Subotica

Za ostale upotrebe, pogledajte Subotica (višeznačna odrednica).

Subotica
Gradska kuća
Opširnije Opširnije
Osnovni podaci
Država	Srbija
Pokrajina	Vojvodina
Okrug	Severnobački okrug
Stara imena	Zabadka
Stanovništvo
Stanovništvo	99.471
Gustina stanovništva	361* st./km²
Položaj
Koordinate	46°04′00″N 19°39′00″E
Vremenska zona	UTC+1, leti UTC+2
Nadmorska visina	109 m
Površina	290,0* km²
Subotica Subotica na mapi Srbije
Ostali podaci
Gradonačelnik	Saša Vučinić (DS)
Poštanski kod	24000
Pozivni broj	024
Registarska oznaka	SU
Veb-strana	www.subotica.rs

Subotica (mađ. Szabadka) je najseverniji grad u Republici Srbiji, drugi po broju stanovnika u Autonomnoj Pokrajini Vojvodini. Po popisu iz 2002. godine ima 99.471 stanovnika. Nalazi se na 10 km udaljenosti od granice Srbije sa Mađarskom, na severnoj širini od 46°5'55" i istočnoj dužini od 19°39'47". Administrativni je centar Severnobačkog okruga.

Subotica se prvi put pominje 1391. pod mađarskim imenom Zabadka. Godine 1527. Subotica je bila prestonica kratkotrajne srpske države samoproglašenog cara Jovana Nenada. Osmansko carstvo je vladalo gradom od 1542. do 1686, kada je postala posed Habzburške monarhije. Od polovine 18. veka ime joj je promenjeno u Sancta Maria, po austrijskoj carici Mariji Tereziji. Ime grada je ponovo promenjeno 1779. u Maria Tereziopolis, a ime Subotica (Szabadka) joj je vraćeno 1845. Subotica je 1918. ušla u sastav Kraljevine Srba, Hrvata i Slovenaca. Od 2007. Subotica ima status grada u Republici Srbiji.

Nazivi

Postoji mnogo različitih imena za grad Suboticu kroz istoriju. Ovo je zbog toga što je grad ugostio mnogo različitih ljudi od srednjeg veka. Svi oni su pisali o Subotici, nazivali je na svojim jezicima, ali, u najvećem slučaju, nisu popravljali izgovore sve do modernog doba.

Najranije zapisano ime je Zabatka iz 1391. godine. Ovo je jedna od varijanti trenutnog naziva grada na mađarskom jeziku Szabadka. Mađarski naziv grada sastoji se od prideva Szabad, koji znači „slobodan“, i sufiksa -ka koji je nežan deminutiv. Najranije ime Subotice, međutim, znači nešto kao „malo“ ili „drago“ „slobodno mesto“.

Srpski naziv grada Subotica potiče od reči dana u nedelji „subota“ i prvi put se pojavljuje 1653. godine. Pošto ime potiče od reči za dan u nedelji, subota celo značenje imena grada bi bilo nešto kao „mala subota“.

Drugi izvori kazuju da je od prvog naziva Sopotnica (Sopot je mesto gde ima mnogo vode, izvorište, osobina terena - prema mađarskom izgovoru Zabatka) do današnjeg, promenjeno oko 200 naziva, i da grad ime nosi po Suboti Vrliću, rizničaru cara Jovana Nenada.

Subotica ima različite nazive na zvaničnim jezicima u Vojvodini: Szabadka (mađarski), Subotica (hrvatski), Maria-Theresiopel ili Theresiopel (nemački), Subotica (slovački), Суботица (rusinski), Subotica ili Subotiţa (rumunski).

Geografija

Geografski položaj

Severno od grada se nalazi peščara sa plodnim voćnjacima i vinogradima na južnim delovima, a na plodnoj zemlji crnici se razvija poljoprivreda.

Grad je smešten u Panonskoj niziji koji ima dugu tradiciju i bogato kulturno nasleđe. Opština, koja obuhvata grad i 18 prigradskih naselja, prostire se na površini od 1.008 kvadratnih kilometara.

