Episkop
Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
 |
Predloženo je da se ovaj članak ili jedan njegov deo spoji sa člankom Biskup. (Razgovor) |
Episkop (gr. επίσκοπος, episkopos = starešina, nadzornik, staratelj, čuvar, iz episkeptomai = posmatrati, nadzirati, posetiti, čuvati) je duhovni dostojanstvenik u mnogim hrišćanskim Crkvama i ima duhovnu i administrativnu upravu nad jednoj određenoj teritoriji, koja obuhvata mnogobrojne lokalne opštine, u Pravoslavnoj crkvi, na primer, nazvane parohije. Crkveno područje jednog episkopa zove se obično episkopija ili eparhija.
Sadržaj |
[uredi] Crkva u početku
[uredi] Pravoslavna crkva
Pravoslavna crkva ima blizi stav kao rana Crkva. Po njenom učenju pravoslavni episkopi stoje u apostolskoj sukcesiji (apostolsko prejemstvo), tj. apostolskom nasledstvu. U Pravoslavnoj crkvi episkop je služitelj najvišeg stepena crkvene jerarhije, izabran i poslan kroz hirotoniju da vrši ulogu prvosveštenika evharistijskog sabranja, učitelja Jevanđelja i koordinatora služenja i harizmi u pomesnoj Crkvi (eparhiji).
[uredi] Rimokatolička Crkva
Biskup (episkop) je predstavnik biskupije. Po učenju Rimokatoličke Crkve biskupi su naslednici apostola. Oni sami imaju pravo da rukopolože sveštenike i uvedu druge biskupe. Rimokatolička jurizdikcija razlikuje tri vrste biskupa:
- biskupi kao poglavari biskupije
- zaređeni (vikarni) biskupi (titule) – pomažu biskupima u poslovima vođenja biskupije
- biskupi rimske kurije ili biskupi u diplomatskoj službi Vatikana (nuntie)
Kao nadbiskup (mitropolit) se označava onaj biskup, čija se biskupija kao prva sa drugim biskupijama povezuje čineći jedno crkveno područje. Biskupa imenuje, rasčinuje i premešta jedino papa, pred kojim su biskupi odgovorni. Svaki biskup mora prvo da bude đakon i zatim sveštenik (jedini izuzetak: za papu može da bude izabran svaki muški, neoženjeni rimokatolički Hrišćanin, koji je voljan i sposoban da bude izabran za rimskog episkopa. Ukoliko nije episkop ili uopšte svešteno lice, onda se on u konklavi bira za rimskog episkopa i time postaje papa. Međutim, od vremena Urbana VI 1378. godine svaki papa potiče iz sabora kardinala).
Obeležja i simboli biskupa:
U svečanim prilikama, izvan liturgijske službe, biskup je obučen u crnu mantiju, čije su rubovi i porubi ljubičaste boje. Ljubičasti je i pojas (zingulum) i biskupska kapica (pileolus) na glavi. Pojas označava uzdržljivosti i nosi se preko mantije (ital. sottana = znači donje rublje, ali je naziv preuzet za mantije sveštenstva). Oznaka njegove časti i svetosti su biskupski prsten i krst oko vrata (pectorale). Tokom mise, nose se još biskupski štap i biskupska mitra.
Crkveni dužnosnici i nazivi Rimokatoličke Crkve:
[uredi] Anglikanska Crkva
Anglikanska Crkva takođe poseduje episkopsku jerarhiju koju čine primas, arhiepiskop i episkop. Primas Crkve od Engleske (Church of England) se smatra počasnim poglavarem, ali nema kompentencije prema ostalim Crkvama. Anglikanska Crkva se poziva na apostolsku sukcesiju (u Pravoslavnoj i Rimokatoličkoj Crkvi ona je sporna). Dijeceza je uprava unutar Anglikanske Crkve. Najviši gremium je sinoda, sabor episkopa svih Anglikanskih Crkva. Anglikanski episkopi su često oženjeni, u pojedinim Crkvama može i žensko lice da bude episkop. Izbor za episkopa vrši se po statutima dotične Crkve, obično kroz gremium sačinjen od sveštenika i laika.
