Karađorđevići

Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
Skoči na: navigacija, pretraga
Karađorđević
Karađorđević.gif
Država: * Kneževina Srbija
* Kraljevina Srbija
* Kraljevina Jugoslavija
Vladarska titula: * Vožd
* Knez Srbije
* Kralj Srbije
* Kralj Srba, Hrvata i Slovenaca
* Kralj Jugoslavije
Plemićka titula: knez
Prvi vladar: Karađorđe Petrović
Posljednji vladar: Petar II Karađorđević
Aktuelni starješina: Aleksandar II Karađorđević
Smjena: Proglašenje FNRJ
Nacionalnost: Srpska
Vjera: Pravoslavna
Zvanična stranica Kraljevska porodica Srbije

Karađorđevići su srpska kraljevska porodica koja je vladala Srbijom i Jugoslavijom. Njen rodonačelnik je vožd Karađorđe Petrović. Na vlasti su bili 18041813, 18421858. i 19031945, kada je Jugoslavija postala republika.

Dinastija[uredi]

Karađorđev pečat

Osnivač i rodonačelnik dinastije Karađorđevića je vožd Karađorđe Petrović koji je podigao Prvi srpski ustanak (1804). Po propasti Prvog srpskog ustanka (1813), Karađorđe se povukao iz Srbije.

Onda je 1815. izbio Drugi srpski ustanak pod vođstvom Miloša Obrenovića i uspostavila se dinastija Obrenovića na vlasti u Srbiji. Zaslugom ustavobranitelja na vlast u Srbiji je 1842. došao Karađorđev sin Aleksandar koji je bio na vlasti do 1858. godine kada je na Svetoandrejskoj skupštini ponovo vraćen na vlast knez Miloš Obrenović.

Posle majskog prevrata (1903) prestala je da postoji dinastija Obrenovića i na vlast je pozvan Aleksandrov sin, Karađorđev unuk Petar. Kraljevina je zvanično ukinuta 1945. godine, a kraljevska porodica je bila u egzilu. Sin kralja Petra II, princ Aleksandar, došao je sa suprugom 2001. godine u Srbiju i žive u dvoru na Dedinju.

Mauzolej Karađorđevića je na Oplencu kod Topole.

Imovinu Karađorđevića nova vlast je oduzela 1947. godine.[1]

Vladari[uredi]

Vladar Titula Vladao Živeo
Karađorđe Petrović Đorđe Petrović Karađorđe Vožd 14. februar 1804. — 7. oktobar 1813. 16. novembar 1762. — 26. jul 1817.
Aleksandar Karađorđević Aleksandar Karađorđević Knez Srbije 14. septembar 1842. — 12. decembar 1858. 11. oktobar 1806. — 3. maj 1885.
Petar I Karađorđević Petar I Karađorđević Kralj Srbije
Kralj Kraljevine SHS
15. jun 1903. — 1. decembar 1918.
1. decembar 1918. — 16. avgust 1921.
11. jul 1844. — 16. avgust 1921.
Aleksandar Karađorđević Aleksandar Karađorđević Kralj Kraljevine SHS, Kralj Jugoslavije 16. avgust 19219. oktobar 1934. 16. decembar 1888. — 9. oktobar 1934.
Petar II Karađorđević Petar II Karađorđević Kralj Jugoslavije 9. oktobar 1934. — 29. novembar 1945. 6. septembar 1923. — 3. novembar 1970.

Rodoslov[uredi]

Karađorđeva žena bila je Jelena Jovanović. Imali su četiri ćerke i dva sina Aleksu i Aleksandra. Aleksa je imao samo jednog sina Đorđa, koji je imao sinove Aleksu i Božidara od kojih dalje nema potomaka. Aleksandar je imao desetoro dece od kojih je šestoro preživelo detinjstvo, njegovi sinovi Petar i Arsen imaju potomstvo koje je obuhvaćeno porodičnim pravilnicima iz 1909. i 1930. godine i koje danas čini dinastiju Karađorđević.

Porodični pravilnik[uredi]

Logo princa Aleksandra Karađorđevića

Prema Porodičnom pravilniku za članove Kraljevskog doma iz 1909, članovi Kraljevskog doma su: kralj Petar I, njegovi sinovi — prestolonaslednik Aleksandar i kraljević Đorđe; njegova kći Jelena, do udaje njene; njegov brat knez Arsen Karađorđević sa sinom knezom Pavlom A. Karađorđevićem; potomstvo prestolonaslednika Aleksandra, kraljevića Đorđa i kneza Pavla (član 1). Prema članu 4 istog pravilnika, članovi Kraljevskog doma iz kuće kralja vladaoca i prestolonaslednika imaju titulu Kraljevskog visočanstva, a ostalim članovima Kraljevskog doma pripada titula Visočanstva.

