More

Iz Vikipedije, slobodne enciklopedije
Skoči na: navigacija, pretraga
Zalazak sunca na moru.

More čine vodene mase na površini Zemlje prosečno jednakih fizikalnih i hemijskih svojstava, koje su u međusobnoj vezi. Sva mora pripadaju jednom od četiri okeana: Tihog, Atlantskog, Indijskog i Severnog Ledenog. Mora se mogu podeliti prema stepenu izolovanosti na:

  • unutrašnja (sredozemna, između kontinenata)
  • ivična (uz rubove kontinenata) i
  • međuostrvska (između arhipelaga).

Najveći deo mora čine ivična mora smeštena uz kontinente.

Boja[uredi]

Boja morske vode zavisi od insolacije, rečnih nanosa, dubine, vegetacije na obali, organske materije itd. Toplija mora, siromašnija organskom materijom, imaju nijanse plave boje. Hladna mora često imaju sivu boju ili nijanse zelene boje što odražava bogatstvo u planktonu.

Neka mora se nazivaju po bojama. Crno more je dobilo ime po negostoljubivosti, a prema drugoj verziji nazvano je „crnim“ zbog odsustva organske materije u njegovim dubljim delovima. Crveno more je nazvano po boji algi koje ga delimično prekrivaju, ili po crvenom pesku u okolnim pustinjama. Prema Herodotu, strane sveta se obeležavaju bojama. Tako je sever crn (Crno more), a jug crven (Crveno more). Belo more je nazvano prema izgledu u većem delu godine - more se periodično ledi, a obale su najčešće prekrivene snegom. Postoji teorija u vezi imena ovog mora i belih manastira na njegovim obalama. Žuto more svojim izgledom najviše opravdava naziv. Boja mu zavisi od nanosa reke Hoangho („Žute reke“).

Ekstraterestrička mora[uredi]

Lunarna mora su ogromne bazaltne ravni na Mesecu za koje su rani astronomi smatrali da su vodene mase, pa su ih nazivali „morima“.

Smatra se da je tekuća voda prisutna ispod površina nekoliko satelita od kojih je najznačajniji Evropa.

Tečni ugljovodonici su verovatno prisutni na Titanovoj površini, iako bi bilo ispravnije ih opisati kao „jezera“ nego kao „mora“. Podela tekućih područja bolje će se razumjeti nakon povratka sonde Kasini.

Nauka[uredi]

Termin „more“ se takođe koristi u kvantnoj fizici. Dirakovo more je tumačenje stanja negativne energije koje vakuum sadrži.

Spisak mora podeljenih po okeanima[uredi]

Tihi okean[uredi]

Atlantski okean[uredi]

Središnja obala u Čileu

Indijski okean[uredi]

Vidi još[uredi]

Spoljašnje veze[uredi]

Vikiostava
Vikimedijina ostava ima još multimedijalnih datoteka vezanih za: More