Mira Stupica

Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
Jump to navigation Jump to search
Mira Stupica
Stevan Kragujevic, Mira Stupica.jpg
Mira Stupica 1973. godine
Puno ime Miroslava Stupica
Nadimak Mira
Datum rođenja (1923-08-17)17. avgust 1923.
Mesto rođenja Gnjilane
 Kraljevina SHS
Datum smrti 19. avgust 2016.(2016-08-19) (93 god.)
Mesto smrti Beograd
 Srbija
Supružnik Milivoj Popović
Bojan Stupica
Cvijetin Mijatović
Deca 1
Zanimanje Filmska, televizijska i pozorišna glumica
IMDb veza
Mira Stupica, u sredini, sa Verom Šegan i Mirom Trailović 1950.

Miroslava Stupica – Mira (Gnjilane, 17. avgust 1923Beograd, 19. avgust 2016) bila je srpska pozorišna, filmska, i televizijska glumica. Pored Olivere Marković , Radmile Savićević, Ksenije Jovanović , Branke Veselinović , Mire Banjac , Vere Čukić , Rade Đuričin i Milene Dravić , jedna je od najvećih, najboljih i najpoznatijih srpskih glumica u istoriji jugoslovenske i srpske kinematografije, sa glumačkom karijerom koja je trajala preko 60 godina. Glumila je u preko stotinu televizijskih serija, filmova i predstava, glumila je u više od 200 pozorišnih predstava. Bila je dobitnica više glumačkih nagrada i priznanja, kao što su Federalna nagrada od jugoslovenske vlade 1949. i Sedmojulska nagrada. Osvojila je dve nagrade na Sterijinom pozorju u Novom Sadu, tri Zlatna lauerata u Sarajevu, nagradu Ljubiša Jovanović 1986. godine u Šapcu, Stupica je bila nagrađena sa najvišim pozorišnim priznanjima i nagradama. kao što su Dobričin prsten 1981. godine, nagrada Joakim Vujić, 1985., nagrade za najbolju glumicu Zlatna arena u Puli 1966. godine, kao i nagrada Žanka Stokić, za životno delo i doprinos glumi.

Biografija[uredi]

Rođena je kao najstarije dete Radomira Todorovića iz Orašca i Danice rođene Stanišić iz Livna. Njeni roditelji su u to vreme kao profesori gimnazije službovali u Gnjilanu. Porodica se kasnije preselila u Gornji Milanovac, gde joj je otac umro 1932. godine , kada je Mira imala devet godina. Majka je potom dobila posao u Aranđelovcu gde se porodica preselila. Osim Mire imali su još dva sina koji su umrli kao deca i još najmlađeg, kasnije poznatog glumca Boru Todorovića.[1]

Već kao učenica beogradske Trgovačke akademije glumila je u školskim predstavama , tada je kao srednjoškolka počela da glumi u predstavama , postepeno je shvatila da je gluma ono što će da bude njena životna profesija. 1940. godine, kada je imala 17 godina , Mira je bila otkrivena od strane Viktora Starčića. 1941. godine, počinje da radi u Narodnom pozorištu u Beogradu . Njena rana karijera , kao mlada glumica, kao i njen privatni život tada su bili povezani sa glumcem Milivojem ’’Mavidom’’ Popovićem, koji je bio njen prvi muž , za koga se udala 1943. godine. U tom braku dobila je ćerku Minu, nakon 4 godine braka se razvela od njega. Tokom i posle Drugog svetskog rata, Mira je glumila u pozorištima u Šapcu i u Nišu u periodima od 1943.− 45. i od 1945.− 47. godine , dok se nije vratila da radi u Narodnom pozorištu u Beogradu. 1948. godine, Mira je počela da glumi u Jugoslovenskom dramskom pozorištu, na poziv i ideju Bojana Stupice . U periodu do 1970.godine, dok je radila u Jugoslovenskom dramskom pozorištu, glimila je periodično ili je gostovala u Hrvatskom narodnom kazalištu , zatim Atelje 212 gde je gostovala, Beogradsko dramsko pozorište i u Crnogorskom narodnom pozorištu. Najviše je glumila u Jugoslovenskom dramskom pozorištu i u Narodnom pozorištu, gde se najčešće smenjivala i prelazila. Bila je u braku sa Bojanom Stupicom sve do njegove smrti 1970. godine. 1973. godine , udala se za Cvijetina Mijatovića, sa kojim je bila u braku do njegove smrti 1993. godine.

Bila je prvo udata za glumca Milivoja Popovića Mavida (1909—1994), a potom za Bojana Stupicu (1910—1970). Kao udovica ponovo se udala za političara Cvijetina Mijatovića, koji je od 1974. do 1984. godine bio član Predsedništva SFRJ, a od 1980. do 1981. godine predsednik ovog Predsedništva. Iz prvog braka ima ćerku Milku-Minu, od koje ima unuku Miu i praunuka Maksima. Sestra je glumca Bore Todorovića, tetka glumcu Srđanu Todoroviću.[2]

Najvažniju ulogu u njenoj karijeri ima stupanje u Jugoslovensko dramsko pozorište i susret sa Bojanom Stupicom koji ima presudan uticaj na sazrevanje njenog glumačkog talenta. Tokom duge karijere ostvarila je brojne antologijske uloge, posebno u delima Šoa, Brehta, Držića, Marinkovića, Pirandela i Kohouta, što joj je donelo brojne nagrade i priznanja (među ostalim i Sedmojulsku nagradu SR Srbije). Ostaće zapažena njena gluma u Gospođi ministarki Branislava Nušića. Igrala je, brojne glavne uloge, i u Narodnom pozorištu u Beogradu.

