Vera Aceva
vera aceva | |||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|
![]() Vera Aceva Dosta | |||||||
Lični podaci | |||||||
Datum rođenja | 24. septembar 1919. | ||||||
Mesto rođenja | Orevec, kod Prilepa, Kraljevina SHS | ||||||
Datum smrti | 10. novembar 2006.87 god.) ( | ||||||
Mesto smrti | Skoplje, Makedonija | ||||||
Profesija | društveno-politička radnica | ||||||
Delovanje | |||||||
Član KPJ od | 1940. | ||||||
Učešće u ratovima | Narodnooslobodilačka borba | ||||||
Služba | NOV i PO Jugoslavije 1941 — 1945. | ||||||
Gradonačelnik Skoplja | |||||||
Period | 1948. | ||||||
Prethodnik | Duško Lukarski | ||||||
Naslednik | Asparuh Kanevče | ||||||
Heroj | |||||||
Narodni heroj od | 27. novembra 1953. | ||||||
Odlikovanja |
|
Vera Aceva — Dosta (Oreovec, kod Prilepa, 24. septembar 1919 — Skoplje, 10. novembar 2006) bila je učesnica Narodnooslobodilačke borbe, društveno politička radnica SFR Jugoslavije i SR Makedonije i narodni heroj Jugoslavije.
Biografija
[uredi | uredi izvor]Rođena je 24. septembra 1919. godine u selu Oreovec, kod Prilepa, u zemljoradničkoj porodici. U revolucionarni omladinski pokret uključila se 1935. godine. U članstvo Komunističke partije Jugoslavije (KPJ) primljena je 1940. godine. Avgusta iste godine, na Pokrajinskoj konferenciji, izabrana je za člana Pokrajinskog komiteta KPJ za Makedoniju. Od septembra 1940. do novembra 1941. godine obavljala je dužnost sekretara Mesnog komiteta KPJ za Prilep.
Za vreme priprema ustanka rukovodila je vojnim štabom u Prilepu. Pod ilegalnim imenom Dosta od kraja 1941. godine do oslobođenja rukovodila je radom mnogih partijskih organizacija u Makedoniji, kao sekretar okružnih i oblasnih komiteta. Početkom 1942. radila je u Strumici, Bitolju, Štipu i Skoplju. Od avgusta 1943. bila je rukovodilac partijske organizacije u Šarskom partizanskom odredu, a zatim zamenik političkog komesara Prve makedonsko-kosovske brigade od njenog formiranja do januara 1944, kada ponovo prelazi na pozadinski partijski rad, rukovodeći Okružnim komitetom za Veles, Tikveš i Štip.
Na Prvom zasedanju Antifašističkog sobranja narodnog oslobođenja Makedonije (ASNOM) birana je za poslanika i člana Prezidijuma ASNOM-a i za većnika Antifašističkog veća narodnog oslobođenja Jugoslavije (AVNOJ).
Posleratni period
[uredi | uredi izvor]Posle oslobođenja Jugoslavije, vršila je niz rukovodećih partijskih i državnih funkcija. Bila je sekretar Oblasnog, a zatim Gradskog komiteta u Skoplju, rukovodilac Organizaciono-instruktorskog odeljenja Centralnog komiteta Komunističke partije Makedonije. Bila je i član Centralnog komiteta Saveza kominsta Jugoslavije, Izvršnog komiteta Centralnog komiteta Saveza komunista Makedonije od 1946. do 1960. godine i Saveta federacije.
U političkim organizacijama vršila je funkcije potpredsednika Glavnog odbora Socijalističkog saveza radnog naroda Makedonije (SSRNM), predsednika Kadrovske komisije Saveznog odbora SSRN Jugoslavije, predsednika Odbora za narodno zdravlje i socijalnu politiku Savezne skupštine SFRJ.
Bila je član Vlade NR Makedonije, više puta je birana u Narodno sobranje NR Makedonije i Veće naroda u Saveznoj skupštini SFRJ. Godine 1948. bila je Gradonačelnik grada Skoplja.
Godine 1960, Aceva se zamerila Lazaru Koliševskom, tadašnjem sekretaru SKM, vezano uz rad Izvršnog komiteta CK SKM. Na sednici koja je održana 18. oktobra 1960. Aleksandar Ranković, tadašnji potpredsednik Saveznog izvršnog veća (SIV), podržao je stranu Koliševskog. Vera je nakon toga bila premeštena na rad u Beograd.
Umrla je 10. novembra 2006. godine u Skoplju.
Nosilac je Partizanske spomenice 1941. i drugih jugoslovenskih odlikovanja, među kojima su — Orden zasluga za narod prvog reda, Orden bratstva i jedinstva prvog reda, Orden za hrabrost i Orden rada drugog reda. [1] Ordenom narodnog heroja odlikovana je 27. novembra 1953. godine.[2]
Reference
[uredi | uredi izvor]- ^ Ko je ko 1957, str. 10.
- ^ Narodni heroji 1 1982, str. 22.
Literatura
[uredi | uredi izvor]- Ko je ko u Jugoslaviji — biografski podaci o jugoslovenskim savremenicima. Beograd: Sedma sila. 1957. COBISS.SR 4864263
- Ko je ko u Jugoslaviji — jugoslovenski savremenici. Beograd: Hronometar. 1970. COBISS.SR 4897031
- Bijelić, Krste (1980). Heroine Jugoslavije. Zagreb: Spektar. COBISS.SR 49275399
- Narodni heroji Jugoslavije tom I. Beograd: Narodna knjiga. 1982. COBISS.SR 48700167
Spoljašnje veze
[uredi | uredi izvor]- „ACEVA Dona VERA — DOSTA”. hem.bredband.net. n.d.
- Vera Aceva "Dosta" — NARODNI HEROJI JUGOSLAVIJE ⭐️
- Rođeni 1919.
- Umrli 2006.
- Prilepčani
- Makedonci (narod)
- Komunisti Makedonije
- Ličnosti radničkog pokreta Jugoslavije
- Jugoslovenski partizani
- Borci Prve makedonsko-kosovske brigade
- Politički komesari NOVJ
- Omladina u Narodnooslobodilačkoj borbi
- Žene u Narodnooslobodilačkoj borbi
- Makedonija u Narodnooslobodilačkoj borbi
- Nosioci Partizanske spomenice 1941.
- Narodni heroji - A
- Žene narodni heroji
- Gradonačelnici Skoplja
- Većnici AVNOJ-a
- Društveno-politički radnici SR Makedonije
- Društveno-politički radnici SFRJ
- Poslanici Sobranja SR Makedonije
- Poslanici Narodne skupštine FNRJ (prvi saziv)
- Članovi Saveta federacije SFRJ