Ugljen-dioksid
Iz projekta Википедија
(Preusmereno sa Угљен диоксид)
| Ugljen-dioksid | |
|---|---|
 |
|
| Druga imena | Ugljenik(IV)-oksid, Ugljenik-dioksid, Gas ugljene kiseline, Anhidrid ugljene kiseline, suvi led (čvrsta faza) |
| Hemijska formula | CO2 |
| Molekulska masa | 44,01 g/mol |
| Čvrsto stanje | Suvi led |
| Izgled | bezbojni gas |
| CAS number | [124-38-9] |
| Osobine | |
| Gustina i faza | 1600 kg/m³, čvrst 1,98 kg/m³, gas na 298 K |
| Rastvorljivost u vodi | 1,45 kg/m³ |
| Latentna toplota isparavanja |
25,13 kJ/mol |
| Tačka topljenja | −57°C (216 K), pod pritiskom |
| Tačka ključanja | −78°C (195 K), sublimuje |
| Konstanta disocijacije (pKa) | 6,35 and 10,33 |
| Viskoznost | 0,07 cP na −78°C |
| Struktura | |
| Oblik molekula | linearan |
| Kristalna struktura | slična kvarcu |
| Dipolni moment | nula |
| Opasnosti | |
| MSDS | External MSDS |
| Glavneopasnosti | zagušljivac, iritant |
| en:NFPA 704 |    (tečnost) |
| izjave o riziku i sigurnosti | R: As, Fb S: 9, 23, 36a (tečnost) |
| en:RTECS broj | FF6400000 |
| Stranice sa dodatnim podacima | |
| Struktura i osobine | n, εr, etc. |
| Spektroskopski podaci | UV, IR, NMR, MS |
| Related compounds | |
| Srodni oksidi | formaldehid |
| Srodna jedinjenja | ugljenik metan ugljenmonoksid |
| Except where noted otherwise, data are given for materials in their standard state (at 25 °C, 100 kPa) Infobox disclaimer and references |
|
Ugljen-dioksid ili ugljenik(IV)-oksid je atmosferski gas koji se sastoji od od jednog atoma ugljenika i dva atoma kiseonika. Hemijska formula ovog gasa je CO2.
Sadržaj |
[uredi] Osobine
Pod normalnim uslovima ugljen-dioksid je u gasovitom agregatnom stanju. Bez mirisa je, zagušljiv, nezapaljiv, teži od vazduha. Adijabatskom ekspanzijom (širenjem sa visokog na atmosferski pritisak) delimično prelazi u čvrsto stanje (suvi led).
[uredi] Primena
- U proizvodnji pića i napitaka za gaziranje, zaštitu i pretakanje;
- U hemijskoj industriji za dobijanje karbonata, bikarbonata, đubriva, sinteznih smesa, u neutralizaciji alkalnih rastvora, proizvodnji boja, itd.;
- U tehnici zavarivanja, u metalurgiji, livarstvu, u hlađenju i zaštiti proizvoda.
[uredi] Način proizvodnje i isporuke
- Dobija se prečišćavanjem sirovog ugljendioksida iz prirodnih izvora ili iz procesa hemijske industrije i utečnjavanjem u robni gas.
- U čeličnim sudovima - bocama, pod pritiskom od 70-150 bara u tečnom agregatnom stanju ili u tečnom agregatnom stanju specijalnim transportnim sudovima pod pritiskom do suda korisnika gasa.
[uredi] Postupak i materijali
- Gas u suvom stanju nije korodivan. Za vlažan gas je neophodna primena legiranih čelika. Za tečnost se koriste legirani čelici za niske temperature. Dozvoljena je upotreba većine plastičnih materijala.
- U radu sa gasom ili tečnošću pod pritiskom treba se pridržavati propisanih uputstava i mera zaštite.
[uredi] Suvi led
- Suvi led se isporučuje u blokovima dimenzija 25 cm x 25 cm x 40 cm, prosečne težine oko 25 kg.
- Pakuje se i transportuje u izolovanim kontejnerima u koje staje oko 250 kg.
[uredi] Primena
Osnovna upotreba je za hlađenje u transportu.
