Mlava

Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigaciju, pretragu
Za druge upotrebe, pogledajte Mlava (višeznačna odrednica).
Mlava
Reka Mlava02.JPG
Pogled s gradskog mosta u Petrovcu
Opšte informacije
Dužina 158 km
Basen 1.830 km2
Pr. protok 14 m3s
Sliv Crnomorski
Vodotok
Ušće Dunav
Geografske karakteristike
Pritoke Ključava, Pek, Mogila

Mlava je reka u Srbiji. Dugačka je 158 km i desna je pritoka Dunava. Najveća pritoka reke Mlave su reke Ključava i Pek. Reka Mlava je poznata po ribolovu, plovnosti zadnjih 20km od ušća i njenoj delti koju pravi pri ušću u Dunav.

Nastanak[uredi]

Žagubičko vrelo

Mlava nastaje kao Tisnica u Kučajskim planinama u istočnoj Srbiji, pod vrhom Veliki Krš. Reka teče na sever i protiče pored istočnih padina planine Beljanica, kroz skoro nenaseljeno područje. Nakon što stigne do Homolja, u Tisnicu se na visini od 320 metara uliva jako Žagubičko vrelo i od te tačke reka je nadalje poznata kao Mlava. Mereći od Žagubičkog vrela, reka je dugačka 232 km.

Etimologija[uredi]

Ime reke Mlave potiče iz praslovenskeog jezika, od riječi mlava, što znači nemir, buka vika.

Gornji tok[uredi]

Mlava na početku teče ka severoistoku, ali se brzo okreće ka severu. Protiče pored Žagubice, centra regije, i sela Izvarica (gde sa desne strane prima Jošaničku reku), Ribare, Sige i Ladne Vode.

U ovom delu, Mlava je probila dugu Gornjačko-ribarsku klisuru, koja potiče od Ribara, zatim se širi u Krepoljinsko proširenje (gde se nalazi selo Krepoljin) i opet se sužava. Izbivši na kraju klisure kod sela Ždrelo blizu manastira Gornjak, Mlava napušta Homoljski region.

Srednji tok[uredi]

U ovom delu dolina Mlave se širi kako reka protiče pored sela Šetonje, gde sa leve strane prima pritoke Meto i Šetonjsku reku, Malo Laole (sa desne strane Bistrička reka), Veliko Laole i stiže do gradića Petrovac na Mlavi, centra regije Mlava. Reka nastavlja na sever, prolazi pored sela Kamenovo, Trnovče i Rašanac i ulazi u ravničarski region Stig.

Donji tok[uredi]

Ušće Mlave

U donjem toku Mlava postaje plovna reka, pravi deltu Mlave pri ušću i deli se u mnogo paralelnih tokova i izaziva česte poplave, pa iako se mnogo naselja nalazi blizu reke, nijedno nije na njenoj obali. Sela koja se nalaze blizu Mlave su: Veliko Selo, Toponica, Kalište, Malo Crniće, Veliko Crniće, Salakovac, Trnjane, Nabrđe, Bubušinac i Bradarac. U ovom delu se u Mlavu ulivaju njene dve najveće pritoke Čokordin sa leve strane i Vitovnica sa desne. Jedan rukavac Mlave protiče nekoliko kilometara od Požarevca.

Poslednja dva naselja na toku Mlave su selo Drmno i gradić Kostolac. U oba mesta se nalaze rudnici uglja i nalaze se u centru Kostolačkog basena. Mlava ne utiče u glavno korito Dunava, već u njegov južni rukavac Dunavac na visini od 65 metara, koji okružuje močvarna ada Ostrvo, najveće ostrvo u Srbiji. U kišovitim godinama Mlava se probije kroz sredinu ostrva i podeli ga na dva dela. Neki geografi nazivaju ovaj sistem Mogila, dok se Dunavac smatra finalnim delom toka Mlave, sve dok se on ne vrati nazad u Dunav, istočno od turističkog odmarališta Ram.

Mapa basena

Karakteristike[uredi]

Sliv Mlave zauzima površinu od 1.830 km² i pripada slivu Crnog mora. Prosečan protok u godini na ušću Mlave je 14 m³/s. Veliki potencijal Mlave za proizvodnju električne energije u Gornjačko-ribarskoj klisuri je neiskorišćen. Brana bi takođe pomogla da se spreče poplave niže od veštačkog jezera koje bi bilo stvoreno.

Literatura[uredi]

Spoljašnje veze[uredi]