Filmsku karijeru je započela u filmu Bakonja fra Brne (1951) F. Hanžekovića. Glavne likove glumila je i u filmovima Jara gospoda (1953), U mreži (1956) B. Stupice, Bila sam jača (1953) G. Gavrina, Stojan Mutikaša (1954) F. Hanžekovića, Delije (1968) M. Popovića, Krvava bajka (1969) T. Jankovića, Doručak sa đavolom (1971) M. Antića i Kako umreti (1972) M. Stamenkovića. Poslednju filmsku ulogu imala je u filmu [[Parada (film iz 2011}|Parada]] iz 2011. godine, u režiji Srđana Dragojevića. Niz uloga odigrala je i na televiziji, gde je posebno zapažena kao Kika Bibić u TV-seriji Bukvar. Dobila je nagradu Dobričin prsten 1981, Statuetu Joakim Vujić 1985, Nagradu Pavle Vuisić 2007. i nagradu za životno delo festivala „Dani Zorana Radmilovića“ 2013.[3]

Njoj u čast priređena je izložba „Mira Stupica - glumica veka“ u Muzeju Narodnog pozorišta 23. septembra 2013. godine.[4]

Do 2015. je živela u stanu na Dorćolu, a potom u domu za stare.[5][6]

Preminula je 19. avgusta 2016. godine , u 93. godini života .[7][8][9]

Filmografija[uredi]

1950 ▼ 1960 ▼ 1970 ▼ 1980 ▼ 1990 ▼ 2000 ▼ 2010 ▼ Ukupno
Dugometražni film 7 12 4 1 0 1 1 26
TV film 1 3 7 1 1 0 0 13
TV serija 0 5 4 5 1 0 0 15
TV mini serija 0 0 1 1 0 0 0 2
TV kratki film 0 1 0 0 0 0 0 1
TV kratka serija 0 0 1 0 0 0 0 1
Ukupno 8 21 17 8 2 1 1 58
Filmografija glumice Mire Stupice
God. Naziv Uloga
1950.-te ▲
1951. Bakonja fra Brne Maša
1953. Bila sam jača Zora
1953. Skorojevići Anka
1954. Stojan Mutikaša Anđa
1955. Hanka Ajkuna
1956. U mreži Višnja
1957. Mali čovek Nada
1959. Dundo Maroje Petrunjela
1960.-te ▲
1960. Dan četrnaesti Kristina
1961. Siromašni mali ljudi
1962. Stepa Nastasja
1964. Muški izlet Miroslava
1964. Narodni poslanik Pavka
1966. Pre rata Sarka
1966. Roj Stijanka
1967. Palma među palmama Palma
1967. Noćna kafana
1967. Volite se ljudi
1967. Zabavlja vas Mija Aleksić
1968. Delije uplakana majka
1968. Sunce tuđeg neba Rosa
1968. Krvava bajka Piljkova majka
1968. Kalendar Jovana Orlovića Caca
1968. Parničari seljanka
1968. Maksim našeg doba
1969. Krvava bajka Piljkova Majka
1969. Neka daleka svjetlost
1969. Preko mrtvih Hristina Petrović
1969. TV Bukvar Kika Bibić
1970.-te ▲
1970. Mirina TV stupica
1971. Jedan čovek - jedna pesma
1971. Operacija 30 slova
1971. Sve od sebe
1971. Doručak sa đavolom Olga
1972. Slava i san majka
1972. Nesporazum Marta
1972. Ženski razgovori
1972. Zvezde su oči ratnika Nana
1972. Selo bez seljaka
1972. Glumac je, glumac
1972. Kako umreti
1973. Samrtno proleće tetka Ema
1973. Težak put
1976. Poseta stare dame Klara Zahanasijan
1976. Odluka Dušanka
1977. Zovem se Eli majka
1978. Gospodarev zet (TV)
1980.-te ▲
1981. Sedam sekretara SKOJ-a (TV serija) majka Zlatka Šnajdera
1982. Španac (TV serija) majka Žikice Jovanovića Španca
1982. Priče preko pune linije Rajna
1982. Sablazan Miloševa majka
1983. Imenjaci (TV serija)
1985. Priče iz fabrike Emilija
1987. Ženska priča majka
1989. Ranjenik strina
1990.-te ▲
1990. Gala korisnica: Atelje 212 kroz vekove
1994. Otvorena vrata Kristina Trobozić
2000.-te ▲
2006. Sedam i po učiteljica Milica
2010.-te ▲
2011. Parada baba Olga

Reference[uredi]

Spoljašnje veze[uredi]