Subotica je, zahvaljući svom geografskom položaju i marljivim žiteljima, tokom vremena postala najznačajniji administrativno-upravni, industrijski, trgovački, saobraćajni i kulturni centar u severnoj Bačkoj, a obližnje Palićko jezero je čini i turističko-rekreativnim centrom šireg područja.

U blizini grada je i pruključak na autoput E-75 koji Suboticu povezuje sa Mađarskom na severu i Južnom Evropom preko Beograda na jugu. Takođe, Subotica je železnički povezana sa celom Evropom.

U geomorfološkom pogledu ovo područje je homogeno i ima ravničarski karakter. Prostire se na delu velike zaravni, koja prelazi iz Mađarske na našu teritoriju, do linije Kula – Sombor. Karakter terena ima dobar poljoprivredni značaj: mogućnost primene pune poljomehanizacije i optimalne organizacije zemljišnog prostora za poljoprivrednu eksploataciju, zatim mogućnost navodnjavanja i dr.

Klima

U klimatskom pogledu ovo područje ima karakteristike kontinentalne klime (otvorenost prema Panonskoj niziji) koju čine: oštre zime, topla leta i nestabilnost padavina po količini i vremenskom rasporedu. Prosečna temperatura vazduha iznosi 11,4ºC, relativna vlažnost vazduha – 69%, broj dana sa kišom – 105, sa snežnim pokrivačem – 59, sa jakim vetrom preko 6 bofora – 104, vazdušni pritisak 1007,0 mb, padavine – 491,3 mm.

Zemljište

Poseban tip zemljišta predstavlja pesak – peskovita zemljišta koja se javljaju u lokalnom pojasu Subotica – Horgoš (Subotičko-horgoška peščara), a nešto ga ima i kod Tavankuta. Ovaj pesak se odlikuje dvema važnim osobinama: karbonantan je, s površine ima jaku sposobnost akumulacije vode (vlažan je na relativno maloj dubini, čak i leti). Ova druga osobina čini pesak pogodnim za proizvodnju visoko kvalitetnog voća i grožđa, zatim za industrijsku papriku (na crnom pesku), kao i šumsko drveće (bagrem, bor).

Istorija

Za više informacija pogledajte članak Istorija Subotice

Najstariji arheološki nalazi na široj teritoriji Subotice potiču sa obale jezera Ludaš, još iz perioda poslednjeg ledenog doba. Međutim u neposrednoj blizini grada postoje nalazišta i iz perioda neolita, bakarnog i bronzanog doba. Izvestan broj nalaza govori i o prisustvu Skita, Dačana, Gota, Huna i Avara na ovim prostorima. U vremenu kada se mađarska plemena naseljavaju na teritoriju Karpatskog basena, zatiču na ovim prostorima slovenske narodne grupe.

Srednji vek i Osmansko carstvo

Spomenik Cara Jovana Nenada

Subotica se u pisanim dokumentima prvi put pominje 7. maja 1391, ali sigurno je da je mesto starije. Utvrđeno je da su ljudi na ovom prostoru živeli još pre tri hiljade godina. Sudbinu ovog mesta bitno je određivao položaj na putu između Evrope i Azije, a istorijski na granici dve sukobljene sile - Ugarske i Turske.

U čestim i velikim seobama u ovu vojnu krajinu došli su mnogi narodi: Srbi, Mađari, Nemci, Slovaci, Jevreji, Bunjevci, Grci... Često su se menjali gospodari a i ime grada. Od prvog - Zabatka 1391 - promenjeno je više od 200 naziva, ali su najkarakterističnija imena Szent-Maria, Maria-Theresiopolis, Maria Theresiastadt, Szabadka i Subotica.

Izgrađena na vetrometini, na raskrsnici puteva, ovaj je grad večito bio mesto burnih istorijskih događaja. Zato je erdeljski vojvoda Janoš Pongrac od Dengelega ovde 1470. podigao tvrđavu, ali ni ona nije uspela da odoli ljudima i vremenu. Od nje su do danas ostali tragovi na unutrašnjem zidu tornja Franjevačke crkve.

