Putna mreža u Srbiji

Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigaciju, pretragu
Auto-put A1 kroz Novi Beograd
Državni put prvog B reda 43 pri prolasku kroz Sićevačku klisuru
New map of motorways in Serbia.svg
Auto-put E70 (A3) blizu Sremske Mitrovice
Auto-put E75 (A1) blizu Inđije

Putni ili drumski saobraćaj čini okosnicu saobraćaja u Republici Srbiji. Najvažnije čvorište je glavni grad Beograd, posle koga slede Novi Sad i Niš. Putnu mrežu u republici čine javni i nekategorisani putevi.

Osnovi podaci[uredi]

Republika Srbija spada u države sa dobro razvijenom mrežom puteva, ukupne dužine 40.845 km.[traži se izvor] Pretpostavlja se da oko 40% ukupne dužine puteva pripada deonicama iznad 600 m n.v., a najviši putevi su na Kopaoniku i Goliji (n.v. oko 1.700 m).[1]

Putnu mrežu čine[2]

Značajan deo puteva imaju zastarele deonice (oko 2/5), gde su kolovozi od tucanika ili zemljani.[1]

Putnu mrežu Srbije uključuje i 2.638 mostova na državnim putevima, od čega je oko 46% na državnim putevima prvog reda, a oko 54% na državnim putevima drugog reda.[1] Na mreži državnih puteva postoji i 8 tunela, ukupne dužine 10.053 metara.[1]

Državni putevi[uredi]

Državni putevi su javni putevi kojima se povezuje:[2]

  • prostor države sa mrežom evropskih puteva,
  • prostor države sa mrežom najvažnijih puteva susednih zemalja,
  • prostor države unutar sebe, kroz povezivanje značajnih naselja (gradova) i svih okruga u okviru republike.

Izgradnja, osavremenjavanje i održavanje državnih puteva potpada pod nadležnost republičkog, odnosno pokrajinskog nivoa.

Državni putevi su kategorisani u puteve prvog i drugog reda, sa A i B potklasama.[3]

Deonice evropskih puteva u Srbiji[uredi]

U okviru mreže državnih puteva prvog reda 2150 km državnih puteva u Srbiji pripada evropskoj mreži puteva, tzv. E-puteva.

E-putevi klase A u Srbiji su:

E-putevi klase B u Srbiji su:

Pored mreže E-puteva, na izgradnju domaće putne mreže su uticali i planovi o pan-Evropskom koridorima, koji su predviđali izgradnju mreže puteva i ostalih modaliteta saobraćaja radi ubrzanja i olakšanja međunarodnog protoka robe i putnika, kako među susednim državama tako i do Bliskog istoka, Mediterana i ostalih područja u evropskom okruženju. Ovakve projekte je najviše podržavala organizacija Transevropske mreže TEN (Trans-European Networks), koja je aktivno učestvovala u konsolidacijama ovakvih planova.

Ciljevi TEN-a su bili da koordinacijom saobraćaja, protokom energenata i telekomunikacionom mrežom pomogne razvoju ekonomije i zajedničkog evropskog tržišta, buduće Evropske unije.

Ovim planom je došlo do oživljavanja zapadno-istočne mreže puta E70, dela kroz bivšu Jugoslaviju, koji bi spojio ekonomske i političke centre bivše države. Ovaj koridor je nosio zvaničnu oznaku Xa i spajao se sa delom severno-južnog koridora puta E75 sa oznakom Xb. Prvenstvo u građenju je imao koridor sa pravcem zapad-istok koji je išao rutom Grac-Maribor-Ljubljana-Zagreb-Beograd.

Opštinski putevi[uredi]

Opštinski putevi su ukupne dužine 23.780 km.[traži se izvor] To su putevi koji povezuje područje lokalne samouprave (grada ili opštine) ili područje lokalne samouprave sa državnim putevima.

Opštinski putevi se proglašavaju posebnom odlukom opštine. Izgradnja, osavremenjavanje i održavanje državnih puteva prvenstveno potpada pod nadležnost opštinskog nivoa (lokalnih samouprava).

Značajan udeo opštinskih puteva je bez savremenog kolovoza, naročito u brdsko-planinskim krajevima Srbije (gde je većina u ovom stanju). Najčešće izgrađeni putevi su oni koji obezbeđuju najjednostavniju vezu naselja sa sedištem opštine, čime je u ogromnoj većini srpskih opština obrazovana radijalna mreža puteva (tj. „od oboda ka središtu“), sa nedostatkom poprečnih veza.[traži se izvor]

Nekategorisani putevi[uredi]

Nekategorisani putevi su putevi značajni u okviru naselja, koji su dostupni većem broju korisnika i proglašeni su kao takvi odlukom nadležnog organa.[4]

Reference[uredi]

Vidi još[uredi]

Spoljašnje veze[uredi]