Zapadni svet

Из Википедије, слободне енциклопедије
Područja Evrope koja pripadaju zapadnoj civilizaciji, prema Samuelu Huntigtonu

Zapadni svet, skraćeno Zapad ili, ređe, Okcident (lat. Occidens, reči za zapad) je izraz koji, zavisno od istorijskog, političkog, kulturnog ili nekog drugog konteksta, može imati različita značenja, ali koji u najširem smislu označava države i kulture koje u većoj ili manjoj mjeri i na razne načine svoje poreklo mogu pronaći u zapadnoj Evropi početkom srednjeg veka. Za kulturna dostignuća zapadnog sveta se koristi izraz zapadna kultura ili zapadna civilizacija.

Među istoričarima vlada konsenzus da Zapad svoje korene može pronaći u civilizacijama Antičke Grčke i Antičkog Rima koje su u Starom veku uspele da apsorbuju celi ili delove drevnog Bliskog Istoka, odnosno da se prošire se na područja Centralne i Zapadne Evrope. Zapadna civilizacija u današnjem smislu se, prema većini tumačenja, počela jasno uobličavati tek s podelom Rimskog carstva na zapadni i istočni deo. U zapadnom delu Carstva, kome se već ranije kao dominantna religija nametnulo hrišćanstvo, nastaje tzv. zapadno hrišćanstvo, koje će se i nakon propasti Carstva u srednjem veku u obliku katoličanstva proširiti na sever i postati jedno od temelja zapadne kulture. Zapadni svet je u tom periodu bio ograničen isključivo na područja Evrope, a njegova civilizacija zaostajala u odnosu na nezapadne. Međutim, na prelazu iz 15. u 16. vek zahvaljujući renesansi i reformaciji dolazi do naglog procvata nauke, kulture i tehnologije koji se odražava kroz tzv. komercijalnu, naučnu i industrijsku revoluciju, dok će ekspedicije Doba otkrića omogućiti zapadnim državama da stvore kolonije u drugim delovima sveta; tako se uz evropska područja zapadnim svetom smatraju obe Amerike, Južna Afrika, Australija i Novi Zeland. Od polovine 20. veka se pod Zapadnim svetom podrazumevaju i neke u kulturnom smislu "nezapadne" države kao što su Japan, Južna Koreja, Tajvan i Singapur i to pre svega zbog političke vezanosti uz vodeće zapadne države, odnosno nominalnog opredeljenja za "zapadne" vrednosti kao što su demokratija i slobodno tržište.

Literatura[уреди]

  • Ankerl, Guy (2000). Coexisting contemporary civilizations : Arabo-Muslim, Bharati, Chinese, and Western. INU societal research. Vol.1:. Geneva: INU Press. ISBN 2-88155-004-5. 
  • Bavaj, Riccardo: "The West": A Conceptual Exploration , European History Online, Mainz: Institute of European History, 2011, retrieved: November 28, 2011.
  • Duchesne, Ricardo (2011): The Uniqueness of Western Civilization, Studies in Critical Social Sciences, Vol. 28, Leiden and Boston: Brill. ISBN 978-90-04-19248-5.
  • J.F.C. Fuller. A Military history of the Western World. Three Volumes. New York: Da capo Press, Inc., 1987 and 1988.
V. 1. From the earliest times to the Battle of Lepanto; ISBN 0-306-80304-6.
V. 2. From The Defeat of the Spanish Armada to the Battle of Waterloo; ISBN 0-306-80305-4.
V. 3. From the American Civil War to the end of World War II; ISBN 0-306-80306-2.

Vidi još[уреди]