Lugano

S Vikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu
Lugano
Lugano - Lauis - Lugano
Lugano (Ticino) View on Lake Lugano and Monte San Salvatore.jpg
Panorama Lugana
Grb
Grb
Administrativni podaci
Država Švajcarska
KantonKanton Tičino
Stanovništvo
Stanovništvo
 — 56.889
 — gustina1.777,78 st./km2
Aglomeracija127.641
Geografske karakteristike
Koordinate46°00′22″ SGŠ; 8°57′27″ IGD / 46.0061666667° SGŠ; 8.9575° IGD / 46.0061666667; 8.9575Koordinate: 46°00′22″ SGŠ; 8°57′27″ IGD / 46.0061666667° SGŠ; 8.9575° IGD / 46.0061666667; 8.9575
Vremenska zonaUTC+1 (CET), leti UTC+2 (CEST)
Aps. visina273 m
Površina32 km2
Lugano na mapi Švajcarske
Lugano
Lugano
Lugano na mapi Švajcarske
Ostali podaci
GradonačelnikMarko Boradori
Veb-sajt
www.lugano.ch

Lugano (ital. Lugano, lombard. Lügan, nem. Lauis,, franc. Lugano) je deveti po veličini grad u Švajcarskoj. Lugano pripada jedinom italijanskom kantonu u državi, Kantonu Tićino, gde je najveći grad i najvažnije privredno središte, ali ne i upravno sedište kantona (to je manja Belincona).

Lugano je danas središte italijanske zajednice u Švajcarskoj.

Prirodne odlike[uredi | uredi izvor]

Lugano se nalazi na krajnjem jugu Švajcarske, svega 6 km od Italije. Od najbližeg većeg grada, Milana grad je udaljen 80 km, a od glavnog grada Berna 250 km.

Lugano se nalazi na istoimenom Luganskom jezeru, na nadmorskoj visini od oko 270 m. Grad je sagrađen na platou na severozapadnoj strani jezera. Iznad grada se strmo izdižu Alpi.

Klima u Luganu je umereno kontinentalna.

Lugano se nalazi na Luganskom jezeru, jednom od najvećih jezera u državi.

Istorija[uredi | uredi izvor]

Područje Lugana bilo je naseljeno još u vreme praistorije i Starog Rima, ali nije imalo izrazitiji značaj.

Tokom ranog srednjeg veka na području današnjeg grada je podignuta crkva od strane sveštenstva iz Komoa. Oko manastira se u sledećem razdoblju izrodilo naselje, koje već u 10. veka dobija naznake grada, da bi gradska prava steklo 1209. godine. U sledećim vekovima grad je bio u senci bližih i moćnijih Milana i Komoa.

Godine 1513. grad i okolina potpadaju pod uticaj Švajcarske konfederacije i ovo stanje će se zadržati do danas izuzev nekoliko godina tokom Napoleonovih ratova.

Tokom 19. veka Lugano je počeo da se razvija i da jača ekonomski. Ovo blagostanje se zadržalo do dan-danas.

Stanovništvo[uredi | uredi izvor]

Godine 2008. Lugano je imao oko 57.000 stanovnika ili 3 puta više nego na početku prošlog veka.

Švajcarski Italijani čine tradicionalno stanovništvo grada i italijanski jezik je zvanični u gradu i kantonu, a grad Lugano je najveće naselje u državi gde je italijanski jezik većinski maternji jezik. Međutim, gradsko stanovništvo je tokom proteklih nekoliko decenija postalo veoma šaroliko, tako da danas italijanski govori 80,3% gradskog stanovništva, a prate ga nemački i srpskohrvatski jezik.

Mesni Italijani su od davnina rimokatolici. Međutim, poslednjih decenija u gradu se znatno povećao udeo drugih vera. I danas su građani mahom rimokatolici, ali tu žive i manjinski protestanti, ateisti, muslimani i pravoslavci.

Privreda[uredi | uredi izvor]

Lugano je važno kulturno, turističko, trgovačko i industrijsko središte južne Švajcarske. Od industrijskih grana grad je poznat po duvanskoj, prehrambenoj, tekstilnoj i papirnoj industriji.

Lugano je i važno bankarsko središte, treće po značaju u Švajcarskoj (posle Ciriha i Ženeve).

Znamenitosti grada[uredi | uredi izvor]

Lugano je danas jedan od najposećenijih gradova u Švajcarskoj. Grad ima dobro očuvano staro gradsko jezgro sa nekoliko trgova, starim krivudavim ulicama, velelepnim crkvama i palatama.

Najpoznatije građevine:

  • Katedrala svetog Lavrentija (Cattedrale di San Lorenzo), građena od 9. veka,
  • Crkva svete Marije od anđela (Chiesa di Santa Maria di Angelo), iz 16. veka,
  • Gradski park,
  • Vila Ćani,
  • Trg Reforma,
  • Vila Favorita.

Grad je i poznato lečilište.

Panorama Lugana

Spoljašnje veze[uredi | uredi izvor]