Diplomatija

Из Википедије, слободне енциклопедије

Diplomatija je grana politike koja se bavi odnosima između država; veština zastupanja interesa jedne države, vlade, vladara ili društvene grupe u inostranstvu, u međunarodnim pregovorima, u spoljnjoj politici uopšte. Potiče od reči diploma, što u prevodu znači „presavijen na pola“.

Bilateralna i multilateralna diplomatija[уреди]

Bilateralna diplomatija je oblik međunarodnih odnosa između dve države bilo da se odvija kroz povremene ili kroz stalne diplomatske kontakte. To je saradnja između dve države na osnovu njihove saglasnosti i u okvirima normi međunarodnog prava. Bilateralna diplomatija predstavlja najstariji i najrasprostranjeniji oblik međunarodne saradnje među državama, a specifična je po postojanju stalnih diplomatskih predstavništava (ambasada) koje se uspostavljaju na osnovu obostrane saglasnosti.

Multilateralna diplomatija se razvijala uporedo sa bilateralnom diplomatijom kroz kongrese, konferencije, a puni razvoj doživljava osnivanjem međunarodnih organizacija, naročito UN, Saveta Evrope, OEBS-a i Evropske unije. Multilateralna diplomatija je organizovana saradnja više subjekata međunarodnog prava koja se odvija na osnovu prethodno utvrđenih pravila i procedura. Učešće međunarodnog subjekta u multilateralnoj diplomatiji može biti privremeno i stalno. Privremeno učešće je u obliku delegacije na nekom kongresu, zasedanju. Ono je tematski i vremenski ograničeno i odvija se po utvrđenoj proceduri i pravilima koja se donose za svaki skup posebno. Stalno učešće odnosi se na stalna predstavništva u međunarodnim organizacijama (UN, EU) i ova aktivnost se odvija po ranije utvrđenim opštim pravilima i procedurama.

Stalna i ad hoc diplomatija[уреди]

Stalna diplomatija podrazumeva otvaranje i funkcionisanje stalnih diplomatskih misija država članica u okviru OUN i drugih međunarodnih organizacija odnosno diplomatsko-konzularnih predstavništva u državi prijema. Drugim rečima, stalna diplomatija podrazumeva stalno učešće i odnosi se na stalna predstavništva u međunarodnim organizacijama.

Ad hoc znači za posebne namene, privremeno, povremeno, po potrebi. Za razliku od stalne diplomatske službe, koja je proizvod novije istorije, ad hoc diplomatija je stara koliko i civilizacija. I dok je inače u diplomatiji reč o protokolu, tradiciji i drugom, ad hoc diplomatija samo pokušava da na bilo koji način nađe rešenje.

Literatura[уреди]

  • Igor Janev, Teorija međunarodne politike i diplomatije, Institut za političke studije, Beograd, 2006.
  • Igor Janev, Diplomatijа, Institut za političke studije, Beograd, 2013.

Спољашње везе[уреди]