Polulegendarna ličnost subotičke prošlosti je car Jovan Nenad, koji se javlja posle poraza mađarske vojske od Turaka na Mohaču 1526. godine. Njegovu tajanstvenost uvećavala je čudna crna pruga koja mu se pružala od slepoočnice do stopala noge, zbog čega su ga i prozvali Crni. On je potisnuo Turke iz Bačke i tu osnovao svoju kratkoveku slovensku državu, koja je pored Bačke uključivala severni Banat i mali deo Srema. Proglasio se carem, a Suboticu izabrao za prestonicu. Poginuo je 1527. u sukobu sa ugarskom vlastelom. Posle četiri veka, na godišnjicu njegove smrti, u Subotici mu je na glavnom trgu podignut spomenik koji je 1941. srušio mađarski okupator, a obnovljen je i ponovo postavljen 1991.

Turci su Suboticu zauzeli 1542. godine i vladali njome do 1686. kada je Subotica postala deo Habzburške monarhije.

U Habzburškoj monarhiji

Mađarska razglednica iz 1914.

Subotica za vreme mađarske okupacije (1941-44). Leševi na Senćanskom putu.

Oslobođenje Subotice oktobra 1944.

Privilegijom iz 1743. godine Marija Terezija proglasila je Suboticu slobodnom komorskom varoši, za šta su Subotičani darovali carici 150 konja. Za odanu službu subotičkih graničara habzburškom dvoru, Marija Terezija proglasila je Suboticu 1779. slobodnim kraljevskim gradom. Za ovu važnu odluku Subotičani su poklonili carici pet hiljada zlatnika i platili otkup 166.666 forinti. Status slobodnog kraljevskog grada doneo je Subotici veću autonomiju i novo ime - Maria-Theresiopolis. Od te godine počinje planski i ubrzaniji razvoj grada.

U vreme Vojvodstva Srbije i Tamiškog Banata, između 1849. i 1860. godine, u strogo centralizovanom sistemu, pažnja se ipak posvećivala i kulturi. Ovde je 1853. izgrađeno pozorište i mnoge kvartovske škole. Posle nagodbe 1867, sve do 1914. godine, u Subotici se ubrzano razvija građansko društvo, a značajan je i razvoj samog grada.

Prema austrougarskom popisu stanovništva iz 1910. godine, grad je imao 94.610 stanovnika. Po maternjem jeziku:

• mađarski: 55.587 (58,75%)
• bunjevački: 33.208 (35,1%)
• srpski: 3.514 (3,71%)
• nemački: 1.918 (2,03%)
• slovački: 100 (0,11%)
• vlaški: 60 (0,06%)
• hrvatski: 39 (0,04%)
• rusinski: (0,01%)
• ostali: 182 (0,19%)

Moderno doba

Subotica se u moderan srednjoevropski grad razvijala krajem XIX i početkom XX veka. Za nepune dve decenije, jedne u XIX i jedne u XX veku grad je doživeo izuzetan urbani, industrijski, graditeljski i kulturni procvat. Brži razvoj zanata, industrije i trgovine podstaknut je još 1869. dolaskom prvog voza a ubrzan uzgradnjom električne centrale 1896. i tramvajskim saobraćajem 1897. Začetke današnje moderne industrije nalazimo krajem prošlog veka: preduzeće za izvoz mesa "Hartman i Konen" s prvom hladnjačom u zemlji, prvu subotičku fabriku sumporne kiseline i veštačkog đubriva "Klotild" osnovanu 1904, braća Ruf su 1917. počeli proizvodnju bonbona, industrija električnih motora "Sever" osnovana je 1923.

Prva srednja škola, preteča gimnazije, otvorena je u Subotici 1747, muzička škola 1868, dom za stare 1766, Palić postaje lečilište 1845, prva štamparija osnovana je 1844, prve novine izašle su 1848, prvu bioskopsku predstavu prikazao je ovde Anđelo Bjanki iz Pečuja 1899, a Aleksandar Lifka otvorio je prvi stalni bioskop 1919. Đuro Stantić osvojio je prvu olimpijsku medalju u Atini 1896, a Ivan Sarić poleteo je avionom sopstvene konstrukcije 1910.

