Toskana
Iz projekta Википедија
Koordinate: 43° 21′ SG Š, 11° 1′ IGD
| Zastava Toskane | |
|---|---|
 |
|
| Opšti podaci | |
| Glavni grad: | Firenca |
| Podjela: | 10 provincija |
| Površina: | 22.990 km² |
| Stanovništvo: | 3.610.556 (30. jun 2005) |
| Gustina stanovništva: | 157 stanovnik po km² |
| Veb strana: | Ovdje |
| ISO 3166-2: | IT-52 |
| Predsednik: | Klaudio Martini Claudio Martini |
| Položaj | Znamenitost |
 |
 |
| Provincije Toskane | |
 |
|
Toskana (ital. Toscana) je regija u Italiji, koja se sjeverno graniči sa regijama Ligurijom i Emilijom-Romanjom, istočno sa regijom Marke i regijom Umbrija, a južno dijeli granicu sa Laciom. Tvrdi se da naziv regije potiče od imena naroda Etruraca (Toskana = Truskija), koji su to područje naselili još u antičko vrijeme.
Sadržaj |
[uredi] Geografija
Površina Toskane iznosi okruglo 23.000 km², a u njoj živi 3,61 miliona stanovnika. Glavni grad ove regije je Firenca, koja je locirana u sjevernom dijelu regije. Ostali važniji gradovi regije su Piza, Sijena, Groseto i Luka.
Toskana je inače poznata po svojim brdovito-brežuljkastim predjelima, koji su ukrašeni borovima čempresima, drvećem masline i mnogim vinogradima.
Toskanski arhipelag pored trećeg po veličini ostrva Italije, Elbe obuhvata između ostalih i manja ostrva kao što su Điljo (Giglio), Kapraja (Capraia), Pijanoza (Pianosa), Montekristo (Montecristo), Đanutri (Giannutri), Gorgona (Gorgona).
[uredi] Predjeli
U najljepše i najpoznatije predjele Toskana ubraja se Marema (Maremma), koja se nalazi na jugu regije, zatim Kijanti-oblast između Firence i Sijene. Tu je i Etrurska rivijera, koja se proteže dužinom toskanske obale, sve od Livorna do Pjombina. Među lijepe predjele mogu se ubrojati i Muđelo (Mugello), kao i dolina Kjane (Val di Chiana).
[uredi] Uprava
Glavni grad Toskane je Firenca. Regija je sačinjena od deset provincija, provincija Areco, provincija Firenca, provincija Groseto, provincija Livorno, provincija Luća, provincija Masa-Karara, provincija Piza, provincija Pistoja, provincija Prato i provincija Sijena.
[uredi] Privreda
Glavne privredne grane u većini dijelova regije su uglavnom turizam i poljoprivreda. Poljoprivreda se uglavnom temelji na uzgajanju vinove loze i proizvodnji maslinovog ulja. Toskanska vina zauzimaju mjesto među najkvalitetnijim svjetskim vinima. Kjanti, Brunelo di Montalćino i Vino Nobile di Montepulćano su najpoznatije sorte toskanskih vina.
Idući bitan privredni faktor jeste proizvodnja čelika u okolini Pjombina, koja se tu obavlja još iz vremena Etruraca.
U Toskani se uzgaja i jedna rasa govečeta, rasa Kijanina (Chianina), koja se vodi kao rasa sa najvećim primjercima govečeta u svijetu. To je takođe jedna od bitnih grana privrede. Ova rasa porijeklo vodi upravo baš iz Toskane.
[uredi] Istorija
[uredi] Antika i Srednji vijek
Etrurci su 351. pne. konačno anektirani od strane Rima, i time su obrazovali sedmi, od jedanaest regiona, u koje je Italiju podjelio car Avgustin u svrhu olakšane administracije. Za vrijeme Konstantina Toskana je zajedno sa Umbrijom spojena u jedinstvenu provinciju, i pod tim uređenjem je ostala sve do perioda oko 400-te godine. Rimski istoričar Amijanus Markelinus je naznačio podjelu Toskane na Tuscia suburbicaria i Tuscia annonaria, pritom je ovaj zadnji dio ležao sjeverno od rijeke Arno.
Nakon pada zapadnog rimskog carstva Tušća (Tuscia), je zajedno sa ostalim italijanskim provincijama pala pod vlast Herula, jednog plemena Ostrogota, te pod vlast grčkih i lombardijskih vojvoda. Pod ovim posljednjim Toskana (Tušća) je bila sačinjena od Tuscia Langobardorum koja je ležala južnije, i Tuscia Regni, sjevernijeg dijela. Tuscia Langobardorum se sastojala iz idućih okruga: Viterbo, Korneto i Bolsena. Pod Karlom Velikim ime Toskana ili Tušća je bilo svedeno na ime Tušća Renji (Tuscia Regni).
Jedan od prvih franačkih grofova ovih prostora je bio Bonifac, (Postojala su dvojica zvana ovim imenom, ne zna se koji), koji se uspješno borio u Africi, 828. godine, protiv Saracena. Adalbert I, koji ga je naslijedio, proveo je dugo vremena u zarobljeništvu, jer je napao Luja III. Adalbert II Bogati, koji je oženio Bertu, ćerku lotringenskog kralja Lotara II, igrao je prominentnu i važnu ulogu u politici svoga vremena.
Značajan grof u istoriji Toskane bio je i Igo Veliki, koji je 989. postao herceg od Sopleta. Muška linija plemića grofova završila se sa Bonifacom II. (ili III.), koji je 1052. godine. Njegova udovica Beatris udala se 1055. za Gotfrida, vojvode od Lotringije, i upravljala je zemljom sve do njene smrti 1076. godine.
| Regije Italije |  |
|---|---|
 Abruco |  Apulija |  Bazilikata |  Veneto |  Kalabrija |  Kampanija | Emilija-Romanja |  Lacio |  Ligurija |  Lombardija |  Marke |  Molize |  Pijemont | Toskana |  Umbrija |  Dolina Aoste |  Furlanija-Julijska krajina |  Sardinija |  Sicilija |  Trentino-Južni Tirol |
|
