 1983),
  • Poljoindustrija (1968–1970),
  • Pančevac (1968–1969),
  • Front (1969),
  • Glas Istre (1969),
  • Krila Armije (1969),
  • PTT vesnik (1969–1971),
  • Susret (1970),
  • NIN (1970),
  • Zadruga (1970–1971),
  • Prosvetni pregled (1970–1971),
  • Naša krila (1970–1971),
  • Jež (1971),
  • Zavičaj (1971),
  • Naše stvaranje (1971),
  • Dom i škola (1972–1973),
  • Književna reč (1972),
  • Pesničke novine (1972–1973, 1979–1984, 2006–2008),
  • Ilustrovana politika, (1973),
  • Treći program Radio-Beograda (1973–1974),
  • Večernje novosti (1974),
  • Jugoslovenski sindikati (1974–1980, 1987),
  • Raskovnik (1975, 1987, 1988),
  • Koraci (1975, 1980–1983, 1985, 1987),
  • Rembas (1980–1983),
  • Eho (1980),
  • Zbornici XXVIII, XXIX, XXXI, XXXII, XXXIV kongresa Saveza udruženja folklorista Jugoslavije (1981, 1982, 1984, 1985, 1987),
  • Etnološke sveske (1982, 1984, 1986, 1988),
  • Novinarstvo (1982–1988),
  • Zbornik radova 1. kongresa jugoslovenskih etnologov in folkloristov (1983),
  • Etnološki pregled (1983),
  • Sabor (1984, 1986),
  • Novopazarski zbornik (1984, 2001, 2006),
  • Naučni skup „Stvaralaštvo Dimitrija Davidovića“ (1985),
  • Zbornik radova sa naučnog skupa „Stanje i problemi naučnoistraživačkog rada u oblasti informisanja“, (1985),
  • Zbornik Sjenice (1985–1986),
  • Naša štampa (1985),
  • Narodno stvaralaštvo – Folklor (1985–1987),
  • Sabor narodnog tvaralaštva Srbije (1986–1988),
  • Delavska enotnost (1986),
  • Svetlost (1996),
  • Zadužbina(1990–2008),
  • Srpsko nasleđe (1998—1999),
  • Glas (2001),
  • Šabački glasnik (2008).

Uređivao stručne listove i časopise:[uredi]

  • Narodno stvaralaštvo – Folklor (1985–1989), organ Saveza udruženja folklorista Jugoslavije;
  • Raskovnik (1987–1991), časopis za književnost i umetnost;
  • Novinarstvo (1983–1987), časopis Jugoslovenskog instituta za novinarstvo;
  • Novinarski glasnik (1985–1987), glasilo Udruženja novinara Srbije;
  • Naša štampa (1987–1988), glasilo Saveza novinara Jugoslavije;
  • Novinarski letopis, sveske za istoriju novinarstva (1988–1991);
  • Zadužbina (1990–2008), organ Vukove zadužbine.

Urednik, recenzent, pisac predgovora ili pogovora većeg broja knjiga i publikacija.

Pokretač listova i časopisa:[uredi]

  • Pesničke novine (pokrenuo 1972 sa grupom mladih književnika. Glavni urednik bio 1972–1974, 1979, a u obnovljenim Pesničkim novinama 1980–1987. član je redakcionog kolegijuma. Kada su 2006. po treći put obnovljene, kao posebno zaslužan za njihovu pojavu i postojanje, našao se u redakcionom kolegijumu gde je vodio rubriku istorijskog pregleda);
  • Sabor narodnog stvaralaštva Srbije (folkloristički časopis koji prati rad kulturno-umetničkih udruženja i folklornih grupa; glavni i odgovorni urednik bio 1985–2008);
  • Zbornik Sjenice (kao rezultat višegodišnjeg naučno-istraživačkog projekta SANU „Ras i Sopoćani“, u kojem je učestvovao 1984–1986, pokrenuo sa nekoliko naučnih radnika i kulturnih poslenika Sjenice ovaj naučni godišnjak, čiji je bio jedan od urednika 1985–2003).

Autor drama:[uredi]

  • Karijatide (izvela Studentska eksperimentalna scena u Beogradu, 1961);
  • Mogila (treća nagrada na saveznom konkursu za Dan mladosti, 1961);
  • Stubline (odlomak štampan u zborniku Biti negde, 1966);
  • Poslednji vojnik komune (objavljena u Koracima, 5–6, 1975);
  • Noć u Salašu Noćajskom (istorijska jednočinka, objavio ČIN, Beograd 2004).

Pisac scenarija:[uredi]

  • Oplenačka trilogija (1993, autor prvog dela trilogije snimljene u režiji Milana Knežeića);
  • Vožd (1997, dokumentarni film u režiji Krste Škanate);
  • Tragom Karađorđa (2004, dokumentarno-igrana TV serija u petnaest epizoda u režiji Miroslava Živanovića, kojom je obeležena dvestagodišnjica Prvog srpskog ustanka i obnove srpske državnosti).