Krajem Prvog svetskog rata srpske i francuske jedinice ušle su u Suboticu 13. novembra 1918. Na velikoj narodnoj skupštini u Novom Sadu, 25. novembra 1918. proglašeno je ujedinjenje Banata, Bačke i Baranje sa Kraljevinom Srbijom, dok je konačna granica nove države utvrđena u Trijanonu 4. juna 1920. Jedna od centralnih ličnosti ovog značajnog događaja bio je Blaško Rajić, župnik iz Subotice.

Početkom Drugog svetskog rata, 12. aprila 1941, Suboticu su okupirali mađarski fašisti, a oslobodili su je 10. oktobra 1944 Subotički partizanski odred i jedinice Crvene armije. U završnim borbama na železničkoj stanici poginuo je komandant Odreda, Jovan Mikić Spartak, jugoslovenski reprezentativac i rekorder u atletici.

Demografija

Za više informacija pogledajte članak Demografska istorija Subotice

U naselju Subotica živi 80722 punoletna stanovnika, a prosečna starost stanovništva iznosi 39,7 godina (37,8 kod muškaraca i 41,4 kod žena). U naselju ima 37543 domaćinstva, a prosečan broj članova po domaćinstvu je 2,64.

Stanovništvo u ovom naselju veoma je nehomogeno.

Grafik promene broja stanovnika tokom 20. veka

Demografija Godina Stanovnika 1948. 63048 1953. 66057 1961. 74999 1971. 88769 1981. 100472 1991. 100386 98996 2002. 102712 99981

Etnički sastav prema popisu iz 2002.
Mađari			34.983	34,98%
Srbi			26.242	26,24%
Bunjevci			10.870	10,87%
Hrvati			10.424	10,42%
Jugosloveni			6.787	6,78%
Crnogorci			1.596	1,59%
Romi			1.171	1,17%
Makedonci			409	0,40%
Muslimani			305	0,30%
Albanci			204	0,20%
Nemci			176	0,17%
Slovaci			146	0,14%
Rusini			144	0,14%
Slovenci			126	0,12%
Bošnjaci			91	0,09%
Rusi			60	0,06%
Goranci			54	0,05%
Bugari			54	0,05%
Rumuni			47	0,04%
Ukrajinci			35	0,03%
Česi			16	0,01%
nepoznato			131	0,13%

Stanovništvo prema polu i starosti

	m			ž
?	165			183
80+	628			1594
75-79	922			1990
70-74	1651			2680
65-69	2294			3020
60-64	2436			2985
55-59	2731			3115
50-54	3786			3968
45-49	4124			4481
40-44	3620			3949
35-39	3308			3496
30-34	3071			3152
25-29	3493			3538
20-24	3790			3738
15-19	3390			3275
10-14	2929			2715
5-9	2544			2424
0-4	2459			2337
prosek	37.8			41.4

Domaćinstva

Broj domaćinstava po popisima od 1948-2002. Godina popisa 1948. 1953. 1961. 1971. 1981. 1991. 2002. Broj domaćinstava 22801 23448 26975 32565 37999 37943 37543

Domaćinstva po broju članova po popisu od 2002. Broj članova 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 i više Prosečan broj članova Broj domaćinstava 9184 9919 7996 7593 1961 602 167 69 25 27 2.64

Stanovništvo staro 15 i više godina prema bračnom stanju i polu

Pol	Ukupno	Neoženjen/ Neudata	Oženjen/ Udata	Udovac/ Udovica	Razveden/ Razvedena	Nepoznato
Muški	39409	12501	22942	1576	2327	63
Ženski	45164	10230	23225	7756	3899	54

Stanovništvo prema delatnosti koju obavlja

Pol	Ukupno	Poljoprivreda, lov i šumarstvo	Ribarstvo	Vađenje rude i kamena	Prerađivačka industrija	Proizvodnja i snabdevanje...	Građevinarstvo	Trgovina	Hoteli i restorani	Saobraćaj, skladištenje i veze
Muški	19339	1237	2	34	6802	420	1280	3356	475	2130
Ženski	16295	537	1	2	4896	137	182	3126	553	764
Oba	35634	1774	3	36	11698	557	1462	6482	1028	2894
Pol	Finansijsko posredovanje	Nekretnine	Državna uprava i odbrana	Obrazovanje	Zdravstveni i socijalni rad	Ostale uslužne aktivnosti	Privatna domaćinstva	Eksteritorijalne organizacije i tela	Nepoznato
Muški	199	466	1039	500	611	760	19	6	3
Ženski	485	485	718	1331	2384	631	55	7	1
Oba	684	951	1757	1831	2995	1391	74	13	4

