Jajce
| Jajce |
|
|---|---|
|
|
|
| Osnovni podaci | |
| Država |  Bosna i Hercegovina |
| Entitet |  Federacija Bosne i Hercegovine |
| Kanton | Srednjobosanski kanton |
| Stanovništvo | |
| Stanovništvo (1991.) | 13.579 |
| Aglomeracija (1991.) | 45.007 |
| Položaj | |
| Koordinate | |
| Vremenska zona | UTC+1, leti UTC+2 |
 Jajce
Jajce na mapi BiH
|
|
| Ostali podaci | |
| Gradonačelnik | Nisvet Hrnjić |
| Poštanski kod | 70101 |
| Pozivni broj | 030 |
| Veb-strana | www.opcina-jajce.ba |
Jajce je grad u srednjoj Bosni i Hercegovini, na ušću rijeke Plive u Vrbas. U gradu je 1991. godine živjelo 13.579, a u celoj opštini 45.007 stanovnika.
Sadržaj |
[uredi] Istorija
Jajce je prvi put izgrađeno u 14. vijeku i bio je prijestonica bosanskog kraljevstva tokom tog perioda. Kada je Bosna pala pod otomansku vlast 1463, Turci su zauzeli grad, ali ga je sledeće godine preoteo ugarski kralj Matija Korvin.
Tokom tog perioda bosanska kraljica Katarina Kosača-Kotromanić je obnovila Crkvu svetog Luke u Jajcu, koja je danas najstarija u gradu. Jajce je bilo posljednji bosanski grad koji je pao pod tursku vlast, a to se dogodilo 1527.
Jajce je postalo poznato tokom Drugog svjetskog rata pošto je u njemu krajem novembra 1943. održano Drugo zasjedanje AVNOJ-a, na kom su postavljeni temelji socijalističke Jugoslavije poslije Drugog svjetskog rata.
Na početku rata u Bosni i Hercegovini, Jajce su naseljavale sve tri etničke grupe, pošto se grad nalazi na mjestu dodira oblasti sa srpskom većinom na sjeveru, muslimanskom na jugoistoku i hrvatskom na jugozapadu.
Krajem aprila i početkom maja 1992. skoro svi Srbi su napustili grad i pobegli na teritoriju pod kontrolom Republike Srpske. Srpska pravoslavna Crkva uspenja presvete Bogorodice je srušena u noći između 10. i 11. oktobra 1992. U ljeto 1992. Vojska Republike Srpske je počela sa bombardovanjem grada. Srpske snage su ušle u grad u oktobru 1992. usled nedostatka saradnje između vlade u Sarajevu i hrvatskih snaga. Bošnjačko i hrvatsko je pobeglo u Travnik. U hrvatskoj protivofanzivi u avgustu i septembru 1995. grad je zauzela hrvatska vojska, dok je srpsko stanovništvo izbjeglo. Jajce je po Dejtonskom sporazumu pripalo Federaciji Bosne i Hercegovine.
[uredi] Stanovništvo
 |
Za više informacija pogledajte članak Demografija Jajca |
Po posljednjem službenom popisu stanovništva iz 1991. godine, opština Jajce je imala 45.007 stanovnika, raspoređenih u 62 naseljena mesta.
| Stanovništvo opštine Jajce | ||||||
| godina popisa | 1991. | 1981. | 1971. | |||
| Muslimani | 17,380 (38,61%) | 15,145 (36,76%) | 14,001 (40,00%) | |||
| Hrvati | 15,811 (35,13%) | 14,418 (34,99%) | 12,376 (35,35%) | |||
| Srbi | 8,663 (19,24%) | 7,954 (19,30%) | 8,132 (23,23%) | |||
| Jugosloveni | 2,496 (5,54%) | 2,973 (7,21%) | 208 (0,59%) | |||
| ostali i nepoznato | 657 (1,45%) | 707 (1,71%) | 285 (0,81%) | |||
| ukupno | 45,007 | 41,197 | 35,002 | |||
U granicama današnjih opština nacionalni sastav 1991. godine je bio sledeći:
- Opština Jajce (sa dijelom opštine Mrkonjić Grad koji je pripao Federaciji BiH)
ukupno: 44.108
- Muslimani - 17.615 (39,93)
- Hrvati - 15.811 (35,84)
- Srbi - 7.582 (17,18)
- Jugosloveni - 2.462 (5,58)
- ostali - 638 (1,47)
- Opština Jezero (Jajce - RS)
ukupno: 1.957
- Srbi - 1.082 (55,28)
- Muslimani - 695 (35,51)
- Hrvati - 120 (6,13)
- Jugosloveni - 36 (1,83)
- ostali - 24 (1,25)
[uredi] Naseljena mjesta
Bare, Barevo, Bavar, Biokovina, Bistrica, Borci, Božikovac, Bravnice, Brvanci, Bučići, Bulići, Carevo Polje, Cvitović, Čerkazovići, Ćusine, Divičani, Dogani, Donji Bešpelj, Doribaba, Drenov Do, Dubrave, Đumezlije, Gornji Bešpelj, Grabanta, Grdovo, Ipota, Jajce, Jezero, Kamenice, Karići, Kasumi, Klimenta, Kokići, Kovačevac, Krezluk, Kruščica, Kuprešani, Lendići, Lučina, Lupnica, Ljoljići, Magarovci, Mile, Peratovci, Perućica, Podlipci, Podmilačje, Prisoje, Prudi, Pšenik, Rika, Selište, Seoci, Smionica, Stare Kuće, Šerići, Šibenica, Vinac, Vrbica, Vukičevci, Zdaljevac i Žaovine.
Poslije potpisivanja Dejtonskog Sporazuma, najveći dio opštine Jajce ušao je u sastav Federacije BiH. U sastav Republike Srpske ušla su naseljena mjesta: Borci, Čerkazovići, Đumezlije, Jezero, Kovačevac, Ljoljići i Perućica, te dijelovi naseljenih mjesta: Barevo, Drenov Do i Prisoje. Od ovog područja formirana je opština Jezero.