Koautor u zbornicima i knjigama:[uredi]

  • Biti negde, zbornik književnih radova (Novi Beograd, 1966);
  • Rukovanja, zbornik književnih radova (Novi Beograd, 1968);
  • Dunav teče, zbornik književnih radova (Novi Beograd, 1970);
  • Novinarstvo danas, Priručnik za polaznike novinarskih škola Jugoslovenskog instituta za novinarstvo u Beogradu (Beograd, 1983);
  • Dva veka srpskog novinarstva (Institut za novinarstvo, Beograd, 1992);
  • Rečnik zabluda, sto neistina o Srbiji i srpskom narodu i odgovori na njih (Ministarstvo za informacije Republike Srbije, Beograd, 1994);
  • Beli grad, kulturna istorija Beograda (Mediart, Beograd, 1997);
  • Slovo ljubve Despota Stefana Lazarevića (bibliofilsko izdanje Aldema, Beograd, 2000, rukopisao, ilustrovao i freske sačinio Bole Miloradović);
  • Enciklopedija srpskog naroda (autor dela odrednica o novinarima i novinarstvu, Zavod za udžbenike, Beograd, 2008).

Priredio za štampu knjige:[uredi]

  • Delovodni protokol Karađorđa Petrovića, (Kragujevac – Topola, 1987);
  • Narodni kalendar „Šumadija“ (Kragujevac, 1993);
  • Memoari princa Tomislava Karađorđevića (Topola – Oplenac, 1999).

Autor knjiga i publikacija:[uredi]

  • Zavesa pada, Prikazi i beleške o pozorištu (Novi Beograd, 1968);
  • 70 i 7 pesnika (antologija mladih, malo poznatih ili sasvim nepoznatih pesnika, Beograd, 1972);
  • Godišnji običaji u Srba (Vuk Karadžić, biblioteka Koreni, Beograd 1990);
  • Slava u Srba (Vuk Karadžić, Beograd, 1991);
  • Srbi Graničari (ogled o Srbima u Slavoniji, Hrvatskoj i Dalmaciji – Beograd, 1991; drugo dopunjeno izdanje Beograd, 1994),
  • Krst i polumesec – najstrašnija srpska razdeoba (Beograd – Bijelo Polje, 1993).
  • Kalendar srpskih narodnih običaja i verovanja (Valjevac, Biblioteka Nasleđe, Valjevo 1994, 1995, 1996);
  • Zapisi o Šumadiji, knjiga I, (Kragujevac 1996);
  • Običajni kalendar za prostu 1997 (Kolubara, Valjevo1996);
  • Srpski običajni kalendar (Čin, Beograd 1998-2009);
  • Zapisi o Šumadiji, knjiga II, (Beograd, 2000);
  • Leksikon naroda sveta (Srpska književna zadruga, JP Službeni list SRJ, Posebna izdanja, Beograd, 2001);
  • Topola, Karađorđev grad, Oplenac (Topola 1989);
  • Zadužbina kralja Petra I (Oplenac 1992);
  • Fendrek od Garaša (Orašac, 2001);
  • Voždove vojvode (Aranđelovac 2002);
  • Orašac, kolevka srpske državnosti (Aranđelovac 2002);
  • Kosovo i svetski rat (Verzalpres, Beograd 1999);
  • Novinarstvo, Osnovi (Beograd 2003);
  • Objava srpskog novinarstva (Udruženje novinara Srbije, Beograd, 2004);
  • Hronika Udruženja novinara Srbije 1941–2006 (Uns – Službeni glasnik, Beograd 2009).

Zastupljen je sa bibliografskom odrednicom u:[uredi]

  • Ko je ko, pisci iz Jugoslavije 1994 (Ošišani jež, Beograd, 1994);
  • Leksikon pisaca Jugoslavije, IV tom (Matica srpska, Novi Sad, 1997).

Prevođen je na:[uredi]

Rad u okviru organizacija i društava:[uredi]

Bio je član Udruženja novinara Srbije (od 1973), član Predsedništva UNS (1985–1987, 2000–2009), član Etnološkog društva Srbije (1978), član Udruženja folklorista Srbije (1979), sekretar Saveza udruženja folklorista Jugoslavije (1986–1987), jedan od osnivača Zadužbinskog društva „Prvi srpski ustanak“, inicijator zasnivanja književne nagrade i istoimene publikacije „Odzivi Filipu Višnjiću“ i manifestacije „Vinopije“, (vino piti a ne napiti se, oživljavanje tradicije obeležavanja Čistog ponedeljka, početak uskršnjeg posta). Dobitnik je Zlatne značke Kulturno-prosvetne zajednice Srbije za nesebičan, predan i dugotrajan rad i stvaralački doprinos u širenju kulture naroda i narodnosti SR Srbije (1988); prvi je dobitnik nagrade Vukove zadužbine za nauku za delo Godišnji običaji u Srba (1990); za Leksikon naroda sveta je dobio Specijalnu nagradu Osmog međunarodnog salona knjiga u Novom Sadu (2002); dobitnik je nagrade za životno delo Saveza novinara Srbije i Crne Gore, u znak trajnog priznanja za rad i doprinos unapređenju novinarstva Srbije i Crne Gore (2006), Povelje Radio Beograda 2 (povodom pola veka postojanja Radio Beograda 2) za dugogodišnju saradnju, doprinos radio stvaralaštvu i afirmaciju autorskog i kritičkog radija posvećenog kulturi i umetnosti (2008), i Povelje XIV međunarodnog skupa „Vlasinski susreti” za svestran i značajan doprinos na području etnologije i afirmacije naučnog stvaralaštva (2008).