Religija:

• Rimokatolička (70%)
• Pravoslavna
• Protestantska
• ostale

Religija

Subotica je centar Rimokatoličke biskupije u Bačkom okrugu. Subotička opština ima najviše katolika u Srbiji. Blizu 50% stanovništva su katolici. Liturgijski jezici koji se koriste u katoličkim crkvama su najčešće mađarski i hrvatski. Postoji osam katoličkih crkvi, Franjevački duhovni centar, ženska dominikanska zajednica, i dve grupe avgustinskih sestara. Subotička biskupija je jedina koja ima katoličku srednju školu u Srbiji (Paulinum).

Među ostalim hrišćanskim zajednicama, članovi Srpske pravoslavne crkve su najbrojniji. Postoje dve pravoslavne crkve u gradu; dve protestantske crkve, tačnije luteranska i kalvinistička.

Subotička Jevrejska zajednica je treća po veličini u Srbiji, posle onih u Beogradu i Novom Sadu. Monumentalnost i lepota mađarskog stila sinagoge je nasledstvo jevrejske zajednice koja je nakad brojala preko 6.000 članova. Danas, je taj broj opao na manje od 200 Jevreja koji su ostali u Subotici.

Privreda

Saobraćaj

U saobraćajnom pogledu Subotica se, u pravom smislu reči, nalazi na raskrsnici puteva i pruga. U neposrenoj blizini Subotice prolazi planirani autoput E-75 (zasad je izgrađena jedna strana planiranog autoputa), a u samom gradu se ukrštaju magistralni pravci prema Novom Sadu (M-22.1), Somboru i Kelebiji (Mađarska) (M-17.1), Horgošu (M-22.1) i Senti (M-24)(deo do autoputa E-75 je realizovan, a ostali deo je u planu). Trasa pruge Beograd - Budimpešta prolazi kroz urbano jezgro i tu se račva sa pružnim pravcima prema Somboru, Horgošu, Crvenki i Baji. Sve ove činjenice doprinose svrstavanju Subotice u jedan od značajnijih saobraćajnih čvorova u Republici Srbiji.

Saobraćajna infrastruktura

Putevi u subotičkoj opštini i severnobačkom okrugu kvantitativno izraženi:

Ukupna dužina puteva u subotičkoj opštini iznosi 444 km, od toga:

• magistralni putevi 134 km,
• regionalni putevi 19 km,
• lokalni putevi 291 km.

Kada je reč o savremenom kolovozu njegova dužina iznosi ukupno 261 km. Osnovnu okosnicu saobraćajnih veza opštine Subotica sa bližim i daljim okruženjem predstavlja mreža sastavljena od drumskih saobraćajnica: E-75 (M-22, M-1); Budimpešta – Subotica – Beograd – Niš – Skoplje – Atina, navedena u strategiji privrednog razvoja Srbije kao KORIDOR 10; sledi poprečna veza: E-771 Subotica – Sombor – Bogojevo – Vinkovci, i dalje Zagreb.

Ukoliko se posmatraju železničke pruge u subotičkoj opštini danas je od značaja jedino pruga Budimpešta-Subotica-Novi Sad-Beograd. Pravac prema Segedinu zahteva rekonstrukciju da bi se mogle ostvariti odgovarajuće brzine, pravac prema Somboru i Bogojevu hendikepiran je još uvek nemogućnošću saobraćaja dalje prema Osijeku ili Vinkovcima, Zagrebu, Ljubljani, odnosno Rijeci i dalje prema Veneciji. Pravac prema Baji zahteva postavljanje nedostajećeg dela pruge, koji je izvađen, kako bi se osposobio pravac s jedne strane prema Baji, Pečuju, Zagrebu, a sa druge prema Temišvaru i Bukureštu

