Geografija Srbije

Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na: navigaciju, pretragu
Geografija Srbije
Srbija
Kontinent Evropa
Regija Balkan
Koordinate 44°50′ N 20°28′ E
Površina 88.361 km²
111. po redu
ukupno 10.208.175 km²
Granice Mađarska
Rumunija
Bugarska
Makedonija
Albanija
Crna Gora
Hrvatska
Bosna i Hercegovina
Najviša tačka Đeravica
2.656 m
Geografski regioni u Srbiji

Srbija se nalazi na Balkanu (regionu jugoistočne Evrope) i u Panonskoj niziji (regionu srednje Evrope).

Granice[uredi]

Granice Srbije su ukupne dužine od 2.351,8 km, od čega sa Rumunijom (547,9 km), Hrvatskom (259 km), Mađarskom (174,7 km), Bugarskom (360 km), Albanijom (113,4 km), Republikom Makedonijom (238 km), Bosnom i Hercegovinom (BiH, 363 km) i Crnom Gorom (249,5 km).

Granica sa Mađarskom[uredi]

Granica sa Mađarskom je veštačka i otvorena. Dugačka je 174,7 {km}. Granični prelazi su Bački Breg (drumski) Horgoš (drumski i železnički), Kelebija (drumski i železnički), Bezdan (rečni, na Dunavu) i Kanjiža (rečni, na Tisi)

Granica sa Rumunijom[uredi]

Granica sa Rumunijom je kombinovana (prirodno-veštačka), neetnička je i otvorena. Dugačka je 547,9 {km}, od čega na Dunavu 230 kilometara. Granični prelazi su: Srpska Crnja (drumski), Vatin (drumski i železnički), Kaluđerovo (drumski), Đerdap (drumski), Veliko Gradište (rečni), Donji Milanovac (rečni), Usije (rečni), Prahovo (rečni).

Granica sa Bugarskom[uredi]

Granica prema Bugarskoj je je dugačka 360 kilometara. Granični prelazi su: Mokranje (drumski), Vrška Čuka (drumski), Gradina (drumski i železnički) Strezimirovci (drumski), Ribarci (drumski).

Granica sa Makedonijom[uredi]

Granica Srbije sa Makedonijom je kombinovana (prirodno-veštačka). Dugačka je 273 kilometra i proteže se od tromeđe kod sela Žeravino do planinskog vrha kod sela Restelica. Drumski granični prelazi su: Goleš, Prohor Pčinjski, Preševo, Đeneral Janković i Globočica. Železnički prelazi su: Preševo i Đeneral Janković.

Granica sa Albanijom[uredi]

Granica sa Albanijom je duga 111 kilometara i pruža se od tromeđe Srbije, Makedonije i Albanije kod mesta Restelica do tromeđe Srbije, Crne Gore i Albanije na planini Bogićevici (2.092 mnv). Ovo je najkraća državna granica Srbije i na njoj postoje dva drumska prelaza: Ćafa Prušit (kod Đakovice) i Vrbnica (kod Prizrena). Granica prema Albaniji od 10. juna 1999. nije pod kontrolom Republike Srbije, iako Rezolucija 1244 predviđa da srpsko osoblje zadrži kontrolu nad ključnim graničnim prelazima.

Granica sa Crnom Gorom[uredi]

Granica prema Crnoj Gori je kombinovana (prirodno-veštačka) i proteže se od kote Tromeđa na Prokletijama do kote iznad sela Dekare, na planini Javorje, u dužini od 244 км. Drumski granični prelazi se nalaze na putevima: Jabuka – Ranče, Gostun – Konatar, Vuča – Vuča, Mehov Krš – Dračenovac, Kula – Rožaje, Čakor – Čakor, Čemerno – Čemerno. Železnička pruga Beograd - Bar preseca granicu kod Gostuna.

Granica sa Bosnom i Hercegovinom[uredi]

Granica sa Bosnom i Hercegovinom se proteže od kote iznad sela Dekare, na planini Javorje do tromeđe BiH, Srbije i Hrvatske kod sela Jamene. Granica je dugačka 383 kilometra, od čega e 228 km na rekama Drini i Savi. Drumski prelazi su: Jamena, Sremska Rača, Badovinci (Pavlovića most), Trbušnica, Mali Zvornik, Ljubovija, Bajina Bašta, Uvac, Kotroman. Železnički granični prelazi su: Sremska Rača (pruga Šid - Bijeljina), Brasina (pruga Loznica - Zvornik) i Priboj (pruga Beograd - Bar).