Značajnija dela[uredi]

  • Zavesa pada, Prikazi i beleške o pozorištu, Novi Beograd, 1968.
  • 70 i 7 pesnika (antologija mladih, malo poznatih ili sasvim nepoznatih pesnika, Beograd, 1972
  • Delovodni protokol Karađorđa Petrovića 1812-1813, Kragujevac-Topola, 1987.
  • Topola, Karađorđev grad, Oplenac, 1989.
  • Godišnji običaji u Srba, Beograd, 1990.
  • Slava u Srba, Beograd, 1991.
  • Srbi graničari (ogled o Srbima u Slavoniji, Hrvatskoj i Dalmaciji, Beograd, 1991.
  • Zadužbina kralja Petra I, Oplenac, 1992.
  • Krst i polumesec - najstrašnija srpska razdeoba, Beograd-Bijelo Polje, 1993.
  • Narodni kalendar „Šumadija", Kragujevac, 1993.
  • Kalendar srpskih narodnih običaja i verovanja, Valjevo, (izdanja za 1994, 1995 i 1996 godinu)
  • Zapisi o Šumadiji: 1. knjiga, Kragujevac, 1996.
  • Srpski običajni kalendar, Valjevo, 1997.
  • Srpski običajni kalendar, Beograd, (izdanja za 1998, 1999, 2000, 2001, 2002, 2003, 2004, 2005, 2006, 2007, 2008 i 2009. godinu)
  • Kosovo i svetski rat, Beograd, 1999.
  • Memoari princa Tomislava Karađorđevića, Topola-Oplenac, 1999.
  • Zapisi o Šumadiji: 2. knjiga, Beograd, 2000.
  • Leksikon naroda sveta, Beograd, 2001.
  • Fendrek od Garaša, Orašac, 2001.
  • Voždove Vojvode, Aranđelovac, 2002.
  • Orašac, kolevka srpske državnosti, Aranđelovac, 2002.
  • Novinarstvo, Osnovi, Beograd, 2003.
  • Objava srpskog novinarstva, Beograd, 2004.
  • Hronika Udruženja novinara Srbije 1941-2006, Beograd, 2009.

Nagrada Mile Nedeljković:[uredi]

Udruženje građana Baština i budućnost – Aranđelovac 1859, pod pokroviteljstvom SO Aranđelovac i uz podršku Ministarstva kulture Republike Srbije, utemeljilo je 2010. godine Nagradu Mile Nedeljković za najbolju knjigu objavljenu u prethodnoj godini iz oblasti savremene folkloristike.

Povodom dodele nagrade, upriličena je četvorodnevna manifestacija 27-30. septembra 2010. godine, uz prateće etno-folklorističke radionice. Tom prilikom, u okviru programa manifestacije, uz podršku i pomoć supruge Nevenke Nedeljković je priređena i izložba posvećena radu i životu Mila Nedeljkovića. Po odluci žirija većinom glasova nagradu je dobio Aleksandar Bačko za delo: Iz prošlosti sentandrejskih porodica, Zbornik za srpsku etnografiju i istoriju, knjiga 3, izdanje autora, Beograd, 2009. Osim nagrade uručene su i plakete koje su dobili: Bojan Jovanović (Rečnik javašluka, Prometej, Novi Sad, 2009), Bosa Rosić (Pomenici na kamenu, Narodni muzej Užice, Užice, 2009), Danijel Sinani (Rusalje, Srpski genealoški centar, odeljenje za etnologiju i antropologiju Filozofskog fakulteta, Beograd, 2009), Dimitrije O. Golemović (Krstivoje, Društvo za očuvanje srpskog folklora Gradac, Valjevo, 2009) i Nemanja Radulović, (Slika sveta u srpskim bajkama, Institut za književnost i umetnost, Beograd, 2009).

Na manifestaciji 23-25. septembra 2015. u Aranđelovcu dobitnik nagrade „Mile Nedeljković“ bio je prof. dr Nikola Pavković za knjigu „Studije i ogledi iz pravne etnologije“, izdanje Srpskog genealoškog centra iz Beograda (2014). Povelja „Mile Nedeljković“ za životno delo uručena je prof. dr Nenadu Ljubinkoviću.[1]

Reference[uredi]

  1. Ivan Zlatković: Nagrada „Mile Nedeljković“, strana 10, „Zadužbina“, list Vukove zadužbine, broj 100, decembar 2015. godine, ISSN 0353-2739

Spoljašnje veze[uredi]