Okolna mesta

Subotica

Kelebija

Palić

Mala Bosna

Ljutovo

Hajdukovo

Bački Vinogradi

Šupljak

Bikovo

Donji Tavankut

Gornji Tavankut

Mišićevo

Bajmok

Đurđin

Stari Žednik

Novi Žednik

Višnjevac

Čantavir

Bačko Dušanovo

Opština
Subotica
●

Opština Subotica sem grada Subotice sadrži još 18 sela. Ta sela su:

Bajmok	Bački Vinogradi	Bačko Dušanovo
Bikovo	Višnjevac	Gornji Tavankut
Donji Tavankut	Đurđin	Kelebija
Ljutovo	Mala Bosna	Mišićevo
Novi Žednik	Stari Žednik	Palić
Hajdukovo	Čantavir	Šupljak

Kultura

Priredbe stalnog karaktera

Značajnije godišnje manifestacije u opštini su:

• "Međunarodni sajam preduzetništva",
• "Međunarodni filmski festival - Palić",
• "Međunarodni festival pozorišta za decu Oton Tomanić",
• "Letnje pozorišne večeri",
• "Dužijanca",
• "Berbanski dani",
• "Ujedinjene igre".

Obrazovanje

U Subotici se nalazi 13 osnovnih i 10 srednjih škola, takođe postoji i 7 viših škola i fakulteta.

Osnovne škole

• OŠ Matko Vuković       
• OŠ Sonja Marinković       
• OŠ Ivan Milutinović      &nbsp
• OŠ Đuro Salaj        
• OŠ Sečenji Ištvan
• OŠ Ivan Goran Kovačić
• OŠ J. J. Zmaj
• OŠ Kizur Ištvan
• OŠ Jovan Mikić
• OŠ 10. oktobar
• OŠ Miloš Crnjanski
• OŠ Majšanski put
• OŠ Sveti Sava
• OŠ Matija Gubec

Srednje škole

• Školski centar za slušno oštećena lica
• ESŠ Bosa Milićević
• Medicinska srednja škola
• Muzička škola
• HTSŠ Lazar Nešić
• Tehnička škola
• Politehnička škola
• Gimnazija "Svetozar Marković"
• Paulinum,
• Filološka gimnazija Kostolanji Dežo

Više škole i fakulteti

• Građevinski fakultet
• Ekonomski fakultet
• Internacionalni univerzitet u Novom Pazaru (KC Subotica)
• Učiteljski fakultet
• Viša tehnička škola
• Gabor Deneš viša škola
• Viša škola za obrazovanje vaspitača

Mesne zajednice

Sledeći stečena praktična iskustva smouprave i samoorganizovanja građana, opština Subotica je zadržala mesne zajednice kao institucije demokratske samouprave i samoorganizovanja preko koje se građani uključuju u poslove opštine i samoorganizuju u pogledu rešavanja zajedničkih interesa i potreba. One su bile i ostale institucije preko kojih se brže ostvaruju prava i obaveze građana.

Broj stanovnika u gradskim mesnim zajednicama kreće se od 2.000 do 10.500 stanovnika dok je u prigradskim od 600 do 9.000 stanovnika.

MZ Aleksandrovo	MZ Bajmok	MZ Bajnat	MZ Bački Vinogradi	MZ Bačko Dušanovo	MZ Bikovo
MZ Centar I	MZ Centar II	MZ Centar III	MZ Dudova šuma	MZ Gat
MZ Hajdukovo	MZ Kelebija	MZ Ker	MZ Kertvaroš	MZ Ljutovo
MZ Makova sedmica	MZ Mala Bosna	MZ Mali Bajmok	MZ Mali Radanovac	MZ Novi Grad
MZ Novi Žednik	MZ Novo Selo	MZ Palić	MZ Peščara	MZ Prozivka
MZ Radanovac	MZ Stari Žednik	MZ Tavankut	MZ Verušić	MZ Višnjevac
MZ Zorka	MZ Šupljak	MZ Željezničko naselje	MZ Čantavir	MZ Đurđin

Građevine

Subotica se razvila i izgradila u moderan srednjoevropski grad krajem 19. i početkom 20. veka. Tadašnji bogati građani-zemljoposednici, industrijalci, zanatlije i trgovci dali su se u pravo nadmetanje u izgradnji svog grada čak i sa Budimpeštom i drugim metropolama ovog dela Evrope. Želeći da lepotom nadmaše ekletiku i postojeći konvencionalni akademizam, širom su otvorili vrata novoj umetnosti i arhitekturi secesije.