Granica sa Hrvatskom[uredi]

Granica Srbije i Hrvatske je duga 259 kilometara, od toga 138 kilometara je na rekama Dunavu i Bosutu. Proteže se od tromeđe BiH-Srbija-Hrvatska, 6 km uzvodno od sela Jamene do tromeđe Srbija-Hrvatska- Mađarska kod Bezdana. Granični prelazi su: Batrovci (drumski), Šid (drumski i železnički), Berkasovo (drumski), Sot (drumski), Neštin (drumski), Ljuba (drumski), Bačka Palanka (drumski), Bogojevo (drumski i železnički), Apatin (vodeni) i Bezdan (drumski i vodeni).

Reljef[uredi]

Na severu Srbije se nalazi plodna Panonska nizija. Kroz nju protiču reke Tisa i Dunav, koji se sreće sa Savom kod Beograda. Jedine planine u ravnoj Vojvodini su Fruška gora (Crveni Čot 511m) u Sremu između Save i Dunava i Vršačke planine (Gudurički vrh 641 m) koje su početak Karpata.

Južno od linije Sava-Dunav se nalazi pobrđe Šumadije. Prema jugu brda prelaze u planine. Na krajnjem jugozapadu (Prokletije i Šar-planina) i na istoku (Stara planina) planinski vrhovi dostižu preko 2000 m (ponekad i 2500m). Najviši vrh Srbije je Đeravica, visok 2656 m, na tromeđi Srbije, Crne Gore i Albanije. Planine Srbije se mogu proći kroz brojne klisure. Jedna od njih je Đerdapska klisura na Dunavu, koja je usečena kroz Karpatske planine. Najniža tačka Srbije je ušće Timoka u Dunav i iznosi 28 m. Vertikalna raščlanjenost reljefa u Srbiji iznosi 2626 m.

Planinski reljef Srbije objašnjava pojavu mnogih kanjona, klisura i pećina (Resavska pećina, Ceremošnja, Risovača...), a dodatnu lepotu obezbeđuje bogatstvo izuzetno očuvanih šuma u čijem sastavu ima mnogo endemskih vrsta, te bogatstvo voda, potoka, izvora, pašnjaka, itd.

Planine[uredi]

Vista-xmag.png Za više informacija pogledajte članak Planine Srbije

Najveći deo teritorije Srbije zauzimaju planine, koje čine planinsku regiju. Ona se proteže od Panonskog pobrđa na severu do crnogorske, albanske i makedonske granice na jugu. Od zapada ka istoku proteže se od bosansko-hercegovačke do bugarske granice.

Planine Srbije se dele na:

Najviši vrhovi Srbije su:

Vrh Visina Planina
Đeravica 2.656 m Prokletije
Crni Vrh 2.585 m Šar planina
Gusam 2.539 m Prokletije
Bogdaš 2.533 m Prokletije
Žuti Kamen 2.522 m Prokletije
Ljuboten 2.498 m Šar planina
Veternik 2.461 m Koprivnik
Crni Krš 2.426 m Prokletije
Hajla 2.403 m Hajla

Reke[uredi]

Vista-xmag.png Za više informacija pogledajte članak Reke u Srbiji
Rečni slivovi u Srbiji

Reke Srbije pripadaju basenima Crnog, Jadranskog i Egejskog mora. Tri su plovne: Dunav, Sava i Tisa. Najduža reka je Dunav koji kroz Srbiju teče 588 km, od svojih 2.857 km ukupnog toka. Dunavski basen otvaranjem kanala Rajna—Majna—Dunav (1992.) povezuje Severno more sa Crnim morem.

Reka Dužina u Srbiji Ukupna dužina
Dunav 588 km 2783 km
Zapadna Morava 308 km 308 km
Južna Morava 295 km 295 km
Ibar 272 km 272 km
Drina 220 km 346 km
Sava 206 km 945 km
Timok 202 km 202 km
Velika Morava 185 km 185 km
Tisa 168 km 966 km
Nišava 151 km 218 km
Tamiš 118 km 359 km
Begej 75 km 244 km

Jezera[uredi]

Vista-xmag.png Za više informacija pogledajte članak Jezera Srbije
Jezero Površina
km²
Nadmorska visina
m
Najveća dubina
m
Zapremina vode
mil m3
Đerdapsko 253 69,5 92 5000
Vlasinsko (na Vlasini) 16 1 213 22 165
Perućačko (na Drini) 12,4 290 70 340
Gazivode 11,9 692,7 105 370
Zvorničko (na Drini) 8,1 140 28 42
Zlatarsko (na Uvcu) 7,2 880 75 250
Potpećko (na Limu) 7,0 437 40 43
Palićko 5,6 101 3,5 11
Belo 4,8 75 2,5 7

Vidi još[uredi]

Spoljašnje veze[uredi]

Sa drugih Vikimedijinih projekata :