Dimitar Bogoevski

Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu
DIMITAR BOGOEVSKI
Dimitar Bogoevski.jpg
Dimitar Bogoevski Mite
Datum rođenja(1919-10-31)31. oktobar 1919.
Mesto rođenjaBolno, kod Resena
 Kraljevina SHS
Datum smrti12. septembar 1942.(1942-09-12) (22 god.)
Mesto smrtiBolno, kod Resena
Bugarska Kraljevina Bugarska
Profesijapesnik
Član KPJ od1939.
Učešće u ratovimaNarodnooslobodilačka borba
SlužbaNOV i PO Jugoslavije
Narodni heroj od2. avgusta 1949.

Dimitar Bogoevski Mite (Bolno, kod Resena, 31. oktobar 1919Bolno, kod Resena, 12. septembar 1942), pesnik, učesnik Narodnooslobodilačke borbe i narodni heroj Jugoslavije.

Biografija[uredi]

Rođen je 31. oktobra 1919. godine u selu Bolno kod Resena, u pečalbarskoj porodici. Nakon osnovne škole, 1935. je upisao trgovačku akademiju u Bitolju. Tokom školovanja na akademiji 1937. godine postao je član Saveza komunističke omladine Jugoslavije. Bio je aktivan i u radu „Crvene pomoći“.

Posle završetka akademije, upisao se na višu komercijalnu školu u Beogradu. Tamo je rasturao ilegalne letke, posećivao levičarske kružoke i učestvovao u demonstracijama. Godine 1939. primljen je u članstvo Komunističke partije Jugoslavije. Ubrzo posle toga otišao je u Resen, gde je postao član Mesnog komiteta KPJ za Resen. Posle jedne policijske provale u septembru 1940. godine, bio je uhapšen i u Beogradu osuđen na robiju na Adi Ciganliji. U zatvoru je bio dva meseca, nakon čega se u novembru 1940. godine vratio u Resen.

Nakon fašističke okupacije Jugoslavije, organizovao je pripreme za dizanje oružanog ustanka i bio jedan od organizatora ustanka u prespanskom kraju. Nakon uspostave novih granica, organizovao je ilegalne punktove za prelazak granice. Početkom 1942. godine, imao je u Bitolju sastanak sa borcima Prilepskog partizanskog odreda. Omogućio im je prebacivanje u Prespu, gde su oni radili na formiranju novog odreda.

Bista Bogoevskog u istoimenoj ulici u Ohridu

U martu 1942. godine, uhapsila ga je bugarska policija. Bio je u zatvoru deset dana, gde je mučen i ispitivan. Nakon puštanja, povukao se u duboku ilegalu i često sarađivao sa Stivom Naumovim iz bitoljskog kraja. Prisustvovao je formiranju partizanskog odredaDame Gruev“, 6. jula 1942. godine. Posle toga je nastavio da radi na omasovljenju partizanskih odreda.

Početkom septembra 1942. godine, on i Stiv Naumov su se preko noći sklonili u jednu kuću blizu sela Bolna. Bugarska policija je otkrila niihovo boravište i sa vojskom je opkolila kuću. Nisu uspeli da se probiju, pa su razmenjivali vatru sa neprijateljem sve dok im nije ponestalo municije. Nakon toga su bombama izvršili samoubistvo.

Ukazom Prezidijuma Narodne skupštine Federativne Narodne Republike Jugoslavije, 2. avgusta 1949. godine, proglašen je za narodnog heroja.

Pesničko stvaralaštvo[uredi]

Još 1935. godine, Dimitar Bogoevski je počeo da izdaje svoje prve pesme poput „Osamoten patnik“, „Pokraj reka“, „Malo konjče“, „Nesrećen Ilija“ i „Dva vranci“. Dok se školovao u Bitolju, bio je član Literarne družine „Ivan Gundulić“. Tamo je napisao referat „Za pravednite i nepravednite vojni“ i satiričku pesmu „Imela“, koja ismejava buržoasko društvo. Do 1938. godine, napisao je pedeset pesama od kojih mu je najpoznatija bila „Siroti Ilinden“.

Godine 1940. je poslao velik broj pesama časopisu „Naša reč“ u Skoplju, od kojih mu je bila objavljena samo jedna, „Razdelvačka“. Časopis je trebalo da izda zbirku njegovih pesama, ali je u međuvremenu prestao da izlazi. Time se zagubila arhivska zbirka časopisa u kojoj su bile i njegove pesme.

Za vreme rata, napisao je i razmnožio pesmu „Partizanka“. Napisao je i pesmu „Trieset i devet minaja“, koju je posvetio borcima odreda „Dame Gruev“ u kojem se nalazio. Nakon njegove smrti, borci odreda su na šapirografu umnožili i razdelili pesmu „Trieset i devet minaja“.

Literatura[uredi]

Spoljašnje veze[uredi]