Rajhlova palata (Likovni susret) - Nasuprot železničke stanice nalazi se secesijska zgrada Likovnog susreta, smeštena u nekadašnju rajhl-palatu izgrađenu 1904. Od početka šezdesetih godina prošlog veka, Rajhl-palata tj. likovni susret, predstavlja mesto gde se održavaju najreprezentativnije izložbe u gradu.

Narodno pozorište

Zgrada narodnog pozorišta pre nedavnog rušenja

Pozorište sa šest korintskih stubova izgrađeno je 1853. u klasicističkom stilu, po projektu Janoša Skultetija. Završeno je 1854. i po tome je posle zrenjaninskog (1839.) subotičko Pozorište bilo drugo po starini u Srbiji. Prva pozorišna predstava odigrana je u Subotici 1747. u franjevačkoj gramatikalnoj gimnaziji, a stalno pozorište otvoreno je u ovoj zgradi 1854. 2007. godine ova zgrada je srušena jer je bila u toliko lošem stanju da nije mogla biti renovirana. Od zgrade su ostali samo korintski stubovi koji će biti ugrađeni u novu zgradu subotičkog pozorišta čija će gradnja, očekuje se, biti dovršena tek 2012. g.

Gradska kuća

Gradska kuća

Gradska kuća u Subotici je najveća a po mnogima i najlepša građevina Subotice. Podignuta je za dve godine, od 1908. do 1910, ali su vrhunski majstori onog vremena još pune dve godine ukrašavali njene enterijere.

Podignuta je po projektu Marcela Komora (1868-1944) i Dežea Jakaba (1864-1932), budimpeštanskih arhitekata, u tada vrlo modernom stilu – mađarskoj varijanti secesije. Ukrašena je sa bezbroj šara stilizovanog cveta lale.

Fontane

Fontana od keramike „Žolnai“ je uz Gradsku kuću novi simbol Subotice, glavno sastajalište i odmorište ljudima i golubovima, svakog leta oaza svežine, jer na glavnom gradskom trgu snižava temperaturu za nekoliko stepeni u toku sparnih dana.

Fontana je izrađena od keramike „Žolnai“ iz Pečuja, 1985. godine po projektu Svetislava Ličine.

Hramovi

Za više informacija pogledajte članak Spisak verskih objekata u Subotici

• Katedrala sv. Tereze Avilske — građena od 1773. do 1798. godine
• Franjevačka crkva (Subotica) — građena od 1730. do 1736. godine
• Srpska pravoslavna crkva Sv. vaznesenja Gospodnjeg — građena od 1723. i 1726. godine
• Srpska pravoslavna crkva u Aleksandrovu — izgrađena 1818. godine
• Sinagoga — izgrađena 1902. godine
• Senćanska crkva Svetog Đurđa — izgrađena 1897. godine
• Muhadžir džamija — izgrađena 2008. godine

Sport

Bazen Prozivka, otvoren 2012.

• FK Spartak, igraju na gradskom stadionu.
• FK Bačka 1901
• ŽFK Spartak Subotica
• OK Spartak Subotica
• KK Spartak Subotica
• KDT Spartak Klub dizača tegova iz Subotice
• RK Radnički Subotica
• RK Spartak Subotica
• HK Spartak Subotica
• AK Spartak Subotica
• VK Spartak Subotica
• Aerodrom Subotica, sportski aerodrom u Bikovu.

Gradovi pobratimi

Subotica se pobratimila sa sledećim gradovima:

• Segedin, Mađarska
• Dunajska Streda, Slovačka
• Olomouc, Češka Republika
• Odorheju Sekuesk, Rumunija

Partnerski gradovi

Subotica je partnerski grad sa sledećim gradovima

• Budimpešta, Mađarska
• Minhen, Nemačka
• Namir, Belgija
• Osijek, Hrvatska
• Tilburg, Holandija
• Volverhempton, Ujedinjeno Kraljevstvo
• Zirc, Mađarska