Prema Porodičnom pravilniku za članove Kraljevskog doma iz 1930, članovi Kraljevskog doma su: kraljica supruga, živi preci kraljevi u pravoj liniji, a iz iste dinastije sa svojim suprugama, živi potomci kraljevi u pravoj liniji, sa svojim suprugama; rođena braća kraljeva i njihovi potomci sa svojim suprugama; sestre kralja vladaoca i svi ženski potomci do udaje; stric kralja Aleksandra I knez Arsen; knez Pavle sa suprugom i potomcima, ženskim potomcima do udaje. Prema članu 4 sinovi kralja vladaoca su kraljevići, a svi ostali članovi Kraljevskog doma su kneževi i kneginje od Jugoslavije. Svi nose titulu Kraljevskog visočanstva.

Pravilnici iz 1909. i 1930. su jedini koji su ikada doneti.

Svi članovi Kraljevskog doma[uredi]

Starija linija (od kralja Petra I)[uredi]

Članovi dinastije Karađorđevića.
  1. Kralj Petar I Karađorđević (1844-1921), sin kneza Aleksandra
    1. Kneginja Jelena Karađorđević (1884-1962), kći kralja Petra I, udata za ruskog velikog kneza Ivana Konstantinoviča Romanova
    2. Kneginja Milena Karađorđević (1886-1887), kći kralja Petra I
    3. Kraljević Đorđe (Petrov) Karađorđević (1887-1972), sin kralja Petra I
    4. Kralj Aleksandar I Karađorđević (1888-1934), sin kralja Petra I
      1. Kralj Petar II Karađorđević (1923-1970), sin kralja Aleksandra I
        1. Prestolonaslednik Aleksandar (Petrov) Karađorđević (1945-), sin kralja Petra II, trenutni starešina kraljevskog doma; u javnosti se pojavljuje kao Nj. K. V. Prestolonaslednik Aleksandar II
          1. Petar (Aleksandrov) Karađorđević (1980-), sin Aleksandra Karađorđevića
          2. Filip (Aleksandrov) Karađorđević (1982-), sin Aleksandra Karađorđevića
          3. Aleksandar (Aleksandrov) Karađorđević (1982-), sin Aleksandra Karađorđevića
      2. Princ Tomislav Karađorđević (1928-2000), sin kralja Aleksandra I
        1. Nikola Karađorđević (1958-), sin kraljevića Tomislava
          1. Marija Karađorđević (1993-), kći Nikole Karađorđevića
        2. Katarina (Tomislavljeva) Karađorđević (1959-), kći kraljevića Tomislava, udata za Dezmonda de Silvu
        1. Đorđe (Tomislavljev) Karađorđević (1984-), sin kraljevića Tomislava
        2. Mihailo (Tomislavljev) Karađorđević (1985-), sin kraljevića Tomislava
      3. Princ Andrej Karađorđević (1929-1990), sin kralja Aleksandra I
        1. Tatjana Karađorđević (1957-), kći kraljevića Andreja, udata Gregorija Tune-Larsena
        2. Hristofor Karađorđević (1960-1994), sin kraljevića Andreja
        3. Lavinija Karađorđević (1961-), usvojena kći kraljevića Andreja, udavana za Erastosa Sidiropulosa (brak razveden) i Ostina Prišard-Levija
        4. Vladimir Karađorđević (1964-), sin kraljevića Andreja
        5. Dimitrije (Andrejev) Karađorđević (1965-), sin kraljevića Andreja
    5. Knez Andrija Karađorđević (1890-1890), sin kralja Petra I

Mlađa linija (od kneza Arsena)[uredi]

  1. Knez Arsen Karađorđević (1859-1938), sin kneza Aleksandra, mlađi brat kralja Petra I
    1. Knez Pavle Karađorđević (1893-1976), sin kneza Arsena, knez-namesnik 1934-1941
      1. Knez Aleksandar (Pavlov) Karađorđević (1924-), sin kneza Pavla
        1. Dimitrije (Aleksandrov) Karađorđević (1958-)
        2. Mihailo (Aleksandrov) Karađorđević (1958-)
        3. Sergije Karađorđević (1963-)
        4. Jelena (Aleksandrova) Karađorđević (1963-), udata za Terija Gobera
        5. Dušan Karađorđević (1977-)
      2. Knez Nikola Karađorđević (1928-1954)
      3. Kneginja Jelisaveta Karađorđević (1936-), udavana za Hauarda Oksenberga (brak razveden, ćerke Kristina i Katarina Oksenberg), Nila Balfura (brak razveden, sin Nikolas Avgustus Balfur) i Manuela Uljou Elijasa (preminuo)

Porodično stablo[uredi]

Šar Kralja Petra I, deo simbola srpske monarhije.

KaradjordjeviciFamilyTree.png

Reference[uredi]

Spoljašnje veze[uredi]

Sa drugih Vikimedijinih projekata :