Zapadni svet

Из Википедије, слободне енциклопедије
Иди на навигацију Иди на претрагу
Područja Evrope koja pripadaju zapadnoj civilizaciji, prema Samuelu Huntigtonu

Zapadni svet, ili jednostavno Zapad ili, ređe Okcident (latinski: Occidens, reči za zapad), je izraz koji, zavisno od istorijskog, političkog, kulturnog ili nekog drugog konteksta, može imati različita značenja, ali koji u najširem smislu označava države i kulture koje u većoj ili manjoj mjeri i na razne načine svoje poreklo mogu pronaći u zapadnoj Evropi početkom srednjeg veka. Za kulturna dostignuća zapadnog sveta se koristi izraz zapadna kultura ili zapadna civilizacija.

Među istoričarima vlada konsenzus da Zapad svoje korene može pronaći u civilizacijama Antičke Grčke i Antičkog Rima koje su u Starom veku uspele da apsorbuju celi ili delove drevnog Bliskog Istoka, odnosno da se prošire se na područja srednje i zapadne Evrope. Zapadna civilizacija u današnjem smislu se, prema većini tumačenja, počela jasno uobličavati tek s podelom Rimskog carstva na zapadni i istočni deo. U zapadnom delu Carstva, kome se već ranije kao dominantna religija nametnulo hrišćanstvo, nastaje tzv. zapadno hrišćanstvo, koje će se i nakon propasti Carstva u srednjem veku u obliku katolicizma proširiti na sever i postati jedno od temelja zapadne kulture. Zapadni svet je u tom periodu bio ograničen isključivo na područja Evrope, a njegova civilizacija zaostajala u odnosu na nezapadne. Međutim, na prelazu iz 15. u 16. vek zahvaljujući renesansi i reformaciji dolazi do naglog procvata nauke, kulture i tehnologije koji se odražava kroz tzv. komercijalnu, naučnu i industrijsku revoluciju, dok će ekspedicije Doba otkrića omogućiti zapadnim državama da stvore kolonije u drugim delovima sveta; tako se uz evropska područja zapadnim svetom smatraju obe Amerike, Južna Afrika, Australija i Novi Zeland. Od polovine 20. veka se pod Zapadnim svetom podrazumevaju i neke u kulturnom smislu "nezapadne" države kao što su Japan, Južna Koreja, Tajvan i Singapur i to pre svega zbog političke vezanosti uz vodeće zapadne države, odnosno nominalnog opredeljenja za "zapadne" vrednosti kao što su demokratija i slobodno tržište.

Literatura[уреди]

  • Ankerl, Guy (2000). Coexisting contemporary civilizations : Arabo-Muslim, Bharati, Chinese, and Western. INU societal research. Vol.1:. Geneva: INU Press. ISBN 2-88155-004-5. 
  • Bavaj, Riccardo: "The West": A Conceptual Exploration , European History Online, Mainz: Institute of European History, 2011, retrieved: November 28, 2011.
  • Duchesne, Ricardo (2011): The Uniqueness of Western Civilization, Studies in Critical Social Sciences, Vol. 28, Leiden and Boston: Brill. ISBN 978-90-04-19248-5.
  • J.F.C. Fuller. A Military history of the Western World. Three Volumes. New York: Da capo Press, Inc., 1987 and 1988.
V. 1. From the earliest times to the Battle of Lepanto; ISBN 0-306-80304-6.
V. 2. From The Defeat of the Spanish Armada to the Battle of Waterloo; ISBN 0-306-80305-4.
V. 3. From the American Civil War to the end of World War II; ISBN 0-306-80306-2.

Vidi još[уреди]