Poznate ličnosti

Aleksandar Lifka	Karolj Biro	Aleksandra Kovač	Vilim Harangozo	Deže Kostolanji	Silvester Levaj
Geza Čat	Danilo Kiš	Laslo Sekereš	Laslo Mađar	Gašpar Ulmer	Monika Seleš
Đula Mešter	Đuro Stantić	Zoran Kalinić	Ivan Sarić	Blaško Rajić
Jovan Mikić Spartak	Kornelije Kovač	Momir Petković	Peter Leko	Ivan Buljovčić
Refik Memišević	Rita Kinka	Sreten Damjanović	Tibor Sekelj	Eva Ras
Car Jovan Nenad	Jovan Manojlović	Jovan Paču	Laura Levai Aksin	Dušan Svilar
Kalor Milodanović

Vidi još

• Opština Subotica
• Turizam u Subotici
• Severno-Bački okrug
• Gimnazija "Svetozar Marković"
• Sinagoga u Subotici
• Spisak ulica Subotice

Galerija slika Subotice

• 

  Detalj sa „plave fontane“

• 

  Gradska biblioteka

• 

  Gradska kuća

• 

  Trg žrtava fašizma

• 

  Subotička „zelena fontana“ (u pozadini gradska biblioteka)

• 

  Spomenik Ivanu Sariću

• 

  Rajhlova palata (Likovni susret)

• 

  Jevrejska sinagoga

• 

  Dudova šuma kraj jeseni.

Spoljašnje veze

• Zvanična prezentacija grada
• SUBOTICA.com - Grad na dlanu - vesti, informacije, najave dešavanja
• Fotografije, mesta, ljudi, događaji
• Istorijski arhiv grada
• Mape, aerodromi i vremenska situacija lokacija (Fallingrain)
• Satelitska mapa (Wikimapia)
• Gugl satelitska mapa (Maplandia)
• Plan naselja na mapi (Mapquest)
• ((en)) Vodič kroz Suboticu
• ((en)) Subotica - kapija Evrope
• SuboticaIndex - Subotica na internetu
• Poziv za pomoć subotičkoj sinagogi
• Subotica Kompletan vodič kroz Srbiju
• Turizam u Srbiji - Subotica

Mediji

• Radio Subotica [1]
• Subotičke novine, glavne nedeljne novine u gradu [2]
• Magyar Szó, na mađarskom, osnovan 1944, izdaje se u Subotici od 2006. [3]
• Bunjevačke novine [4]
• Hrvatska riječ, na hrvatskom. [5]
• Su Medija Centar subotičke vesti [6]

Napomene

→ * - Podaci za površinu i gustinu naseljenosti dati su zbirno za katastarsku opštinu Subotica, na kojoj se nalaze četiri naselja, grad Subotica i obližnja sela Kelebija, Ljutovo i Mala Bosna, koja su nekad bila salašarska naselja u okviru grada.

Gradske četvrti, mesne zajednice i prigradska naselja Subotice
Gradske četvrti i gradske mesne zajednice: Aleksandrovo (Šandor) • Bajnat • Veliki Radanovac (Radanovac) • Verušić1 • Gat • Graničar • Dudova šuma (Radijalac) • Zorka • Ker • Kertvaroš • Makova Sedmica • Mali Bajmok • Mali Radanovac • Novi Grad • Novo Naselje • Novo Selo • Peščara • Prozivka • Senta • Srpski Šor • Teslino naselje • Centar 1 • Centar 2 • Centar 3 (Tokio) • Železničko naselje (Željezničko naselje)
Prigradska naselja i prigradske mesne zajednice: Bajmok • Bački Vinogradi • Bačko Dušanovo • Bikovo • Višnjevac • Gabrić • Gornji Tavankut • Donji Tavankut • Đurđin • Jožino Selo • Kelebija • Kobin Kraj • Ljutovo • Madaraš • Mala Bosna • Mišićevo • Naumovićevo • Novi Žednik • Novo Selo • Nosa • Pavlovac • Palić • Stari Žednik • Hajdukovo • Čantavir • Čikerija • Šebešić • Šupljak Napomene: (1) Verušić je delom gradsko, a delom prigradsko naselje.

Članak Subotica je primer među sjajnim člancima. Pozivamo i Vas da napišete i predložite neki sjajan članak.